_______ मध्ये मानवी गरीबी निर्देशांकाच्या जागी बहुआयामी दारिद्र्य निर्देशांकाची संकल्पना मांडण्यात आली.
EN
In _______, the concept of Multidimensional Poverty Index was introduced to replace Human Poverty Index.
योग्य उत्तर पर्याय (३) मानव विकास अहवाल २०१० हे आहे.
स्पष्टीकरण:
•
मानवी दारिद्र्य निर्देशांक (HPI) ते बहुआयामी दारिद्र्य निर्देशांक (MPI):
•
UNDP ने सर्वप्रथम १९९७ च्या मानव विकास अहवालात मानवी दारिद्र्य निर्देशांक (Human Poverty Index - HPI) सादर केला होता (विकसनशील देशांसाठी HPI-1 आणि विकसित देशांसाठी HPI-2).
•
परंतु HPI मध्ये केवळ सरासरी आकडेवारी वापरली जात होती आणि एकाच कुटुंबातील बहुविध वंचिततेचे मोजमाप करता येत नव्हते.
•
म्हणून २०१० च्या मानव विकास अहवालात (HDR 2010 - 20th Anniversary Edition) मानवी दारिद्र्य निर्देशांक (HPI) पूर्णपणे रद्द करून त्याच्या जागी 'बहुआयामी दारिद्र्य निर्देशांक' (Multidimensional Poverty Index - MPI) ही अद्ययावत संकल्पना स्वीकारण्यात आली.
•
हा निर्देशांक ऑक्सफर्ड विद्यापीठाच्या ओपेक (OPHI) आणि UNDP यांनी संयुक्तपणे विकसित केला.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
२०१० च्या मानव विकास अहवालात तीन नवीन क्रांतिकारी निर्देशांक सुरू करण्यात आले:
1.
बहुआयामी दारिद्र्य निर्देशांक (MPI).
2.
असमानता समायोजित मानव विकास निर्देशांक (IHDI).
3.
लिंगभाव असमानता निर्देशांक (GII).
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
The correct answer is Option (3): Human Development Report 2010.
Explanation:
•
Transition from HPI to MPI:
•
The Human Poverty Index (HPI) was originally introduced by the UNDP in the 1997 Human Development Report to measure deprivation in basic human development dimensions.
•
However, HPI relied on aggregate macro-level data and could not identify specific overlapping deprivations suffered by individual households simultaneously.
•
In the 2010 Human Development Report (20th Anniversary Edition), UNDP formally retired the HPI and replaced it with the Multidimensional Poverty Index (MPI), developed in collaboration with the Oxford Poverty and Human Development Initiative (OPHI).
•
Therefore, MPI was introduced in HDR 2010.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
HDR 2010 introduced three seminal composite indices:
1.
Multidimensional Poverty Index (MPI)
2.
Inequality-adjusted Human Development Index (IHDI)
3.
Gender Inequality Index (GII).