अचूक उत्तर: पर्याय (३) कर्तव्य
स्पष्टीकरण:
'स्वातंत्र्यरक्षणासाठी आपण सज्ज राहिले पाहिजे' या वाक्यात 'राहिले पाहिजे' या विध्यर्थी रचनेतून प्रत्येक नागरिकाचे देशाप्रती असलेले नैतिक व राष्ट्रीय कर्तव्य व्यक्त होते.
विध्यर्थी क्रियापदांमधून व्यक्त होणाऱ्या चार मुख्य अर्थांपैकी (कर्तव्य, शक्यता, योग्यता, इच्छा) येथे स्पष्टपणे 'कर्तव्य' (Duty/Obligation) हा अर्थ सूचित होतो.
पर्याय विश्लेषण:
📌 MPSC परीक्षा टीप: 'पाहिजे' किंवा 'करावे' या विध्यर्थी क्रियापदांमधून जेव्हा देशाचे, आईवडिलांचे किंवा समाजाचे दायित्व व्यक्त होते, तेव्हा मुख्य अर्थ कर्तव्य असतो.
Correct Answer: Option (3) Duty (कर्तव्य)
Explanation:
In the sentence 'Svatantryarakshanasaathi aapan sajj rahile pahije', the obligative construction 'rahile pahije' expresses the moral and national obligation of every citizen.
Among the four primary shades of meaning expressed by Vidhyarthi verbs (Duty, Possibility, Capability, Desire), this sentence explicitly conveys Duty (कर्तव्य).
Option Analysis:
📌 MPSC Exam Tip: Expressions of moral or national obligations with 'pahije' or '-ve' convey Kartavya (कर्तव्य - Duty).
'क्रियापद, धातू व क्रियापदाचे प्रकार' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.
MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'क्रियापद, धातू व क्रियापदाचे प्रकार' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.
| क्र. | परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts) |
|---|---|
| 1 | परीक्षेतील अभ्यासक्रम: मराठी भाषा व व्याकरण विषयांतर्गत 'क्रियापद, धातू व क्रियापदाचे प्रकार' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे. |
| 2 | तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे. |
| 3 | मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात. |
| 4 | वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो. |
| 5 | उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी. |
stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)
- या प्रश्नाचे अचूक उत्तर 'कर्तव्य' हे असून ते 'क्रियापद, धातू व क्रियापदाचे प्रकार' या अभ्यास घटकाशी संबंधित आहे.
- MPSC पूर्व व मुख्य परीक्षांमध्ये थेट संकल्पनात्मक प्रश्न विचारून विद्यार्थ्यांच्या मूलभूत आकलनाची चाचणी घेतली जाते.
- परीक्षेत नकारात्मक गुणपद्धत (-०.२५) असल्यामुळे खात्री असल्यासच उत्तर निश्चित करावे.
- संबंधित घटकाचे मूळ स्रोत, पाठ्यपुस्तके आणि आयोगाच्या अधिकृत संदर्भ ग्रंथांचा आधार घेऊन नियमित सराव करावा.
- MPSC Abhyas Academy ॲपवर या घटकावरील ५०+ मोफत सराव प्रश्न व ऑल-महाराष्ट्र रँक उपलब्ध आहेत.
२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.