🎯
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
⏱️
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
⚖️
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
📊
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) Rajyaseva Pre 2024 MEDIUM

भारताच्या नागरिकत्वाविषयी खालीलपैकी योग्य विधान/विधाने कोणती ? (A) भारतामध्ये एकल नागरिकत्व पद्धती आहे. (B) नागरिकत्व कायदा 1955 साली संमत करण्यात आला. (C) भारतीय राज्यघटनेच्या भाग 4 मध्ये नागरिकत्वाची तरतूद आहे.

EN Which of the following statement/s is/are correct regarding the citizenship of India ? (A) India has single citizenship system. (B) Citizenship Act was passed in 1955. (C) Part 4 of the Indian Constitution provides citizenship.
💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:
A
फक्त (A) आणि (C) बरोबर
Only (A) & (C) Correct
B
फक्त (A) बरोबर
Only (A) Correct
C
फक्त (A) आणि (B) बरोबर
Only (A) & (B) Correct
D
वरील सर्व बरोबर आहेत
All of the above are correct
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (3) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर: पर्याय (3) फक्त (A) आणि (B) बरोबर

सविस्तर स्पष्टीकरण:

पर्याय 3 योग्य आहे.

Key Points

  • भारतामध्ये एकल नागरिकत्व पद्धती आहे: भारतीय राज्यघटना सर्व भारतीयांसाठी, ते ज्या राज्यात किंवा प्रदेशात राहतात त्याच्याशी निगडीत नसलेले, एकल नागरिकत्व प्रदान करते.
  • नागरिकत्व कायदा 1955 साली संमत करण्यात आला: नागरिकत्व कायदा, 1955 भारतीय नागरिकत्वाच्या प्राप्ती आणि निर्धारणावर नियंत्रण ठेवतो, नियम आणि कार्यपद्धतींचे तपशीलवार वर्णन करतो.
  • भारतीय राज्यघटनेचा भाग 4 नागरिकत्वाशी संबंधित नाही: नागरिकत्व भारतीय राज्यघटनेच्या भाग 2 (कलम 5-11) मध्ये समाविष्ट आहे, भाग 4 मध्ये नाही.

Additional Information

  • कलम 5 ते 11: भारतीय राज्यघटनेच्या भाग 2 मधील ही कलमे राज्यघटनेच्या सुरुवातीला नागरिकत्वाशी संबंधित तरतुदी स्पष्ट करतात.
  • नागरिकत्व कायद्यातील दुरुस्त्या: नागरिकत्व कायद्यात अनेक वेळा दुरुस्त्या करण्यात आल्या आहेत, ज्यामध्ये नागरिकत्व (दुरुस्ती) कायदा, 2019 देखील समाविष्ट आहे, ज्यामध्ये शेजारच्या देशांतील काही उत्पीडित अल्पसंख्यांकांना नागरिकत्व देण्याच्या तरतुदी समाविष्ट आहेत.

💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

भारतीय नागरिकत्व (भाग 2, कलम 5 ते 11):

1. भारतामध्ये संपूर्ण देशासाठी केवळ एकल नागरिकत्व (Single Citizenship) आहे (अमेरिकेसारखे केंद्र व राज्याचे दुहेरी नागरिकत्व नाही).
2. संसदेने भारतीय नागरिकत्व कायदा 1955 संमत केला, ज्यामध्ये जन्म, वंश, नोंदणी, स्वीकृती आणि प्रदेशाचे विलीनीकरण याद्वारे नागरिकत्व प्राप्तीचे आणि त्याग, समाप्ती व वंचित करणे याद्वारे नागरिकत्व समाप्तीचे नियम दिलेले आहेत.
translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option (3) Only (A) & (B) Correct

Detailed Explanation:

The correct answer is Option 3.

Key Points

  • India has a single citizenship system: The Indian Constitution provides for single citizenship for all Indians, irrespective of the state or territory they belong to.
  • Citizenship Act was passed in 1955: The Citizenship Act, 1955 governs the acquisition and determination of Indian citizenship, detailing the rules and procedures.
  • Part 4 of the Indian Constitution does not deal with citizenship: Citizenship is covered under Part 2 (Articles 5-11) of the Indian Constitution, not Part 4.

Additional Information

  • Article 5 to 11: These articles in Part 2 of the Indian Constitution specify the provisions relating to citizenship at the commencement of the Constitution.
  • Amendments to the Citizenship Act: The Citizenship Act has been amended multiple times, including the Citizenship (Amendment) Act, 2019, which introduced provisions for granting citizenship to certain persecuted minorities from neighboring countries.

💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

Key constitutional features of Indian Citizenship (Part II, Articles 5–11): India adheres strictly to Single Citizenship to foster national fraternity (unlike federal dual citizenship in USA/Switzerland), and Parliament enacted the comprehensive Citizenship Act of 1955.

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✗ पर्याय (1) फक्त (A) आणि (C) बरोबर (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
⚠️ पर्याय (2) फक्त (A) बरोबर (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✓ पर्याय (3) फक्त (A) आणि (B) बरोबर (अचूक उत्तर): योग्य उत्तर: पर्याय (3) फक्त (A) आणि (B) बरोबर**
✗ पर्याय (4) वरील सर्व बरोबर आहेत (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.
assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२४ (GS) पेपर-१ (दि. ०१ डिसेंबर, २०२४)' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

🎯 घटक चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२४ (GS) पेपर-१ (दि. ०१ डिसेंबर, २०२४)
quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२५ (GS) पेपर-१ (दि. ०९ नोव्हेंबर, २०२५)
quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२३ (GS) पेपर-१ (दि. ०४ जून, २०२३)
quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२२ (GS) पेपर-१ (दि. २१ ऑगस्ट, २०२२)
quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण
menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२४ (GS) पेपर-१ (दि. ०१ डिसेंबर, २०२४)

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२४ (GS) पेपर-१ (दि. ०१ डिसेंबर, २०२४)' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र. परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1 परीक्षेतील अभ्यासक्रम: मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) विषयांतर्गत 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२४ (GS) पेपर-१ (दि. ०१ डिसेंबर, २०२४)' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2 तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3 मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4 वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5 उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) विषयातील 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२४ (GS) पेपर-१ (दि. ०१ डिसेंबर, २०२४)' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२४ (GS) पेपर-१ (दि. ०१ डिसेंबर, २०२४)' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
💬 या प्रश्नाबाबत काही शंका आहे का?
आमच्या MPSC शिक्षक व विषय तज्ञांशी थेट व्हॉट्सअॅपवर चर्चा करा.
व्हॉट्सअॅपवर शंका विचारा 💬
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →