🎯

लक्ष्य परीक्षा

संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा

⏱️

अपेक्षित वेळ

३० ते ४५ सेकंद

⚖️

गुणदान पद्धत

+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह

📊

काठिण्य पातळी

मध्यम (७४% अचूकता)

मराठी भाषा व व्याकरण STI Mains 2013 MEDIUM

खालील वाक्यातील 'विधेय पूरक' कोणते ? 'श्रीकृष्णाने सांदीपनींना गुरुदक्षिणा दिली.'

EN In the following sentence, which is the 'Predicate Complement' (विधेय पूरक)? 'श्रीकृष्णाने सांदीपनींना गुरुदक्षिणा दिली' (Shri Krishna gave Gurudakshina to Sandipani).

💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:

श्रीकृष्णाने

श्रीकृष्णाने (Shrikrishnane)

सांदीपनींना

सांदीपनींना (Sandipanina)

गुरुदक्षिणा

गुरुदक्षिणा (Gurudakshina)

दिली

दिली (Dili)

जाहिरात • ADVERTISEMENT

verified योग्य उत्तर: पर्याय (2) - सविस्तर स्पष्टीकरण

अचूक उत्तर: पर्याय (2) सांदीपनींना

### विस्तृत व्याकरणिक स्पष्टीकरण:

• विधेय पूरक (Predicate Complement):

• द्विकर्मक क्रियापदांमध्ये दोन कर्मे असतात: प्रत्यक्ष कर्म (वस्तू) आणि अप्रत्यक्ष कर्म (व्यक्ती).

• मराठी व्याकरण नियमांनुसार, द्विकर्मक वाक्यात प्रत्यक्ष कर्माशिवाय जे अप्रत्यक्ष कर्म (व्यक्तीवाचक कर्म) येते, त्याला विधान पूर्ण करणारे पद म्हणून 'विधेय पूरक' (किंवा कर्मपूरक) मानले जाते.

• वाक्यपृथक्करण:

• उद्देश्य (कर्ता): 'श्रीकृष्णाने'.

• विधेय (क्रियापद): 'दिली'.

• प्रत्यक्ष कर्म: 'गुरुदक्षिणा' (काय दिली? - गुरुदक्षिणा).

• अप्रत्यक्ष कर्म / विधेय पूरक: 'सांदीपनींना' (कोणाला दिली? - सांदीपनींना).

• म्हणून 'सांदीपनींना' हे विधेय पूरक आहे.

### पर्यायांचे विश्लेषण:

• पर्याय (1) अयोग्य: 'श्रीकृष्णाने' हे उद्देश्य (कर्ता) आहे.

• पर्याय (2) योग्य: 'सांदीपनींना' हे अप्रत्यक्ष कर्म म्हणजेच विधेय पूरक आहे.

• पर्याय (3) अयोग्य: 'गुरुदक्षिणा' हे प्रत्यक्ष कर्म आहे.

• पर्याय (4) अयोग्य: 'दिली' हे विधेय आहे.

💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

📌 MPSC परीक्षा टीप:

• द्विकर्मक क्रियापदात:

• वस्तूवाचक कर्म = प्रत्यक्ष कर्म (उदा. गुरुदक्षिणा).

• व्यक्तीवाचक कर्म = अप्रत्यक्ष कर्म / विधेय पूरक (उदा. सांदीपनींना).

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option (2) सांदीपनींना (Sandipanina)

### Detailed Grammatical Explanation:

• Predicate Complement (विधेय पूरक) in Ditransitive Verbs:

• Ditransitive verbs govern two objects: a Direct Object (inanimate thing) and an Indirect Object (animate recipient/person).

• In traditional Marathi parsing, the indirect object that completes the semantic valency of the ditransitive verb is classified as the Predicate Complement (विधेय पूरक) or Object Complement (कर्मपूरक).

• Syntactic Parsing:

• Subject (उद्देश्य): 'श्रीकृष्णाने' (Shri Krishna).

• Predicate (विधेय): 'दिली' (Gave).

• Direct Object (प्रत्यक्ष कर्म): 'गुरुदक्षिणा' (Offering).

• Indirect Object / Predicate Complement (विधेय पूरक): 'सांदीपनींना' (To Sandipani).

• Therefore, 'सांदीपनींना' is the accurate Predicate Complement.

### Option Analysis:

• Option (1) Incorrect: 'श्रीकृष्णाने' is the grammatical subject.

• Option (2) Correct: 'सांदीपनींना' is the indirect object functioning as predicate complement.

• Option (3) Incorrect: 'गुरुदक्षिणा' is the direct object.

• Option (4) Incorrect: 'दिली' is the verbal predicate.

💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

📌 MPSC Exam Tip:

• In ditransitive constructions:

• Thing given = Direct Object (प्रत्यक्ष कर्म).

• Recipient of gift = Indirect Object / Predicate Complement (विधेय पूरक).

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)

✗ पर्याय (1) श्रीकृष्णाने (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).

✓ पर्याय (2) सांदीपनींना (अचूक उत्तर): [gold]**अचूक उत्तर: पर्याय (2) सांदीपनींना**[/gold]

⚠️ पर्याय (3) गुरुदक्षिणा (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.

✗ पर्याय (4) दिली (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).

💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.

assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'वाक्यपृथक्करण: उद्देश व विधेय विभाग' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

MPSC संयुक्त गट-क मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट १ (पेपर १: मराठी व इंग्रजी)

quiz 100 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 100 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

MPSC संयुक्त गट-ब मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट १ (पेपर १: मराठी व इंग्रजी भाषा)

quiz 100 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 100 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

मराठी भाषा व व्याकरण विशेष चाचणी ०१

quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

मराठी भाषा व व्याकरण विशेष चाचणी ०२

quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण

menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: वाक्यपृथक्करण: उद्देश व विधेय विभाग

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'वाक्यपृथक्करण: उद्देश व विधेय विभाग' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र.	परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1	परीक्षेतील अभ्यासक्रम: मराठी भाषा व व्याकरण विषयांतर्गत 'वाक्यपृथक्करण: उद्देश व विधेय विभाग' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2	तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3	मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4	वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5	उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.

📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: मराठी भाषा व व्याकरण विषयातील 'वाक्यपृथक्करण: उद्देश व विधेय विभाग' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

या प्रश्नाचे अचूक उत्तर 'सांदीपनींना' हे असून ते 'वाक्यपृथक्करण: उद्देश व विधेय विभाग' या अभ्यास घटकाशी संबंधित आहे.
MPSC पूर्व व मुख्य परीक्षांमध्ये थेट संकल्पनात्मक प्रश्न विचारून विद्यार्थ्यांच्या मूलभूत आकलनाची चाचणी घेतली जाते.
परीक्षेत नकारात्मक गुणपद्धत (-०.२५) असल्यामुळे खात्री असल्यासच उत्तर निश्चित करावे.
संबंधित घटकाचे मूळ स्रोत, पाठ्यपुस्तके आणि आयोगाच्या अधिकृत संदर्भ ग्रंथांचा आधार घेऊन नियमित सराव करावा.
MPSC Abhyas Academy ॲपवर या घटकावरील ५०+ मोफत सराव प्रश्न व ऑल-महाराष्ट्र रँक उपलब्ध आहेत.

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)

हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more

हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.

'वाक्यपृथक्करण: उद्देश व विधेय विभाग' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more

या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.

MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more

MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.

quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)

जाहिरात • ADVERTISEMENT

📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →

खालील वाक्यातील 'विधेय पूरक' कोणते ? 'श्रीकृष्णाने सांदीपनींना गुरुदक्षिणा दिली.'

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

घटक सराव चाचणी

🏆 चाचणी निकाल व ऑल-महाराष्ट्र रँक

WhatsApp झटपट लॉगिन