🎯
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
⏱️
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
⚖️
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
📊
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
चालू घडामोडी Rajyaseva Pre 2015 MEDIUM

नोव्हेंबर २०२४ मध्ये मंगोलिया आणि सायबेरियातून थेट राजस्थानच्या जोधपूर/फलोदी भागातील खिचन येथे स्थलांतर करून सर्वात लांब उड्डाणाचा विक्रम नोंदवणारा स्थलांतरित पक्षी कोणता?

EN In November 2024, which migratory bird completed a record-breaking long-distance migratory journey from Mongolia and Siberia to Khichan in Rajasthan, India?
💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:
A
नॉर्दर्न शोव्हलर (Northern Shoveler)
Northern Shoveler
B
ग्रेटर फ्लेमिंगो (Greater Flamingo)
Greater Flamingo
C
डेमोइसेल क्रेन (Demoiselle Crane / कुरजां)
Demoiselle Crane (Kurjan)
D
ब्लूथ्रोट (Bluethroat)
Bluethroat
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (3) - सविस्तर स्पष्टीकरण

अचूक उत्तर: पर्याय (३) डेमोइसेल क्रेन (Demoiselle Crane / कुरजां)

महत्त्वाचे मुद्दे व विश्लेषण:

• स्थलांतर विक्रम: राजस्थानमधील फलोदी जिल्ह्यातील 'खिचन' (Khichan) गावात दरवर्षी हजारो 'डेमोइसेल क्रेन' (ज्याला राजस्थानी भाषेत 'कुरजां' म्हटले जाते) हिवाळ्यात स्थलांतर करून येतात.
• भूगोल: हे पक्षी मंगोलिया, कझाकस्तान आणि सायबेरियातून हिमालय पर्वत ओलांडून (सुमारे २६,००० फूट उंचीवरून उड्डाण करून) सुमारे ५,००० किमी अंतर पार करून भारतात पोहोचतात.
• खिचन पक्षी अभयारण्य: खिचन हे जगातील पहिले डेमोइसेल क्रेन संवर्धन राखीव क्षेत्र म्हणून ओळखले जाते, जिथे स्थानिक गावकरी या पक्ष्यांना धान्य खाऊ घालतात (चुग्गा घर).
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

📌 MPSC परीक्षा टीप: डेमोइसेल क्रेन ही क्रौंच (Crane) पक्ष्यांच्या प्रजातींमधील आकाराने सर्वात लहान प्रजाती आहे. IUCN च्या लाल सूचीमध्ये ही 'किमान चिंताजनक' (Least Concern) म्हणून नोंदवली आहे.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option (3) Demoiselle Crane (Kurjan)

Key Points & Analysis:

• Epic Migration: Demoiselle Cranes (*Grus virgo*), locally venerated as 'Kurjan' in Rajasthani folk tradition, flock in tens of thousands to Khichan village in Phalodi district, Rajasthan.
• High-Altitude Feat: Breed in Mongolia, Kazakhstan, and Siberia, traversing over 5,000 km across the Tibetan Plateau and soaring over the Himalayan peaks at altitudes exceeding 24,000–26,000 feet.
• Conservation Haven: Khichan is internationally recognized as a unique community-driven bird conservation sanctuary with designated community feeding stations ('Chugga Ghar').
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

📌 MPSC Exam Tip: The Demoiselle Crane is the smallest of the world's 15 crane species, categorized as 'Least Concern' (LC) on the IUCN Red List.

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✗ पर्याय (1) नॉर्दर्न शोव्हलर (Northern Shoveler) (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
⚠️ पर्याय (2) ग्रेटर फ्लेमिंगो (Greater Flamingo) (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✓ पर्याय (3) डेमोइसेल क्रेन (Demoiselle Crane / कुरजां) (अचूक उत्तर): [gold]**अचूक उत्तर: पर्याय (३) डेमोइसेल क्रेन (Demoiselle Crane / कुरजां)**[/gold]
✗ पर्याय (4) ब्लूथ्रोट (Bluethroat) (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.
assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'नोव्हेंबर २०२४' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी
quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी
quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी
quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी - जानेवारी २०२६ सराव चाचणी
quiz 10 प्रश्न timer 15 मिनिटे military_tech 10 गुण
menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: नोव्हेंबर २०२४

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'नोव्हेंबर २०२४' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र. परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1 परीक्षेतील अभ्यासक्रम: चालू घडामोडी विषयांतर्गत 'नोव्हेंबर २०२४' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2 तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3 मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4 वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5 उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: चालू घडामोडी विषयातील 'नोव्हेंबर २०२४' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'नोव्हेंबर २०२४' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
💬 या प्रश्नाबाबत काही शंका आहे का?
आमच्या MPSC शिक्षक व विषय तज्ञांशी थेट व्हॉट्सअॅपवर चर्चा करा.
व्हॉट्सअॅपवर शंका विचारा 💬
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →