🎯
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
⏱️
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
⚖️
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
📊
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
चालू घडामोडी Rajyaseva Pre 2016 MEDIUM

पार्वती नदीच्या खोऱ्यात वसलेले, शीख आणि हिंदू भाविकांचे पवित्र तीर्थक्षेत्र असणारे आणि जमिनीतून उकळत्या पाण्याच्या नैसर्गिक गरम झऱ्यांसाठी (Geothermal Hot Springs) प्रसिद्ध असणारे 'मणिकरण' (Manikaran) हे ठिकाण कोणत्या राज्यात स्थित आहे?

EN Situated along the gorge of the Parvati River, sacred to both Sikh and Hindu pilgrims and globally famed for natural boiling geothermal hot springs, 'Manikaran' is located in which state?
💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:
A
पंजाब
Punjab
B
उत्तराखंड
Uttarakhand
C
हरियाणा
Haryana
D
हिमाचल प्रदेश (Himachal Pradesh - कुलू जिल्हा)
Himachal Pradesh (Kullu district)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (4) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर: [b][/b] [b]पर्याय (4) हिमाचल प्रदेश (Himachal Pradesh)[/b]

[b]स्पष्टीकरण:[/b]

• स्थान हिमाचल प्रदेश: मणिकरण हे प्रसिद्ध तीर्थक्षेत्र हिमाचल प्रदेश राज्यातील कुलू (Kullu) जिल्ह्यातील पार्वती खोऱ्यात (Parvati Valley) समुद्रसपाटीपासून १,७६० मीटर उंचीवर वसलेले आहे.
• धार्मिक महत्त्व: येथे ऐतिहासिक 'गुरुद्वारा मणिकरण साहिब' (शीख धर्माचे संस्थापक गुरु नानक देव जी यांच्या भेटीचे स्थान) तसेच भगवान शिव आणि रामाचे प्राचीन मंदिरे आहेत.
• गरम पाण्याचे झरे (Geothermal Energy): येथील नैसर्गिक झऱ्यांचे पाणी उकळते असून भाविक त्यामध्ये तांदूळ आणि डाळ शिजवून प्रसाद बनवतात. या पाण्यात गंधक (Sulfur) असल्याने त्वचारोगांवर ते अत्यंत गुणकारी मानले जाते.
• भू-औष्णिक ऊर्जा प्रकल्प: भारतीय भूवैज्ञानिक सर्वेक्षण (GSI) ने येथे भू-औष्णिक ऊर्जेपासून (Geothermal Power) वीज निर्मितीचा प्रायोगिक प्रकल्प राबवला आहे.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

📌 MPSC परीक्षा टीप:

महाराष्ट्रातही गरम पाण्याचे नैसर्गिक झरे आढळतात, ज्यामध्ये ठाणे जिल्ह्यातील वज्रेश्वरी आणि गणेशपुरी, तसेच रत्नागिरी जिल्ह्यातील उन्हावरे ही प्रमुख ठिकाणे आहेत.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: [b][/b] [b]Option (4) Himachal Pradesh[/b]

[b]Explanation:[/b]

• Geographic Sanctuary: Manikaran is located in the Parvati Valley of Kullu district in Himachal Pradesh, perched along the turbulent Parvati River.
• Dual Sacred Confluence: Revered by Sikhs for the historic Gurdwara Sri Manikaran Sahib (visited by Guru Nanak Dev Ji and Bhai Mardana) and by Hindus for ancient Shiva and Rama temples.
• Geothermal Hot Springs: Features natural high-temperature radioactive/sulfur springs hot enough to cook food without fuel, explored by GSI for geothermal power generation.
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

📌 MPSC Exam Tip:

In Maharashtra, famous natural geothermal hot springs are located at Vajreshwari and Ganeshpuri in Thane district and Unhavare in Ratnagiri district.

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✗ पर्याय (1) पंजाब (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
⚠️ पर्याय (2) उत्तराखंड (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
⚠️ पर्याय (3) हरियाणा (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✓ पर्याय (4) हिमाचल प्रदेश (Himachal Pradesh - कुलू जिल्हा) (अचूक उत्तर): [gold]योग्य उत्तर:[/gold] [b][/b] [b]पर्याय (4) हिमाचल प्रदेश (Himachal Pradesh)[/b]
💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.
assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'फेब्रुवारी २०२५' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी
quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी
quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी
quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी - जानेवारी २०२६ सराव चाचणी
quiz 10 प्रश्न timer 15 मिनिटे military_tech 10 गुण
menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: फेब्रुवारी २०२५

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'फेब्रुवारी २०२५' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र. परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1 परीक्षेतील अभ्यासक्रम: चालू घडामोडी विषयांतर्गत 'फेब्रुवारी २०२५' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2 तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3 मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4 वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5 उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: चालू घडामोडी विषयातील 'फेब्रुवारी २०२५' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'फेब्रुवारी २०२५' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
💬 या प्रश्नाबाबत काही शंका आहे का?
आमच्या MPSC शिक्षक व विषय तज्ञांशी थेट व्हॉट्सअॅपवर चर्चा करा.
व्हॉट्सअॅपवर शंका विचारा 💬
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →