आधुनिक जगाच्या आर्थिक इतिहासाला कलाटणी देणारी 'द ग्रेट डिप्रेशन' (The Great Depression - जागतिक महामंदी) खालीलपैकी कोणत्या वर्षी सुरू झाली होती?
EN
In which of the following years did 'The Great Depression'—the most severe economic crisis of modern world history—erupt?
योग्य उत्तर पर्याय (२) १९२९ (ऑक्टोबर १९२९) आहे.
ऐतिहासिक व आर्थिक विश्लेषण:
•
जागतिक महामंदी (The Great Depression):
•
प्रारंभ: २९ ऑक्टोबर १९२९ रोजी अमेरिकेतील वॉल स्ट्रीट शेअर बाजार (New York Stock Exchange) पत्त्याच्या बंगल्याप्रमाणे कोसळला, ज्या दिवसाला 'ब्लॅक ट्युजडे' (Black Tuesday) म्हटले जाते.
•
व्याप्ती: १९२९ ते १९३९ या एका दशकाच्या कालावधीत अमेरिका आणि संपूर्ण युरोपसह जगातील बहुतांश भांडवली अर्थव्यवस्था भीषण मंदीत सापडल्या.
•
परिणाम:
१)
अमेरिकेतील औद्योगिक उत्पादन ४५% पेक्षा जास्त घटले.
२)
जगभरात बेरोजगारीचा दर २५% ते ३०% पर्यंत उसळला.
३)
शेतीमालाचे भाव ५०% हून अधिक कोसळले, ज्यामुळे भारतीय शेतकऱ्यांचेही प्रचंड नुकसान झाले.
•
अर्थशास्त्रातील क्रांती: या महामंदीमुळे सनातन/अभिजात अर्थशास्त्राचा (Classical Economics - जे मानत होते की 'मागणी व पुरवठा आपोआप समतोल साधतात') पराभव झाला आणि जॉन मेनार्ड केन्स (J. M. Keynes) यांच्या आधुनिक स्थूल अर्थशास्त्राचा जन्म झाला (१९३६ मधील ग्रंथ: 'The General Theory of Employment, Interest and Money').
पर्यायांचे विश्लेषण:
•
पर्याय (२) अचूक: १९२९ हे महामंदीच्या प्रारंभाचे ऐतिहासिक वर्ष आहे.
•
पर्याय (१), (३) आणि (४) चुकीचे वर्ष दर्शवतात.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष फ्रँकलिन डी. रुझवेल्ट यांनी या महामंदीतून देशाला बाहेर काढण्यासाठी १९३३ मध्ये प्रसिद्ध 'न्यू डील' (New Deal) धोरण जाहीर केले होते, ज्यामध्ये मोठ्या प्रमाणावर सार्वजनिक कामांवर सरकारी खर्च करण्यात आला.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
The correct answer is Option (2) 1929 (October 1929).
Historical & Economic Analysis:
•
The Great Depression:
•
Outbreak: Commenced in the United States following the historic stock market crash on Wall Street on 29 October 1929 ('Black Tuesday').
•
Duration: Lasted for nearly a decade through 1939, devastating industrialized economies across the Western hemisphere.
•
Economic Fallout:
1)
Industrial production contracted by nearly 47% in the United States.
2)
Unemployment escalated to a staggering 25% to 30% in advanced nations.
3)
Agricultural commodity prices plummeted by over 50%, exacerbating indebtedness among Indian peasant farmers.
•
Macroeconomic Revolution: The crisis thoroughly demolished Classical economic orthodoxy (Say's Law: 'Supply creates its own demand') and gave birth to modern Keynesian Macroeconomics through J. M. Keynes's masterwork in 1936 ('The General Theory of Employment, Interest and Money').
Distractor Analysis:
•
Option (2) is correct: 1929 marks the outbreak of the Great Depression.
•
Options (1), (3), and (4) are historically incorrect.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
To combat the Great Depression, US President Franklin D. Roosevelt enacted the landmark 'New Deal' programme in 1933, relying on massive Keynesian deficit-financed public infrastructure works.