“धर्मनिरपेक्षता याचा अर्थ राज्याची ओळख धर्माच्या आधारावर असणार नाही व राज्य कोणत्याही धर्माच्या विरोधी राहणार नाही आणि राज्य सर्व धर्मांप्रती सारखीच श्रद्धा, विश्वास व निष्ठा बाळगेल” असे मत कोणी व्यक्त केले होते ?
EN
"Secularism means that the State will not have a religion of its own, nor will it be anti-religious; it will treat all religions with equal respect, faith and loyalty." Who expressed this view?
योग्य उत्तर: पर्याय ४ (डॉ. सर्वपल्ली राधाकृष्णन)
स्पष्टीकरण:
•
भारताचे माजी राष्ट्रपती, भारतरत्न आणि महान तत्त्वज्ञ डॉ. सर्वपल्ली राधाकृष्णन (Dr. Sarvepalli Radhakrishnan) यांनी भारतीय राज्यघटनेतील 'धर्मनिरपेक्षतेचे' (Secularism) स्वरूप स्पष्ट करताना हे ऐतिहासिक विधान केले होते.
•
त्यांचे मत होते की: *"भारतात धर्मनिरपेक्षता म्हणजे धर्महीनता किंवा धर्मविरोध नव्हे, तर राज्य कोणत्याही विशिष्ट धर्माला स्वतःचा धर्म मानणार नाही, कोणावरही अन्याय करणार नाही आणि सर्व धर्मांना समान आदर व संरक्षण देईल (सर्वधर्मसमभाव)."*
•
पाश्चात्त्य देशांतील धर्मनिरपेक्षता धर्म आणि राज्यसंस्थेमध्ये पूर्ण विभक्तीकरण (Strict Separation) मानते, तर भारतीय धर्मनिरपेक्षता सर्व धर्मांप्रती समान आदर (Equal Respect to all religions) ही सकारात्मक संकल्पना मानते.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
'राज्य कोणत्याही धर्माचे विरोधी नसून सर्व धर्मांप्रती समान श्रद्धा बाळगेल' हे विधान डॉ. सर्वपल्ली राधाकृष्णन यांचे आहे.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option 4 (Dr. Sarvepalli Radhakrishnan)
Explanation:
•
Renowned philosopher and former President of India, Dr. Sarvepalli Radhakrishnan, articulated this seminal definition of Indian secularism:
*"Secularism means that the State will not have a religion of its own, nor will it be anti-religious; it will treat all religions with equal respect, faith, and loyalty."*
•
Unlike Western secularism which emphasizes strict wall-of-separation between Church and State, Indian secularism embodies the positive concept of 'Sarva Dharma Sambhava' (equal respect for all religions).
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
Dr. S. Radhakrishnan defined Indian secularism as positive neutrality and equal reverence towards all religious faiths.