सराव केंद्र ➔
इतिहास व महाराष्ट्राचा इतिहास Combine Group C Pre 2018 MEDIUM

खाकसार म्हणजे .......... होय.

EN Khaksar was ........... .
✓
मुसलमानांची लढाऊ संघटना Militant organization of Muslims
✓ योग्य उत्तर (Correct Answer)
B
हिंदूची लढाऊ संघटना Militant organization of Hindus
C
शिखांची लढाऊ संघटना Militant organization of Sikhs
D
गुरख्यांची लढाऊ संघटना Militant organization of Gorkhas
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (1) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर: पर्याय (१) मुसलमानांची लढाऊ संघटना

सविस्तर विश्लेषण:

• खाकसार चळवळ (Khaksar Movement / खाकसार तहरीक): ही १९३० च्या दशकातील मुसलमानांची एक निमलष्करी व लढाऊ संघटना (Militant/Paramilitary Organization) होती.
• संस्थापक: या संघटनेची स्थापना अल्लामा इनायतुल्लाह खान मश्रिकी (Allama Mashriqi) यांनी १९३० मध्ये लाहोर येथे केली होती.
• 'खाकसार' शब्दाचा अर्थ: 'खाकसार' म्हणजे 'धुळीसमान नम्र' (Humble/Servant of the Dust).
• वैशिष्ट्ये:
• या संघटनेचे सदस्य खाकी गणवेश घालत आणि त्यांच्या खांद्यावर नेहमी एक 'फावडे' (Belcha / Spade) असे.
• ते कठोर सैनिकी कवायती करत आणि अत्यंत शिस्तबद्ध लढाऊ पथकांप्रमाणे संचलन करत असत.
• सुरुवातीला समाजसेवा हे उद्दिष्ट असले, तरी पुढे या संघटनेने ब्रिटीश सरकारच्या विरोधात आक्रमक व लढाऊ पवित्रा घेतला.
• १९४० मध्ये लाहोरमध्ये खाकसार आणि ब्रिटिश पोलिसांमध्ये भीषण चकमक झाली, ज्यात अनेक खाकसार कार्यकर्ते मारले गेले.

---

💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
• फावडे (Belcha): खाकसार कार्यकर्त्यांचे मुख्य चिन्ह होते, जे श्रमप्रतिष्ठा आणि आत्मरक्षणाचे प्रतीक मानले जाई.
• फाळणीला विरोध: खाकसार चळवळीने भारताच्या फाळणीला आणि मुस्लिम लीगच्या द्विराष्ट्र सिद्धांताला सुरुवातीला तीव्र विरोध केला होता.
translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option (1) Militant organization of Muslims

Detailed Analysis:

• Khaksar Movement (Khaksar Tehrik): A highly organized, disciplined Muslim quasi-military and militant movement active in undivided India during the 1930s and 1940s.
• Founder: Established by Cambridge-educated polymath Allama Inayatullah Khan Mashriqi in 1930 at Lahore.
• Meaning of 'Khaksar': The Persian word *Khaksar* literally denotes 'humble as dust' or 'the lowly'.
• Organizational Features:
• Members donned khaki uniforms and marched in tight military formations, uniquely bearing a belcha (spade/shovel) over their shoulders.
• The spade symbolized the dignity of manual labor and egalitarian self-defense.
• In March 1940, a violent confrontation between the Khaksars and colonial police in Lahore led to dozens of casualties and an imperial ban on the movement.

---

💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip
• Anti-Partition Stance: Allama Mashriqi and the Khaksars originally staunchly opposed the Muslim League's Two-Nation theory and the partition of India.
• Symbol: Khaki uniform and the metal spade (*belcha*).
जाहिरात • ADVERTISEMENT

📱 ५०,०००+ MPSC सराव प्रश्न व टेस्ट सिरीज मोफत!

MPSC गट-क, गट-ब आणि राज्यसेवा परीक्षेच्या सर्व मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) थेट मोबाईलवर सोडवा.

Google Play वरून ॲप मिळवा 📲
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF (Year Wise) → Combine Study Guide →