खालीलपैकी कोणत्या बाबींमध्ये राज्यघटनेत दुरुस्ती करणे किमान निम्म्यापेक्षा कमी नसलेल्या विधानसभेच्या मान्यतेने शक्य होते? अ) राष्ट्रपतींची निवडणूक. ब) घटक राज्यांचे संसदेतील प्रतिनिधीत्त्व. क) संविधानाच्या 7व्या परिशिष्टातील सूची. ड) राज्याची विधान परिषद रद्द करणे. पर्यायी उत्तरे :
EN
In which of the following matters is amending the Constitution possible only with ratification by legislatures of not less than one-half of the States?
a) Election of the President.
b) Representation of States in Parliament.
c) Lists in the 7th Schedule of the Constitution.
d) Abolition of the State Legislative Council.
Alternative answers:
योग्य उत्तर: पर्याय १ (अ, ब आणि क)
स्पष्टीकरण:
•
कलम ३६८(२) च्या परंतुकानुसार, संसदेच्या विशेष बहुमतासोबतच किमान निम्म्या घटक राज्यांच्या विधिमंडळांची साध्या बहुमताने मंजुरी पुढील बाबींसाठी आवश्यक असते:
•
अ) राष्ट्रपतींची निवडणूक व पद्धत (कलम ५४ आणि ५५): (राज्यांची मान्यता आवश्यक)
•
ब) घटक राज्यांचे संसदेतील प्रतिनिधित्व (४ थे परिशिष्ट): (राज्यांची मान्यता आवश्यक)
•
क) संविधानाच्या ७ व्या परिशिष्टातील सूची: (राज्यांची मान्यता आवश्यक)
•
ड) राज्याची विधान परिषद निर्माण अथवा रद्द करणे (कलम १६९): यासाठी कलम ३६८ ची घटनादुरुस्ती लागत नाही; हे संसदेच्या साध्या बहुमताने केले जाते.
•
त्यामुळे अ, ब आणि क या बाबींमध्ये दुरुस्तीसाठी राज्यांची मान्यता आवश्यक असते.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
कलम ३६८(२) परंतुक (निम्म्या राज्यांची संमती आवश्यक): राष्ट्रपतींची निवडणूक, केंद्र-राज्य अधिकार विभागणी, ७ वे परिशिष्ट, संसदेत राज्यांचे प्रतिनिधित्व, आणि कलम ३६८ स्वतः.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option 1 (a, b and c)
Explanation:
•
Under the proviso to Article 368(2), ratification by legislatures of not less than one-half of the States is required for:
•
a) Election of the President (Articles 54 and 55).
•
b) Representation of States in Parliament (Fourth Schedule).
•
c) Any of the Lists in the 7th Schedule.
•
d) Abolition or creation of Legislative Councils in States (Article 169): This is done by Parliament by a simple majority ordinary law and is deemed not to be an amendment under Article 368.
•
Hence, ratification is required for a, b, and c.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
Ratification by half of the States under Article 368 proviso is required for presidential elections, 7th schedule lists, representation of states in Parliament, and Article 368 itself.