🎯
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
⏱️
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
⚖️
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
📊
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) MPSC Rajyaseva Prelims 2021 CSAT Paper-II 2021 MEDIUM

A, B, C व D या व्यक्तींचे सरासरी वय 30 वर्षे आहे. D चे वय निश्चित करा. विधाने :
I. A आणि C यांचे सरासरी वय 35 वर्षे आहे.
II. B आणि D यांचे सरासरी वय 25 वर्षे आहे. पर्याय निवडा :

EN The average age of persons A, B, C and D is 30 years. Determine the age of D. Statements :
I. The average age of A and C is 35 years.
II. The average age of B and D is 25 years. Choose option :
💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:
A
केवळ विधान I मधून वा केवळ विधान II मधून पुरवलेली विदा प्रश्नाचे उत्तर देण्यासाठी पुरेशी आहे.
Data provided in statement I alone or statement II alone is sufficient to answer the question.
B
विधान I व II मधून पुरवलेली विदा एकत्रितपणे पुरेशी आहे पण एकट्या विधानातील विदा पुरेशी नाही.
Data provided in statement I and II together is sufficient, but neither statement alone is sufficient.
C
केवळ विधान I मधून पुरवलेली विदा पुरेशी आहे आणि विधान II मधील विदा पुरेशी नाही.
Data provided in statement I alone is sufficient and data in statement II is not sufficient.
D
विधान I व II मधून पुरवलेली विदा एकत्रितपणे पुरेशी नाही.
Data provided in statement I and II together is not sufficient.
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (4) - सविस्तर स्पष्टीकरण

विधानांची पर्याप्तता (Data Sufficiency) तपासणी:

1. मुख्य माहिती:
• A, B, C आणि D चे सरासरी वय = ३० वर्षे
• चौघांच्या वयांची बेरीज:
$$A + B + C + D = 30 \times 4 = 120\text{ वर्षे}$$
2. विधान I वरून:
• A आणि C चे सरासरी वय = ३५ वर्षे $\implies A + C = 35 \times 2 = 70\text{ वर्षे}$
• ही किंमत मुख्य समीकरणात ठेवल्यास:
$$70 + B + D = 120 \implies B + D = 50\text{ वर्षे}$$
• येथे B आणि D दोघांच्या वयांची बेरीज ५० मिळते, परंतु एकट्या D चे वय निश्चित करता येत नाही. $\rightarrow$ विधान I पुरेसे नाही.
3. विधान II वरून:
• B आणि D चे सरासरी वय = २५ वर्षे $\implies B + D = 25 \times 2 = 50\text{ वर्षे}$
• येथेही $B + D = 50$ हेच समीकरण मिळते, ज्यावरून एकट्या D चे वय मिळू शकत नाही. $\rightarrow$ विधान II पुरेसे नाही.
4. विधान I आणि II एकत्रित घेतल्यास:
• दोन्ही विधाने केवळ $B + D = 50$ ही एकच माहिती देतात.
• समीकरण एक आणि अज्ञात पदे दोन ($B$ व $D$) असल्याने D चे नेमके वय काढणे अशक्य आहे.

त्यामुळे विधान I व II मधून पुरवलेली विदा एकत्रितपणे पुरेशी नाही.

योग्य उत्तर पर्याय ४ आहे.

💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

विदा पर्याप्ततेच्या प्रश्नांमध्ये जेव्हा दोन्ही विधाने सोडवल्यानंतर एकाच समीकरणाकडे नेतात ($B+D=50$), तेव्हा २ चले आणि १ समीकरण अशी स्थिती निर्माण होऊन उत्तर काढता येत नाही.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Data Sufficiency Analysis:

1. From the question premise:
$$\frac{A + B + C + D}{4} = 30 \implies A + B + C + D = 120$$
2. Statement I alone:
• Average age of A and C is 35 $\implies A + C = 2 \times 35 = 70$.
• Substituting into total: $70 + B + D = 120 \implies B + D = 50$.
• We have two variables ($B$ and $D$) and only one equation. Age of D cannot be uniquely determined. $\rightarrow$ Insufficient.
3. Statement II alone:
• Average age of B and D is 25 $\implies B + D = 2 \times 25 = 50$.
• Again, this only gives the sum of B and D without specifying D alone. $\rightarrow$ Insufficient.
4. Statements I and II together:
• Statement I gives $B + D = 50$ and Statement II also gives $B + D = 50$.
• Both statements provide identical linear information about $(B+D)$. With 2 unknowns and only 1 distinct equation, D's age remains indeterminable.

Therefore, Data provided in statements I and II together is not sufficient.

Hence, Option 4 is the correct answer.

💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

In data sufficiency, if combining statements produces linearly dependent/redundant equations with more variables than equations, the data is insufficient.

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✗ पर्याय (1) केवळ विधान I मधून वा केवळ विधान II मधून पुरवलेली विदा प्रश्नाचे उत्तर देण्यासाठी पुरेशी आहे. (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
⚠️ पर्याय (2) विधान I व II मधून पुरवलेली विदा एकत्रितपणे पुरेशी आहे पण एकट्या विधानातील विदा पुरेशी नाही. (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
⚠️ पर्याय (3) केवळ विधान I मधून पुरवलेली विदा पुरेशी आहे आणि विधान II मधील विदा पुरेशी नाही. (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✓ पर्याय (4) विधान I व II मधून पुरवलेली विदा एकत्रितपणे पुरेशी नाही. (अचूक उत्तर): योग्य उत्तर **पर्याय ४** आहे.
💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.
assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२१ (CSAT) पेपर-२' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

🎯 घटक चाचणी मोफत टेस्ट
राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२१ (CSAT-२)
quiz 80 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२५ (GS) पेपर-१ (दि. ०९ नोव्हेंबर, २०२५)
quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२४ (GS) पेपर-१ (दि. ०१ डिसेंबर, २०२४)
quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२३ (GS) पेपर-१ (दि. ०४ जून, २०२३)
quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण
menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२१ (CSAT) पेपर-२

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२१ (CSAT) पेपर-२' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र. परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1 परीक्षेतील अभ्यासक्रम: मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) विषयांतर्गत 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२१ (CSAT) पेपर-२' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2 तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3 मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4 वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5 उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) विषयातील 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२१ (CSAT) पेपर-२' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२१ (CSAT) पेपर-२' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
💬 या प्रश्नाबाबत काही शंका आहे का?
आमच्या MPSC शिक्षक व विषय तज्ञांशी थेट व्हॉट्सअॅपवर चर्चा करा.
व्हॉट्सअॅपवर शंका विचारा 💬
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →