मुळ भारतीय संविधानात 'जिल्हा' या संज्ञेचा उल्लेख फक्त कलम _______ मध्ये ________ संदर्भाने होता.
EN
In the original Constitution of India, the term 'District' was mentioned only in Article _______ in the context of _______.
अचूक उत्तर: पर्याय (२) [233, जिल्हा न्यायाधिश]
विस्तृत स्पष्टीकरण:
•
मूळ भारतीय राज्यघटनेमध्ये (१९५०) 'जिल्हा' (District) या शब्दाचा प्रशासकीय एकक म्हणून व्यापक उल्लेख नव्हता.
•
संपूर्ण राज्यघटनेत 'जिल्हा' या संज्ञेचा उल्लेख केवळ अनुच्छेद २३३ मध्ये 'जिल्हा न्यायाधीश' (District Judge) यांच्या नियुक्तीच्या संदर्भात करण्यात आला होता:
•
अनुच्छेद २३३: जिल्हा न्यायाधीशांची नियुक्ती (Appointment of district judges).
•
अनुच्छेद २३६: यामध्ये जिल्हा न्यायाधीश या संज्ञेचा अर्थ स्पष्ट करण्यात आला आहे (ज्यामध्ये दिवाणी न्यायाधीश, सत्र न्यायाधीश इत्यादींचा समावेश होतो).
•
पुढे १९९२ मध्ये ७३ व्या आणि ७४ व्या घटनादुरुस्तीद्वारे भाग IX व IX-A मध्ये 'जिल्हा' (अनुच्छेद २४३-a आणि २४३-P) आणि 'जिल्हा नियोजन समिती' (अनुच्छेद २४३-ZD) च्या रूपाने जिल्हा या संकल्पनेचा संविधानात अधिकृत समावेश झाला.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
📌 MPSC परीक्षा टीप: मूळ राज्यघटनेत 'जिल्हा' हा शब्द केवळ अनुच्छेद २३३ (जिल्हा न्यायाधीशांची नियुक्ती) व २३६ (अर्थनिर्वचन) मध्येच आला होता. ७४ व्या घटनादुरुस्तीने कलम २४३ZD मध्ये जिल्हा नियोजन समितीची तरतूद केली.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (2) [233, District Judge]
Detailed Explanation:
•
In the original text of the Indian Constitution (1950), the term 'District' was not defined or mentioned as a general administrative territorial unit.
•
The term 'District' appeared solely in Article 233 in the specific context of the 'District Judge':
•
Article 233: Deals with the appointment, posting, and promotion of *District Judges* by the Governor in consultation with the High Court.
•
Article 236: Provides the interpretation clause defining the expression *district judge*.
•
It was only after the 73rd and 74th Constitutional Amendment Acts of 1992 (Articles 243, 243P, and 243ZD) that the term 'District' and the 'District Planning Committee' were systematically incorporated into Parts IX and IX-A of the Constitution.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
📌 MPSC Exam Tip: In the original Constitution, 'district' appeared strictly under Article 233 regarding the appointment of District Judges. Article 243ZD later institutionalized District Planning Committees.