🎯
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
⏱️
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
⚖️
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
📊
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
बुद्धिमत्ता व अंकगणित (CSAT) WRD_PWD_CIVIL 2023 MEDIUM

A, B, C, D, E आणि F हे सहा मित्र उत्तरेकडे तोंड करून एका सरळ पंक्तीत बसले आहेत. E आणि F हे मध्यभागी बसले आहेत. A आणि B हे पंक्तीच्या दोन्ही टोकांना आहेत. C हा A च्या लगतच डावीकडे बसला आहे. तर B च्या लगतच उजवीकडे कोण बसले आहे?

EN Six persons A, B, C, D, E, and F are seated in a single straight row facing North. E and F occupy the two central positions. A and B are situated at the extreme ends. C is seated immediately to the left of A. Who is seated immediately to the right of B?
💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:
A
E
B
F
C
C
D
D
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (4) - सविस्तर स्पष्टीकरण

अचूक उत्तर: पर्याय (4) D

स्पष्टीकरण:

पंक्तीमध्ये एकूण 6 स्थाने (1 ते 6) डावीकडून उजवीकडे मांडू:

सर्व व्यक्ती उत्तरेकडे तोंड करून असल्याने:

• डावी बाजू = पश्चिम (पंक्तीचे डावे टोक / स्थान 1)
• उजवी बाजू = पूर्व (पंक्तीचे उजवे टोक / स्थान 6)

पायरीनिहाय मांडणी:

1. 'E आणि F मध्यभागी आहेत': 6 स्थानांमध्ये मध्यवर्ती दोन स्थाने म्हणजे स्थान 3 आणि स्थान 4.
2. 'A आणि B दोन्ही टोकांना आहेत': म्हणजेच A आणि B हे स्थान 1 आणि स्थान 6 वर असतील.
3. 'C हा A च्या लगतच डावीकडे बसला आहे':
• जर A ला डाव्या टोकाला (स्थान 1) बसवले, तर त्याच्या डावीकडे कोणतीही जागा उरत नाही.
• त्यामुळे A हा उजव्या टोकाला (स्थान 6) च बसला पाहिजे!
• परिणामी, A च्या लगतच डावीकडे स्थान 5 = C निश्चित होते.
4. आता A उजव्या टोकाला (स्थान 6) असल्याने, B हा डाव्या टोकाला (स्थान 1) बसेल.
5. आता केवळ एकच जागा रिकामी उरली आहे: स्थान 2.
• उपलब्ध व्यक्तींपैकी केवळ D शिल्लक आहे, म्हणून स्थान 2 = D निश्चित होते!

अंतिम रेषीय बैठक व्यवस्था (डावीकडून उजवीकडे):

$$\mathbf{B} (1) \to \mathbf{D} (2) \to \mathbf{E/F} (3) \to \mathbf{F/E} (4) \to \mathbf{C} (5) \to \mathbf{A} (6)$$

विचारलेला प्रश्न: B च्या लगतच उजवीकडे कोण बसले आहे?

स्थान 1 (B) च्या लगतच उजवीकडे (स्थान 2 वर) D बसला आहे.

पर्यायांचे विश्लेषण:

• पर्याय (1) E: E मध्यभागी (स्थान 3 किंवा 4 वर) आहे.
• पर्याय (2) F: F मध्यभागी आहे.
• पर्याय (3) C: C हा उजवीकडून दुसऱ्या स्थानावर (स्थान 5 वर) आहे.
• पर्याय (4) D: संपूर्ण बैठक व्यवस्थेनुसार अचूक उत्तर.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

📌 MPSC परीक्षा टीप: रेषीय मांडणीत 'लगतच डावीकडे' ही अट टोकांची निवड करण्यासाठी अत्यंत निर्णायक ठरते. उत्तरेकडे तोंड असताना डाव्या टोकावरील व्यक्तीच्या डावीकडे कोणीही बसू शकत नाही, त्यामुळे A थेट उजव्या टोकाला निश्चित होतो.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option (4) D

Explanation:

Index the 6 linear positions sequentially from left to right as Positions 1 to 6.

Facing North implies standard directional alignment:

• Leftward = Position 1 (Left extreme end)
• Rightward = Position 6 (Right extreme end)

Step-by-step seat deduction:

1. 'E and F are in the center': Center of 6 seats corresponds to Positions 3 and 4 (occupied by E and F in either order).
2. 'A and B are at the ends': They occupy {Position 1, Position 6}.
3. 'C sits to the immediate left of A':
• If A occupied Position 1, no seat exists to his immediate left.
• Therefore, A must occupy the Right end (Position 6).
• Consequently, C occupies Position 5 (immediate left of Position 6).
4. Since A is at Position 6, B must anchor the Left end (Position 1).
5. Only Position 2 remains unassigned, which must be occupied by the single unplaced person, D.

Complete Linear Configuration:

$$\mathbf{B} (1) \to \mathbf{D} (2) \to \mathbf{E/F} (3) \to \mathbf{F/E} (4) \to \mathbf{C} (5) \to \mathbf{A} (6)$$

Query: Who is seated to the immediate right of B?

B is at Position 1; moving immediately right leads to Position 2, occupied by D.

Analysis of Distractors:

• Option (1) E: Holds one of the middle seats (Position 3 or 4).
• Option (2) F: Holds one of the middle seats.
• Option (3) C: Sits penultimate on the right (Position 5).
• Option (4) D: Accurately verified occupant of Position 2.
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

📌 MPSC Exam Tip: Use positional boundary constraints as instant elimination anchors: a person cannot have a left neighbour if seated at the absolute left boundary. This locks A at the right end immediately.

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✗ पर्याय (1) E (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
⚠️ पर्याय (2) F (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
⚠️ पर्याय (3) C (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✓ पर्याय (4) D (अचूक उत्तर): [gold]**अचूक उत्तर: पर्याय (4) D**[/gold]
💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.
assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'महानगरपालिका रचना, आयुक्त व नागरी विकास' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC संयुक्त गट-क मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट ४ (पेपर २: जीएस व चालू घडामोडी)
quiz 100 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 100 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
जिल्हा परिषद: अंकगणित सराव चाचणी #१ (संख्यामाला, सरासरी, नफा-तोटा व टक्केवारी)
quiz 50 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 100 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
जिल्हा परिषद: बुद्धिमत्ता चाचणी #२ (कोडिंग-डिकोडिंग, नातेसंबंध व दिशाज्ञान)
quiz 50 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 100 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
जिल्हा परिषद: गणित व बुद्धिमत्ता चाचणी #३ (वेळ-काम-वेग, सिटिंग अरेंजमेंट व पझल्स)
quiz 50 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 100 गुण
menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: महानगरपालिका रचना, आयुक्त व नागरी विकास

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'महानगरपालिका रचना, आयुक्त व नागरी विकास' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र. परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1 परीक्षेतील अभ्यासक्रम: बुद्धिमत्ता व अंकगणित (CSAT) विषयांतर्गत 'महानगरपालिका रचना, आयुक्त व नागरी विकास' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2 तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3 मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4 वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5 उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: बुद्धिमत्ता व अंकगणित (CSAT) विषयातील 'महानगरपालिका रचना, आयुक्त व नागरी विकास' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'महानगरपालिका रचना, आयुक्त व नागरी विकास' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
💬 या प्रश्नाबाबत काही शंका आहे का?
आमच्या MPSC शिक्षक व विषय तज्ञांशी थेट व्हॉट्सअॅपवर चर्चा करा.
व्हॉट्सअॅपवर शंका विचारा 💬
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →