अचूक उत्तर: पर्याय (१) घूर्णन आणि स्थानांतरण विस्थापने (Rotational and translational displacements), सांध्यांवरील बल समतोल (Joint force equilibrium)
विश्लेषण:
संरचनात्मक विश्लेषणाच्या दोन प्रमुख पद्धती:
१.
विस्थापन पद्धत / दृढता पद्धत (Displacement / Stiffness Method):
•
स्लोप-डिफ्लेक्शन पद्धत (Slope Deflection Method) ही विस्थापन पद्धत आहे.
•
यामध्ये प्राथमिक अज्ञात घटक हे सांध्यांची विस्थापने (Joint Displacements - उतार $\theta$ आणि विक्षेप $\Delta$) असतात.
•
ही विस्थापने शोधण्यासाठी सांध्यांवरील समतोल समीकरणे (Joint Equilibrium Equations, $\Sigma M = 0, \Sigma F = 0$) सोडवली जातात.
२.
बल पद्धत / लवचिकता पद्धत (Force / Flexibility Method):
•
प्राथमिक अज्ञात घटक हे अतिरिक्त बले/मोमेंट्स (Redundant forces/moments) असतात.
•
ते शोधण्यासाठी सुसंगतता समीकरणे (Compatibility equations) सोडवली जातात (उदा. तीन मोमेंट्सची पद्धत, व्हर्च्युअल वर्क पद्धत).
📌 MPSC परीक्षा टीप:
•
Displacement Methods (Slope Deflection, Moment Distribution, Kani's Method, Direct Stiffness): Unknowns = Displacements ($ heta, \Delta$), Governing Equations = Equilibrium.
•
Force Methods (Method of Consistent Deformations, Clapeyron's, Castigliano's, Flexibility Matrix): Unknowns = Forces ($R, M$), Governing Equations = Compatibility.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (1) Rotational and translational displacements, joint force equilibrium
Explanation:
Classification of Indeterminate Structural Analysis Methods:
1.
Displacement (Stiffness) Methods:
•
The Slope-Deflection Method belongs to the family of displacement methods.
•
The fundamental unknown kinematic variables are the joint degrees of freedom: rotational displacements (slopes $\theta$) and translational displacements (sway/deflection $\Delta$).
•
These kinematically unknown displacements are solved by applying joint static equilibrium conditions ($\sum M_{\text{joint}} = 0$ and $\sum F_x = 0$).
2.
Force (Flexibility) Methods:
•
The fundamental unknowns are redundant internal forces and reactions ($R, M$), determined by satisfying geometric compatibility conditions.
📌 MPSC Exam Tip:
Core structural analysis duality:
•
Displacement Methods: Slope-Deflection, Moment Distribution, Stiffness Matrix $
ightarrow$ Unknowns = *Displacements*, Solved via *Equilibrium Equations*.
•
Force Methods: Consistent Deformations, Theorem of Three Moments, Flexibility Matrix $
ightarrow$ Unknowns = *Forces*, Solved via *Compatibility Equations*.