योग्य उत्तर (c) (पर्याय ३) आहे.
केंद्रशासित प्रदेश लडाख बाबत विधानांचे सविस्तर विश्लेषण:
•
विधान (a) - "31 ऑक्टोबर 2019 रोजी लडाख हे केंद्रशासीत प्रदेश बनले." - बरोबर:
•
जम्मू आणि काश्मीर पुनर्रचना कायदा, २०१९ अन्वये तत्कालीन जम्मू-काश्मीर राज्याचे विभाजन करून जम्मू-काश्मीर आणि लडाख हे दोन स्वतंत्र केंद्रशासित प्रदेश निर्माण करण्यात आले.
•
सरदार वल्लभभाई पटेल यांच्या जयंतीदिनी म्हणजेच ३१ ऑक्टोबर २०१९ रोजी लडाख हा केंद्रशासित प्रदेश अधिकृतपणे अस्तित्वात आला.
•
विधान (b) - "केंद्रशासीत प्रदेश लडाख मध्ये लेह आणि कारगिल या दोन जिल्ह्यांचा अंतर्भाव आहे." - बरोबर:
•
लडाख या केंद्रशासित प्रदेशात लेह (Leh) आणि कारगिल (Kargil) या दोन जिल्ह्यांचा समावेश आहे. लेह ही लडाखची मुख्य प्रशासकीय राजधानी आहे.
•
विधान (c) - "उमंग नरूला हे लडाखचे नायब राज्यपाल आहेत." - अयोग्य (चूक):
•
लडाखचे पहिले नायब राज्यपाल (Lieutenant Governor - L-G) म्हणून राधाकृष्ण माथूर (R. K. Mathur) यांची नियुक्ती झाली होती.
•
उमंग नरूला (Umang Narula) हे लडाखचे नायब राज्यपाल नसून ते नायब राज्यपालांचे सल्लागार (Advisor to the Lieutenant Governor) व मुख्य सचिव दर्जाचे सनदी अधिकारी (IAS) होते. म्हणून विधान (c) अयोग्य आहे.
लडाख केंद्रशासित प्रदेश महत्त्वाचे मुद्दे:
१.
लडाख हे विधानसभा नसलेले (Without Legislature) केंद्रशासित प्रदेश आहे.
२.
पहिले नायब राज्यपाल: आर. के. माथूर (३१ ऑक्टोबर २०१९ ते फेब्रुवारी २०२३).
३.
सध्याचे नायब राज्यपाल: बी. डी. मिश्रा.
४.
राज्य प्राणी: हिमबिबट्या (Snow Leopard).
५.
राज्य पक्षी: काळ्या मानेचा बगळा (Black-necked Crane).
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
The correct answer is (c) (Option 3).
Constitutional and Administrative Scrutiny of UT of Ladakh:
•
Statement (a) - "Ladakh became a Union Territory on 31st October 2019." - Correct:
•
Under the Jammu and Kashmir Reorganisation Act, 2019, the erstwhile state of Jammu and Kashmir was bifurcated into two Union Territories: Jammu & Kashmir, and Ladakh.
•
The Union Territory of Ladakh formally came into legal existence on October 31, 2019 (National Unity Day / birth anniversary of Sardar Vallabhbhai Patel).
•
Statement (b) - "The Union Territory of Ladakh comprises two districts namely Leh and Kargil." - Correct:
•
The geographic territory of Ladakh exclusively encompasses the two historic districts of Leh and Kargil.
•
Statement (c) - "Umang Narula is the Lieutenant Governor of Ladakh." - Incorrect:
•
Radha Krishna Mathur (R. K. Mathur) was appointed as the inaugural Lieutenant Governor of Ladakh.
•
Umang Narula (senior IAS officer) served as the Advisor to the Lieutenant Governor, not the Lieutenant Governor. Therefore, statement (c) is false.
Union Territory of Ladakh Essentials:
1.
Status: Union Territory without a legislative assembly (administered directly by the President through an L-G under Article 239).
2.
First Lieutenant Governor: R. K. Mathur.
3.
State Animal: Snow Leopard (*Panthera uncia*).
4.
State Bird: Black-necked Crane (*Grus nigricollis*).
