🎯
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
⏱️
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
⚖️
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
📊
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) Rajyaseva Pre 2022 MEDIUM

​जोड्या लावा: महाजनपदे राजा (a) काशी (i) बिंबिसार (b) कोसल (ii) अश्वसेन (c) मगध (iii) उदयन (d) वत्स (iv) प्रसेनजीत

EN Match the following : Mahajanapada King (a) Kashi (i) Bimbisara (b) Kosal (ii) Ashwasena (c) Magadha (iii) Udayan (d) Vatsa (iv) Prasenjit
💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:
A
(a) - (iii), (b) - (i), (c) - (iv), (d) - (ii)
B
(a) - (ii), (b) - (iv), (c) - (i), (d) - (iii)
C
(a) - (i), (b) - (iii), (c) - (iv), (d) - (ii)
D
(a) - (iv), (b) - (iii), (c) - (ii), (d) - (i)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (2) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर: पर्याय (2) (a) - (ii), (b) - (iv), (c) - (i), (d) - (iii)

सविस्तर स्पष्टीकरण:

प्राचीन भारतातील 16 महाजनपदे (षोडश महाजनपदे - इसवी सन पूर्व 6 वे शतक) आणि त्यांचे समकालीन राजे यांची अचूक जुळणी खालीलप्रमाणे आहे:

• (a) काशी $\rightarrow$ (ii) अश्वसेन:
• काशी महाजनपदाची राजधानी वाराणसी होती. जैन धर्माचे 23 वे तीर्थंकर भगवान पार्श्वनाथ यांचे पिता राजा अश्वसेन हे काशीचे प्रसिद्ध प्राचीन शासक होते.
• (b) कोसल $\rightarrow$ (iv) प्रसेनजीत:
• कोसल महाजनपदाची राजधानी श्रावस्ती/अयोध्या होती. गौतम बुद्धांचे समकालीन आणि परम भक्त असलेले राजा प्रसेनजीत (Prasenajit) हे कोसलचे अत्यंत पराक्रमी राजे होते.
• (c) मगध $\rightarrow$ (i) बिंबिसार:
• मगध महाजनपदाची राजधानी राजगृह (गिरिव्रज) होती. हर्यंक वंशाचे संस्थापक महाराजा बिंबिसार (इ.स.पूर्व 544–492) यांनी वैवाहिक संबंध आणि लष्करी विजयाद्वारे मगधाचा विस्तार केला.
• (d) वत्स $\rightarrow$ (iii) उदयन:
• वत्स महाजनपदाची राजधानी कौशाम्बी होती. पौरव वंशाचे पराक्रमी आणि कलेचे भोक्ते राजा उदयन हे वत्सचे राजे होते (त्यांच्यावर भासाने 'स्वप्नवासवदत्तम्' हे प्रसिद्ध नाटक लिहिले).
• म्हणून अचूक जोडी (a) - (ii), (b) - (iv), (c) - (i), (d) - (iii) ही ठरते.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
• बौद्ध ग्रंथ 'अंगुत्तर निकाय' (Anguttara Nikaya) आणि जैन ग्रंथ 'भगवती सूत्र' (Bhagavati Sutra) मध्ये 16 महाजनपदांची अधिकृत यादी आढळते.
• 16 महाजनपदांपैकी केवळ 'अश्मक' (Assaka - राजधानी पोतन/पैठण) हे एकमेव महाजनपद दक्षिण भारतात गोदावरी नदीच्या खोऱ्यात होते.
translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option (2) (a) - (ii), (b) - (iv), (c) - (i), (d) - (iii)

Detailed Explanation:

Matching of the ancient Indian Mahajanapadas (6th century BCE) with their historical rulers:

• (a) Kashi $\rightarrow$ (ii) Ashvasena:
• Capital: Varanasi. King Ashvasena, the father of the 23rd Jain Tirthankara Bhagwan Parshvanatha, ruled over the ancient kingdom of Kashi.
• (b) Kosala $\rightarrow$ (iv) Prasenajit:
• Capital: Shravasti. King Prasenajit (Pasenadi), an illustrious contemporary and patron of Gautama Buddha, governed Kosala.
• (c) Magadha $\rightarrow$ (i) Bimbisara:
• Capital: Rajgriha (Girivraja). Bimbisara (544–492 BCE), the founder of the Haryanka dynasty, laid the foundations of Magadhan imperial supremacy.
• (d) Vatsa $\rightarrow$ (iii) Udayana:
• Capital: Kaushambi. King Udayana, celebrated in Sanskrit classical literature (such as Bhasa's *Svapnavasavadattam*), ruled the Vatsa territory.
• Hence, the correct combination is (a) - (ii), (b) - (iv), (c) - (i), (d) - (iii).
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip
• The primary literary sources for the 16 Mahajanapadas are the Buddhist text Anguttara Nikaya and the Jain canon Bhagavati Sutra.
• Assaka (Asmaka - capital Potali/Paithan) on the banks of Godavari was the only Mahajanapada situated south of the Vindhyas in the Deccan.
format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✗ पर्याय (1) (a) - (iii), (b) - (i), (c) - (iv), (d) - (ii) (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
✓ पर्याय (2) (a) - (ii), (b) - (iv), (c) - (i), (d) - (iii) (अचूक उत्तर): योग्य उत्तर: पर्याय (2) (a) - (ii), (b) - (iv), (c) - (i), (d) - (iii)**
⚠️ पर्याय (3) (a) - (i), (b) - (iii), (c) - (iv), (d) - (ii) (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✗ पर्याय (4) (a) - (iv), (b) - (iii), (c) - (ii), (d) - (i) (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.
assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२२ (GS) पेपर-१ (दि. २१ ऑगस्ट, २०२२)' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

🎯 घटक चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२२ (GS) पेपर-१ (दि. २१ ऑगस्ट, २०२२)
quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२५ (GS) पेपर-१ (दि. ०९ नोव्हेंबर, २०२५)
quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२४ (GS) पेपर-१ (दि. ०१ डिसेंबर, २०२४)
quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२३ (GS) पेपर-१ (दि. ०४ जून, २०२३)
quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण
menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२२ (GS) पेपर-१ (दि. २१ ऑगस्ट, २०२२)

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२२ (GS) पेपर-१ (दि. २१ ऑगस्ट, २०२२)' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र. परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1 परीक्षेतील अभ्यासक्रम: मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) विषयांतर्गत 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२२ (GS) पेपर-१ (दि. २१ ऑगस्ट, २०२२)' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2 तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3 मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4 वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5 उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) विषयातील 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२२ (GS) पेपर-१ (दि. २१ ऑगस्ट, २०२२)' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२२ (GS) पेपर-१ (दि. २१ ऑगस्ट, २०२२)' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
💬 या प्रश्नाबाबत काही शंका आहे का?
आमच्या MPSC शिक्षक व विषय तज्ञांशी थेट व्हॉट्सअॅपवर चर्चा करा.
व्हॉट्सअॅपवर शंका विचारा 💬
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →