'भारत हे गणराज्य आहे' म्हणजे अ. लोकांचे शासन आणि लोकांसाठी शासन. ब. राज्यप्रमुख म्हणून निर्वाचित राष्ट्रपती असतात. क. राष्ट्रपती पदासह सर्व पदे सर्व नागरीकांसाठी खुली असतात.
EN
'India is a Republic' means:
(a) Government of the people and for the people.
(b) The head of the state is an elected President.
(c) All public offices, including that of the President, are open to all citizens without discrimination.
योग्य उत्तर: पर्याय १ (अ, ब, क)
स्पष्टीकरण:
•
राज्यशास्त्रानुसार 'गणराज्य' (Republic) या संज्ञेचे व्यापक अर्थ पुढीलप्रमाणे आहेत:
•
अ. लोकांचे शासन आणि लोकांसाठी शासन: देशाची अंतिम राजकीय सार्वभौम सत्ता ही कोणत्याही एका व्यक्तीच्या हातात नसून देशातील लोकांच्या हातात असते.
•
ब. राज्यप्रमुख म्हणून निर्वाचित राष्ट्रपती: ब्रिटनप्रमाणे वारसाहक्काने राजा किंवा राणी नसून देशाचा सर्वोच्च प्रमुख (राष्ट्रपती) हा एका निश्चित कालावधीसाठी प्रत्यक्ष किंवा अप्रत्यक्षपणे लोकांद्वारे निर्वाचित होतो.
•
क. सर्व सार्वजनिक पदे खुली असणे: देशातील राष्ट्रपती पदापासून ते साध्या पदापर्यंत सर्व सार्वजनिक पदे कोणत्याही विशेषाधिकारप्राप्त वर्गाशिवाय देशातील सर्व नागरिकांसाठी समानतेने खुली असतात.
•
त्यामुळे वरील सर्व विधाने गणराज्याची संकल्पना स्पष्ट करतात.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
गणराज्य (Republic) ची २ मुख्य लक्षणे: १. राज्यप्रमुख निर्वाचित असणे (वारसाहक्काने नाही) २. सर्व सार्वजनिक पदे सर्व नागरिकांसाठी खुली असणे.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option 1 ((a), (b), (c))
Explanation:
•
A Republic (गणराज्य) denotes a democratic state characterized by two fundamental dimensions:
1.
The head of the state is always elected directly or indirectly for a fixed tenure, rather than holding office via hereditary succession (as in monarchies).
2.
Vesting of political sovereignty in the people rather than in a monarch, ensuring that all public offices are open to every citizen without any discrimination.
•
Hence, statements (a), (b), and (c) all correctly expound the concept of a Republic.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
Two indispensable hallmarks of a Republic: An elected Head of State and the absence of any privileged class for public offices.