🎯

लक्ष्य परीक्षा

संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा

⏱️

अपेक्षित वेळ

३० ते ४५ सेकंद

⚖️

गुणदान पद्धत

+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह

📊

काठिण्य पातळी

मध्यम (७४% अचूकता)

चालू घडामोडी MPSC Exam PYQ 2026 MEDIUM

मे २०२४ मध्ये एका दूरस्थ आकाशगंगेतून येणाऱ्या दुर्मिळ रेडिओ उत्सर्जनाचा (Atomic Hydrogen Radio Emission) शोध लावणारी संशोधक चमू कोणत्या भारतीय तंत्रज्ञान संस्थेच्या (IIT) डॉ. सुवर्णा चॅटर्जी यांच्या नेतृत्वाखाली कार्यरत होती?

EN In May 2024, a team of astrophysicists who detected atomic hydrogen radio emissions from an extremely distant galaxy was led by Dr. Suvarna Chatterjee from which Indian Institute of Technology (IIT)?

💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:

IIT कानपूर (IIT Kanpur)

IIT Kanpur

IIT मुंबई (IIT Bombay)

IIT Bombay

IIT दिल्ली (IIT Delhi)

IIT Delhi

IIT इंदूर (IIT Indore)

IIT Indore

जाहिरात • ADVERTISEMENT

verified योग्य उत्तर: पर्याय (4) - सविस्तर स्पष्टीकरण

अचूक उत्तर: पर्याय (४) IIT इंदूर (IIT Indore)

महत्त्वाचे स्पष्टीकरण:

• संशोधन नेतृत्व: IIT इंदूर (IIT Indore) च्या खगोलशास्त्र आणि खगोलभौतिकी विभागातील प्राध्यापिका डॉ. सुवर्णा चॅटर्जी आणि त्यांच्या आंतरराष्ट्रीय संशोधक चमूने विश्वातील अणू हायड्रोजनमधून येणाऱ्या दुर्मीळ २१ सेमी (21 cm) रेडिओ लहरींचा शोध लावला.

• जीएमआरटी दुर्बीण (GMRT): या शोधासाठी पुण्याजवळील नारायणगाव येथील राष्ट्रीय रेडिओ खगोलभौतिकी केंद्राच्या (NCRA-TIFR) 'जायंट मीटरवेव्ह रेडिओ टेलिस्कोप' (GMRT) चा वापर करण्यात आला.

• महत्त्व: यामुळे सुरुवातीच्या विश्वातील ताऱ्यांची आणि आकाशगंगांची निर्मिती कशी झाली हे समजून घेण्यास मदत होते.

💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

📌 MPSC परीक्षा टीप: जायंट मीटरवेव्ह रेडिओ टेलिस्कोप (GMRT):

• स्थान: खोडद, नारायणगाव (पुणे जिल्हा, महाराष्ट्र).

• चालवणारी संस्था: राष्ट्रीय रेडिओ खगोलभौतिकी केंद्र (NCRA-TIFR, पुणे).

• वैशिष्ट्य: मीटरवेव्ह तरंगलांबी श्रेणीतील ही जगातील सर्वात मोठी आणि संवेदनशील रेडिओ टेलिस्कोप ॲरे आहे (यात ४५ मीटर व्यासाच्या ३० अजस्र डिश अँटेना आहेत).

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option (4) IIT Indore

Key Explanation:

• Astrophysical Discovery: Astrophysicist Dr. Suvarna Chatterjee and her research team from IIT Indore's Department of Astronomy, Astrophysics and Space Engineering detected redshifted 21-cm atomic hydrogen radio signals emitted by an ancient star-forming galaxy.

• GMRT Pune Facility: Observations were captured using the Giant Metrewave Radio Telescope (GMRT) located near Narayangaon, Pune (operated by NCRA-TIFR).

• Cosmological Insight: Provides invaluable empirical data regarding gas distribution and early star-formation kinetics in the nascent universe.

💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

📌 MPSC Exam Tip: Giant Metrewave Radio Telescope (GMRT):

• Location: Khodad near Narayangaon, Pune district, Maharashtra.

• Operating Agency: National Centre for Radio Astrophysics, Tata Institute of Fundamental Research (NCRA-TIFR), Pune.

• World's largest and most sensitive radio telescope array operating in the metre-wavelength band, featuring 30 parabolic antennas of 45-meter diameter each.

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)

✗ पर्याय (1) IIT कानपूर (IIT Kanpur) (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).

⚠️ पर्याय (2) IIT मुंबई (IIT Bombay) (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.

⚠️ पर्याय (3) IIT दिल्ली (IIT Delhi) (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.

✓ पर्याय (4) IIT इंदूर (IIT Indore) (अचूक उत्तर): [gold]**अचूक उत्तर: पर्याय (४) IIT इंदूर (IIT Indore)**[/gold]

💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.

assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'मे २०२४' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी

quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी

quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी

quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

महाराष्ट्र चालू घडामोडी - जानेवारी २०२६ सराव चाचणी

quiz 10 प्रश्न timer 15 मिनिटे military_tech 10 गुण

menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: मे २०२४

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'मे २०२४' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र.	परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1	परीक्षेतील अभ्यासक्रम: चालू घडामोडी विषयांतर्गत 'मे २०२४' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2	तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3	मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4	वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5	उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.

📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: चालू घडामोडी विषयातील 'मे २०२४' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

या प्रश्नाचे अचूक उत्तर 'IIT इंदूर (IIT Indore)' हे असून ते 'मे २०२४' या अभ्यास घटकाशी संबंधित आहे.
MPSC पूर्व व मुख्य परीक्षांमध्ये थेट संकल्पनात्मक प्रश्न विचारून विद्यार्थ्यांच्या मूलभूत आकलनाची चाचणी घेतली जाते.
परीक्षेत नकारात्मक गुणपद्धत (-०.२५) असल्यामुळे खात्री असल्यासच उत्तर निश्चित करावे.
संबंधित घटकाचे मूळ स्रोत, पाठ्यपुस्तके आणि आयोगाच्या अधिकृत संदर्भ ग्रंथांचा आधार घेऊन नियमित सराव करावा.
MPSC Abhyas Academy ॲपवर या घटकावरील ५०+ मोफत सराव प्रश्न व ऑल-महाराष्ट्र रँक उपलब्ध आहेत.

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)

हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more

हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.

'मे २०२४' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more

या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.

MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more

MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.

quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)

जाहिरात • ADVERTISEMENT

📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

घटक सराव चाचणी

🏆 चाचणी निकाल व ऑल-महाराष्ट्र रँक

WhatsApp झटपट लॉगिन