योग्य उत्तर: [b]पर्याय २ (नीती आयोग - NITI Aayog)[/b]
[b]महत्त्वाचे मुद्दे व विश्लेषण:[/b]
•
अहवालाचे प्रकाशन:
•
नीती आयोगाने (NITI Aayog) “Reimagining Care: Strategies for Empowering Caregivers in Viksit Bharat@2047” हा सर्वसमावेशक अहवाल प्रसिद्ध केला.
•
अहवालाचे मुख्य पैलू:
•
काळजी अर्थव्यवस्था (Care Economy): वृद्ध, दिव्यांग, दीर्घ आजारी व्यक्ती आणि लहान मुलांची काळजी घेणाऱ्या काळजीवाहकांची भूमिका अर्थव्यवस्थेत अनौपचारिक असूनही अत्यंत मोलाची आहे.
•
महिलांवरील बिनपगारी काळजी कामाचा (Unpaid care work) ताण कमी करणे आणि या कामाचे आर्थिक मूल्यांकन करणे.
•
व्यावसायिक काळजीवाहकांना (Caregivers) कौशल्य प्रशिक्षण, सामाजिक सुरक्षा आणि सन्मानजनक वेतन प्रदान करणे.
•
विक्सित भारत@२०४७ लक्ष्य:
•
२०४७ पर्यंत भारताची वृद्ध लोकसंख्या वाढणार असल्याने सशक्त केअर इन्फ्रास्ट्रक्चर उभारणे हे भारताच्या सर्वांगीण विकासासाठी अत्यावश्यक ठरेल.
📌 MPSC परीक्षा टीप:
MPSC GS-2 व GS-4 (मानव संसाधन विकास): नीती आयोगाची स्थापना १ जानेवारी २०१५ रोजी नियोजन आयोगाच्या जागी झाली. नीती आयोगाचे पदसिद्ध अध्यक्ष पंतप्रधान असतात आणि सध्याचे उपाध्यक्ष सुमन बेरी व मुख्य कार्यकारी अधिकारी (CEO) बी. व्ही. आर. सुब्रह्मण्यम आहेत.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: [b]Option 2 (NITI Aayog)[/b]
[b]Key Points & Explanation:[/b]
•
Report Release:
•
Apex think tank NITI Aayog unveiled the milestone report entitled *“Reimagining Care: Strategies for Empowering Caregivers in Viksit Bharat@2047”*.
•
Core Focus Areas:
•
Formalizing and incentivizing the Care Economy—covering professional and domestic care for the elderly, disabled, and children.
•
Addressing the disproportionate burden of unpaid domestic care work borne by women and integrating caregiving into formal labor frameworks.
•
Establishing certified skill training, healthcare benefits, and social security nets for caregivers.
•
Viksit Bharat Vision:
•
Prepares India's demographic and health systems for the emerging silver economy (aging population) projected leading up to 2047.
📌 MPSC Exam Tip:
NITI Aayog was established on January 1, 2015, replacing the Planning Commission. The Prime Minister serves as ex-officio Chairperson.