🎯

लक्ष्य परीक्षा

संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा

⏱️

अपेक्षित वेळ

३० ते ४५ सेकंद

⚖️

गुणदान पद्धत

+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह

📊

काठिण्य पातळी

मध्यम (७४% अचूकता)

इतिहास व महाराष्ट्राचा इतिहास MPSC Combine Group C Practice 2026 MEDIUM

भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसने ब्रिटीश वसाहतीचे स्वराज्य नाकारून 'पूर्ण स्वराज्य' (Complete Independence) हेच आपले एकमेव अंतिम ध्येय असल्याचे खालीलपैकी कोणत्या ऐतिहासिक अधिवेशनात घोषित केले?

EN In which historic session did the Indian National Congress repudiate dominion status and officially adopt 'Purna Swaraj' (Complete Independence) as its ultimate goal?

💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:

नागपूर अधिवेशन (१९२०)

Nagpur Session (1920)

पुणे अधिवेशन (१८९५)

Poona Session (1895)

कलकत्ता विशेष अधिवेशन (१९२०)

Calcutta Special Session (1920)

लाहोर अधिवेशन (१९२९)

Lahore Session (1929)

जाहिरात • ADVERTISEMENT

verified योग्य उत्तर: पर्याय (4) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर: पर्याय (४) - लाहोर अधिवेशन (१९२९).

विश्लेषण:

• भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसचे ४४ वे वार्षिक अधिवेशन डिसेंबर १९२९ मध्ये लाहोर येथे रावी नदीच्या काठी पं. जवाहरलाल नेहरू यांच्या अध्यक्षतेखाली पार पडले.

• या अधिवेशनात १९२८ च्या नेहरू अहवालातील 'वसाहतीचे स्वराज्य' (Dominion Status) रद्दबातल ठरवून 'पूर्ण स्वराज्य' (Complete Independence) हा काँग्रेसचा मुख्य उद्देश घोषित करण्यात आला.

• ३१ डिसेंबर १९२९ च्या मध्यरात्री रावी नदीच्या तीरावर पं. नेहरूंनी भारताचा 'तिरंगा ध्वज' फडकवला.

• काँग्रेस कार्यकारिणीने २६ जानेवारी १९३० हा दिवस संपूर्ण देशात 'प्रथम स्वातंत्र्य दिन' (Poorna Swaraj Day / Independence Day) म्हणून साजरा करण्याचा निर्णय घेतला.

• याच अधिवेशनात गांधीजींच्या नेतृत्वाखाली 'सविनय कायदेभंग चळवळ' (Civil Disobedience Movement) सुरू करण्याचे सर्व अधिकार काँग्रेस कार्यकारिणीला देण्यात आले.

इतर पर्यायांचे विश्लेषण:

• नागपूर अधिवेशन (१९२०): असहकार आंदोलनाचा मुख्य ठराव मंजूर (अध्यक्ष: सी. विजयराघवाचार्यार).

• कलकत्ता विशेष अधिवेशन (१९२०): लाला लजपत राय अध्यक्ष.

• पुणे अधिवेशन (१८९५): सुरेंद्रनाथ बॅनर्जी अध्यक्ष.

💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

२६ जानेवारी १९३० या ऐतिहासिक स्वातंत्र्यदिनाचे स्मरण चिरंतन राहावे म्हणूनच भारतीय संविधान २६ नोव्हेंबर १९४९ रोजी तयार होऊनही त्याची प्रत्यक्ष अंमलबजावणी '२६ जानेवारी १९५०' रोजी करण्यात आली.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option (4) - Lahore Session (1929).

Analysis:

• The 44th Annual Session of the Indian National Congress was convened at Lahore on the banks of the Ravi River in December 1929 under the presidency of Jawaharlal Nehru.

• The historic 'Purna Swaraj' (Complete Independence) resolution was passed, superseding the Nehru Report's goal of Dominion Status.

• At midnight on 31 December 1929, Jawaharlal Nehru unfurled the Tricolor on the banks of the Ravi amidst chants of 'Inquilab Zindabad'.

• The Congress Working Committee declared 26 January 1930 as 'Purna Swaraj Day' (First Independence Day), celebrated annually until 1947.

• The session authorized Mahatma Gandhi to launch the Civil Disobedience Movement (Dandi March).

Distractor Analysis:

• Option (1): Nagpur Session 1920 endorsed Non-Cooperation and restructured Congress constitution.

• Option (2): Poona Session 1895 was presided by Surendranath Banerjee.

• Option (3): Calcutta Special Session (Sept 1920) accepted Non-Cooperation proposal under Lala Lajpat Rai.

• Option (4): Correct; Lahore Session 1929.

💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

Because 26 January had been commemorated as Independence Day since 1930, it was chosen as the date for the formal commencement of the Constitution of India in 1950, becoming Republic Day.

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)

✗ पर्याय (1) नागपूर अधिवेशन (१९२०) (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).

⚠️ पर्याय (2) पुणे अधिवेशन (१८९५) (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.

⚠️ पर्याय (3) कलकत्ता विशेष अधिवेशन (१९२०) (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.

✓ पर्याय (4) लाहोर अधिवेशन (१९२९) (अचूक उत्तर): योग्य उत्तर: पर्याय (४) - लाहोर अधिवेशन (१९२९).

💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.

assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'गांधीयुगाची सुरुवात व प्रारंभिक सत्याग्रह' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

MPSC राज्यसेवा मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट १ (GS-1: इतिहास, भूगोल व कृषी)

quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 150 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

इतिहास व महाराष्ट्राचा इतिहास विशेष चाचणी ०१

quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

इतिहास व महाराष्ट्रातील समाजसुधारक विशेष चाचणी ०२

quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

महाराष्ट्रातील समाजप्रबोधन व समाजसुधारक विभाग चाचणी

quiz 35 प्रश्न timer 35 मिनिटे military_tech 35 गुण

menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: गांधीयुगाची सुरुवात व प्रारंभिक सत्याग्रह

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'गांधीयुगाची सुरुवात व प्रारंभिक सत्याग्रह' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र.	परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1	परीक्षेतील अभ्यासक्रम: इतिहास व महाराष्ट्राचा इतिहास विषयांतर्गत 'गांधीयुगाची सुरुवात व प्रारंभिक सत्याग्रह' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2	तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3	मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4	वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5	उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.

📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: इतिहास व महाराष्ट्राचा इतिहास विषयातील 'गांधीयुगाची सुरुवात व प्रारंभिक सत्याग्रह' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

या प्रश्नाचे अचूक उत्तर 'लाहोर अधिवेशन (१९२९)' हे असून ते 'गांधीयुगाची सुरुवात व प्रारंभिक सत्याग्रह' या अभ्यास घटकाशी संबंधित आहे.
MPSC पूर्व व मुख्य परीक्षांमध्ये थेट संकल्पनात्मक प्रश्न विचारून विद्यार्थ्यांच्या मूलभूत आकलनाची चाचणी घेतली जाते.
परीक्षेत नकारात्मक गुणपद्धत (-०.२५) असल्यामुळे खात्री असल्यासच उत्तर निश्चित करावे.
संबंधित घटकाचे मूळ स्रोत, पाठ्यपुस्तके आणि आयोगाच्या अधिकृत संदर्भ ग्रंथांचा आधार घेऊन नियमित सराव करावा.
MPSC Abhyas Academy ॲपवर या घटकावरील ५०+ मोफत सराव प्रश्न व ऑल-महाराष्ट्र रँक उपलब्ध आहेत.

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)

हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more

हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.

'गांधीयुगाची सुरुवात व प्रारंभिक सत्याग्रह' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more

या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.

MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more

MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.

quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)

जाहिरात • ADVERTISEMENT

📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

घटक सराव चाचणी

🏆 चाचणी निकाल व ऑल-महाराष्ट्र रँक

WhatsApp झटपट लॉगिन