कोयनानगरला कोणत्या वर्षी भूकंपाचा भीषण तडाखा बसला होता?
EN
In which year was Koyananagar hit hard by an earthquake?
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
योग्य उत्तर: पर्याय (1) - सविस्तर स्पष्टीकरण
अचूक उत्तर: पर्याय (1) [1967]
स्पष्टीकरण:
योग्य उत्तर 1967 आहे.
📌 Key Points
•
1967 चा कोयनानगर भूकंप हा महाराष्ट्रातील कोयनानगर शहराजवळ 11 डिसेंबर रोजी झाला.
•
6.6 विशालतेचा हादरा मर्कली VIII तीव्रतेसह (गंभीर) बसला.
•
कोयना धरणाच्या जागेजवळ ही घटना घडली ज्यामुळे प्रेरित भूकंपाविषयी प्रश्न निर्माण झाले आणि त्यात किमान 177 लोकांचा मृत्यू झाला आणि 2200 हून अधिक लोक जखमी झाले.
📌 Additional Information
भूकंप लहरींचे तीन मूलभूत प्रकार आहेत- P-लहरी, S-लहरी आणि L लहरी.
•
P-लहरी (प्राथमिक लहरी किंवा दाब लहरी) ही दोन प्रत्यास्थ वस्तू लहरीपैकी एक आहे, जिला भूकंपशास्त्रात भूकंप लहरी म्हणतात.
•
P-लहरी या इतर भूकंप लहरींपेक्षा अधिक वेगाने प्रवास करतात आणि म्हणूनच कोणत्याही भूकंपग्रस्त ठिकाणी किंवा भूकंपमापीवर भूकंपाचा पहिला संकेत असतात.
•
S लहरी, दुय्यम लहरी किंवा कातर लहरी (कधीकधी प्रत्यास्थ S लहरी असे म्हणतात) हा प्रत्यास्थ लहरीचा एक प्रकार आहे आणि दोन प्रत्यास्थ वस्तू लहरीपैकी एक आहे, म्हणून असे परिभाषित केले जाते कारण ते पृष्ठ तरंगाच्या विपरीत वस्तूच्या शरीरात जातात.
•
L लहरी या भूकंप किंवा अधिकेंद्राच्या थेट वरील भागापासून पृथ्वीच्या पृष्ठभागाने प्रवास करतात.
पर्यायांचे विश्लेषण:
•
पर्याय 1 (अचूक उत्तर): '1967' हे दिलेल्या प्रश्नाचे योग्य उत्तर आहे.
•
पर्याय 2: '1972' हा पर्याय चुकीचा आहे.
•
पर्याय 3: '1984' हा पर्याय चुकीचा आहे.
•
पर्याय 4: '1901' हा पर्याय चुकीचा आहे.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
📌 पोलीस भरती परीक्षा टीप: पोलीस भरती सामान्य ज्ञानात महाराष्ट्राचा इतिहास, समाजसुधारक, चालू घडामोडी आणि भारतीय राज्यघटनेतील मूलभूत हक्क या घटकांवर भर द्या.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (1) [1967]
Explanation:
The correct answer is 1967.
📌 Key Points
•
The 1967 Koynanagar earthquake occurred near Koynanagar town in Maharashtra, India on 11 December local time.
•
The magnitude of 6.6 shocks hit with a maximum Mercalli intensity of VIII (Severe).
•
It occurred near the site of Koyna dam, raising questions about induced seismicity, and claimed at least 177 lives and injured over 2,200.
📌 Additional Information
There are three basic types of seismic waves – P-waves, S-waves, and L waves.
•
P wave (primary wave or pressure wave) is one of the two main types of elastic body waves, called seismic waves in seismology.
•
P waves travel faster than other seismic waves and hence are the first signal from an earthquake to arrive at any affected location or at a seismograph.
•
S waves, secondary waves, or shear waves (sometimes called elastic S waves) are a type of elastic wave and are one of the two main types of elastic body waves, so named because they move through the body of an object, unlike surface waves.
•
The L waves travel along the surface of the earth from the point directly above the quake or epicentre.
Distractor Analysis:
•
Option 1 (Correct Answer): '1967' is the correct response according to official examination criteria.
•
Option 2: '1972' is incorrect in this context.
•
Option 3: '1984' is incorrect in this context.
•
Option 4: '1901' is incorrect in this context.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
📌 Police Bharti Exam Tip: In Police Bharti General Knowledge, focus on Maharashtra history, social reformers, current affairs, and Fundamental Rights under the Indian Constitution.
पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✓ पर्याय (1) 1967 (अचूक उत्तर):
[gold]**अचूक उत्तर: पर्याय (1) [1967]**[/gold]
⚠️ पर्याय (2) 1972 (फसवणारा पर्याय - Distractor):
हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
⚠️ पर्याय (3) 1984 (फसवणारा पर्याय - Distractor):
हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✗ पर्याय (4) 1901 (अयोग्य):
हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)
'महाराष्ट्र पोलीस शिपाई (सातारा) मूळ प्रश्नपत्रिका (दिनांक: 09 Apr, 2017)' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.
🎯 घटक चाचणी
मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र पोलीस शिपाई (सातारा) मूळ प्रश्नपत्रिका (दिनांक: 09 Apr, 2017)
📚 विषय चाचणी
मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२५ (GS) पेपर-१ (दि. ०९ नोव्हेंबर, २०२५)
📚 विषय चाचणी
मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२४ (GS) पेपर-१ (दि. ०१ डिसेंबर, २०२४)
📚 विषय चाचणी
मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२३ (GS) पेपर-१ (दि. ०४ जून, २०२३)
घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: महाराष्ट्र पोलीस शिपाई (सातारा) मूळ प्रश्नपत्रिका (दिनांक: 09 Apr, 2017)
MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'महाराष्ट्र पोलीस शिपाई (सातारा) मूळ प्रश्नपत्रिका (दिनांक: 09 Apr, 2017)' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.
| क्र. | परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts) |
|---|---|
| 1 | परीक्षेतील अभ्यासक्रम: मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) विषयांतर्गत 'महाराष्ट्र पोलीस शिपाई (सातारा) मूळ प्रश्नपत्रिका (दिनांक: 09 Apr, 2017)' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे. |
| 2 | तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे. |
| 3 | मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात. |
| 4 | वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो. |
| 5 | उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी. |
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) विषयातील 'महाराष्ट्र पोलीस शिपाई (सातारा) मूळ प्रश्नपत्रिका (दिनांक: 09 Apr, 2017)' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.
stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)
- या प्रश्नाचे अचूक उत्तर '1967' हे असून ते 'महाराष्ट्र पोलीस शिपाई (सातारा) मूळ प्रश्नपत्रिका (दिनांक: 09 Apr, 2017)' या अभ्यास घटकाशी संबंधित आहे.
- MPSC पूर्व व मुख्य परीक्षांमध्ये थेट संकल्पनात्मक प्रश्न विचारून विद्यार्थ्यांच्या मूलभूत आकलनाची चाचणी घेतली जाते.
- परीक्षेत नकारात्मक गुणपद्धत (-०.२५) असल्यामुळे खात्री असल्यासच उत्तर निश्चित करावे.
- संबंधित घटकाचे मूळ स्रोत, पाठ्यपुस्तके आणि आयोगाच्या अधिकृत संदर्भ ग्रंथांचा आधार घेऊन नियमित सराव करावा.
- MPSC Abhyas Academy ॲपवर या घटकावरील ५०+ मोफत सराव प्रश्न व ऑल-महाराष्ट्र रँक उपलब्ध आहेत.
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे?
expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'महाराष्ट्र पोलीस शिपाई (सातारा) मूळ प्रश्नपत्रिका (दिनांक: 09 Apr, 2017)' या घटकाची तयारी कशी करावी?
expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते?
expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:
२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.