विख्यात वारली चित्रकार जिव्या सोमा म्हसे यांना खालीलपैकी कोणत्या पुरस्कारांनी सन्मानित करण्यात आले ? (a) पद्मभूषण (b) पद्मश्री (c) शिल्प (d) नॅशनल अवार्ड फॉर ट्रायबल आर्टस् पर्यायी उत्तरे :
EN
Renowned Warli painter Jivya Soma Mashe was honoured with which of the following prestigious awards?
(a) Padma Bhushan
(b) Padma Shri
(c) Shilp Guru
(d) National Award for Tribal Arts
Alternative answers:
योग्य उत्तर: पर्याय 3 ((b), (c) आणि (d) बरोबर आहेत / (b), (c), and (d) are correct)
ऐतिहासिक संदर्भ व सविस्तर स्पष्टीकरण:
•
जिव्या सोमा म्हसे (१९३४ - २०१८): हे महाराष्ट्रातील पालघर (ठाणे) जिल्ह्यातील डहाणू तालुक्यातील धामणगावचे आंतरराष्ट्रीय कीर्तीचे वारली चित्रकार (Warli Folk Painter) होते.
•
त्यांनी वारली चित्रकलेला घरांच्या शेणा-मातीच्या भिंतींवरून कॅनव्हास आणि कागदावर आणून तिला जागतिक स्तरावर प्रतिष्ठा मिळवून दिली. फ्रान्स, जपान, कॅनडा येथे त्यांच्या चित्रांची प्रदर्शने भरली.
•
मिळालेले राष्ट्रीय व आंतरराष्ट्रीय सन्मान:
•
(d) नॅशनल अवॉर्ड (National Award for Tribal Art): १९७६ मध्ये भारत सरकारतर्फे देण्यात आला.
•
(c) शिल्प गुरू पुरस्कार (Shilp Guru Award): २००२ मध्ये राष्ट्रपतींच्या हस्ते प्रदान करण्यात आला.
•
(b) पद्मश्री पुरस्कार (Padma Shri): २०११ मध्ये कला क्षेत्रातील अतुलनीय योगदानासाठी भारत सरकारने त्यांना 'पद्मश्री' या सर्वोच्च नागरी पुरस्काराने गौरविले.
•
(टीप: त्यांना 'पद्मभूषण' मिळालेला नाही; त्यामुळे पर्याय अ चुकीचा आहे).
त्यामुळे बरोबर पर्याय (b), (c) आणि (d) हा आहे.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
•
वारली चित्रकला (Warli Art): महाराष्ट्रातील पालघर, ठाणे व नाशिक जिल्ह्यातील वारली आदिवासींची पारंपरिक भित्तिचित्रकला (भित्तीचित्रे).
•
यामध्ये तांदळाचे पीठ, डिंक आणि पाण्याच्या मिश्रणाने पांढरा रंग बनवून गेरूच्या (मातीच्या) पार्श्वभूमीवर त्रिकोण, गोल आणि रेषांच्या साहाय्याने दैनंदिन जीवन, शेती आणि 'तारपा नृत्य' रेखाटले जाते.
•
जनक/आद्य प्रवर्तक: जिव्या सोमा म्हसे (पद्मश्री २०११).
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option 3 ((b), (c), and (d) are correct)
Historical Context & Detailed Explanation:
•
Jivya Soma Mashe (1934–2018): Internationally acclaimed master artist who elevated the traditional tribal Warli painting of Maharashtra (Dhaman-gaon, Dahanu taluka, Palghar district) from ritual mud-wall murals to global art galleries in Paris, Tokyo, and London.
•
Prestigious Honors Conferred:
•
(d) National Award for Tribal Arts (1976): Conferred by the Government of India.
•
(c) Shilp Guru Award (2002): Bestowed upon master craftspersons by the President of India.
•
(b) Padma Shri (2011): The fourth-highest civilian honour of India, awarded for his outstanding contribution to tribal folk arts.
•
(Note: He was never conferred the Padma Bhushan; hence (a) is incorrect).
Thus, (b), (c), and (d) are correct.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
•
Warli Painting: Traditional folk art of the indigenous Warli community of Palghar and Thane, Maharashtra.
•
Geometric style using basic shapes (circle, triangle, lines) with white pigment (rice paste mixed with water and gum) painted over red ochre mud walls depicting the Tarpa dance, harvest, and Mother Nature (Palghat goddess).
•
Master Icon: Jivya Soma Mashe (Padma Shri 2011).