🎯
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
⏱️
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
⚖️
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
📊
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था PSI Mains 2021 MEDIUM

फौजदारी प्रक्रिया संहिता 1973 मधील कलम .............मध्ये फरार व्यक्तीं बद्दलची घोषणा करण्यासंबंधित प्रक्रिया दिलेली आहे.

EN In the Code of Criminal Procedure, 1973, the procedure regarding proclamation for person absconding is provided in:
💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:
A
कलम 82
Section 82
B
कलम 83
Section 83
C
कलम 84
Section 84
D
कलम 86
Section 86
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (1) - सविस्तर स्पष्टीकरण

अचूक उत्तर: पर्याय (१) कलम 82

सविस्तर कायदेशीर विश्लेषण:

• फौजदारी प्रक्रिया संहिता, १९७३ चे कलम ८२ (फरार व्यक्तीबद्दल उद्घोषणा):
• "फरार व्यक्तीबद्दल उद्घोषणा" (Proclamation for person absconding).
• जर न्यायालयाचा असा विश्वास बसण्यास कारण असेल की, ज्या व्यक्तीविरुद्ध अटकेचे वॉरंट काढले आहे ती व्यक्ती फरार झाली आहे किंवा स्वतःला लपवून ठेवत आहे,
• तर न्यायालय लेखी उद्घोषणा प्रसिद्ध करू शकते, ज्यामध्ये त्या व्यक्तीला उद्घोषणा प्रसिद्ध झाल्यापासून किमान ३० दिवसांपेक्षा कमी नसलेल्या मुदतीत न्यायालयात हजर राहण्याचे आदेश दिले जातात.
• (भारतीय नागरिक सुरक्षा संहिता, २०२३ चे कलम ८४).
• इतर पर्यायांचे विश्लेषण:
• कलम ८३: फरार व्यक्तीच्या मालमत्तेची जप्ती.
• कलम ८४: जप्त केलेल्या मालमत्तेबाबतचे दावे व आक्षेप.
• कलम ८६: जप्त केलेली मालमत्ता परत देण्यास नकार देणाऱ्या आदेशाविरुद्ध अपील.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

📌 MPSC परीक्षा टीप:

कलम 82 चे महत्त्वाचे निकष:

1. उद्घोषणेची मुदत: किमान ३० दिवस.
2. प्रसिद्धीची पद्धत: सार्वजनिक ठिकाणी, घराच्या दर्शनी भागावर आणि न्यायालयाच्या फलकावर डकवणे; तसेच वर्तमानपत्रात प्रसिद्धी.
3. कलम 82(4): गंभीर गुन्ह्यांत 'घोषित गुन्हेगार' (Proclaimed Offender) म्हणून जाहीर करणे.
translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option (1) Section 82

Detailed Legal Analysis:

• Section 82 of the Code of Criminal Procedure, 1973 (Proclamation for person absconding):
• Section 82(1) prescribes the procedure whereby a Court, having reason to believe that any person against whom a warrant of arrest has been issued has absconded or is concealing himself, may publish a written proclamation requiring him to appear at a specified place and time not less than thirty days from the date of publishing such proclamation.
• (Corresponding provision under BNSS, 2023: Section 84).
• Analysis of Other Options:
• Section 83: Attachment of property of person absconding.
• Section 84: Claims and objections to attachment.
• Section 86: Appeal from order rejecting application for restoration of attached property.
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

📌 MPSC Exam Tip:

Section 82 Timelines & Safeguards:

1. Minimum statutory appearance window: 30 days.
2. Mandatory publication modes: Public place reading, house affixation, court notice board, and newspaper publication.
format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✓ पर्याय (1) कलम 82 (अचूक उत्तर): [gold]**अचूक उत्तर: पर्याय (१) कलम 82**[/gold]
⚠️ पर्याय (2) कलम 83 (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
⚠️ पर्याय (3) कलम 84 (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✗ पर्याय (4) कलम 86 (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.
assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'फौजदारी प्रक्रिया संहिता (CrPC / BNSS)' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC संयुक्त गट-क मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट २ (पेपर २: सामान्य अध्ययन व बुद्धिमत्ता)
quiz 100 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 100 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC संयुक्त गट-ब मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट २ (पेपर २: सामान्य अध्ययन व बुद्धिमत्ता)
quiz 100 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 100 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट २ (GS-2: भारतीय संविधान व राजकारण)
quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 150 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था विशेष चाचणी ०१
quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण
menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: फौजदारी प्रक्रिया संहिता (CrPC / BNSS)

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'फौजदारी प्रक्रिया संहिता (CrPC / BNSS)' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र. परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1 परीक्षेतील अभ्यासक्रम: भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था विषयांतर्गत 'फौजदारी प्रक्रिया संहिता (CrPC / BNSS)' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2 तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3 मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4 वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5 उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था विषयातील 'फौजदारी प्रक्रिया संहिता (CrPC / BNSS)' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'फौजदारी प्रक्रिया संहिता (CrPC / BNSS)' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
💬 या प्रश्नाबाबत काही शंका आहे का?
आमच्या MPSC शिक्षक व विषय तज्ञांशी थेट व्हॉट्सअॅपवर चर्चा करा.
व्हॉट्सअॅपवर शंका विचारा 💬
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →