अवकाश मोहिमांमध्ये अग्निबाणाचे उड्डाण (Rocket Propulsion) हे खालीलपैकी प्रामुख्याने न्यूटनच्या कितव्या नियमावर आधारलेले असते?
EN
Rocket propulsion in space missions operates primarily on the scientific foundation of which of Newton's laws?
योग्य उत्तर पर्याय (३) आहे.
सविस्तर विश्लेषण:
•
अग्निबाण उड्डाणाचे तत्त्व: रॉकेटच्या नोझलमधून इंधन जळल्यानंतर अतिउष्ण वायू प्रचंड वेगाने खालील दिशेने बाहेर फेकले जातात (क्रिया बल - Action Force).
•
न्यूटनच्या तिसऱ्या नियमानुसार, हे बाहेर पडणारे वायू अग्निबाणावर तितकेच जोरदार प्रतिक्रिया बल वरच्या दिशेने लावतात (प्रतिक्रिया बल - Reaction Force / Thrust), ज्यामुळे अग्निबाण अवकाशात वेगाने झेपावतो.
•
ही प्रक्रिया 'संवेग अक्षय्यतेच्या नियमावर' (Conservation of Linear Momentum) देखील आधारलेली आहे.
पर्यायांचे विश्लेषण:
•
क्रिया व समान-विरुद्ध प्रतिक्रिया हे न्यूटनच्या तिसऱ्या नियमाचे मूळ तत्त्व आहे.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
रॉकेटचे उड्डाण: १) न्यूटनचा गतिविषयक तिसरा नियम, आणि २) रेषीय संवेग अक्षय्यता नियम (Law of Conservation of Linear Momentum).
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
The correct answer is Option (3).
Detailed Analysis:
•
Principle of Rocket Propulsion: Inside a rocket combustion chamber, fuel burning generates superheated exhaust gases expelled backward through the nozzle at extreme velocity (Action Force).
•
According to Newton's Third Law of Motion, these exiting high-velocity gases exert an equal and opposite forward reaction force (Thrust) on the rocket body, accelerating it into space.
•
This operation simultaneously satisfies the universal Law of Conservation of Linear Momentum.
Distractor Analysis:
•
Newton's Third Law (Action and Reaction) governs the propulsion mechanism, matching Option (3).
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
Rocket propulsion relies on: 1) Newton's Third Law of Motion (Action-Reaction), and 2) Law of Conservation of Linear Momentum.