ब्रिटनमधील मजूर पक्षाचे पंतप्रधान ________ यांनी २० फेब्रुवारी १९४७ रोजी ब्रिटिश संसदेत (House of Commons) ऐतिहासिक घोषणा करून "ब्रिटिश सरकार जून १९४८ पूर्वी भारतीयांच्या हाती सत्ता सोपवून भारतातून बाहेर पडेल" असे अधिकृतपणे जाहीर केले होते.
EN
The British Labour Party Prime Minister ________ made a historic announcement in the House of Commons on February 20, 1947, declaring that the British Government would transfer power to responsible Indian hands before June 1948.
योग्य उत्तर: पर्याय (२) - क्लेमेंट अ‍ॅटली (Clement Attlee).
सविस्तर विश्लेषण:
•
पर्याय (२) बरोबर आहे: २० फेब्रुवारी १९४७ रोजी ब्रिटनचे पंतप्रधान क्लेमेंट अ‍ॅटली यांनी ब्रिटिश संसदेच्या 'हाऊस ऑफ कॉमन्स'मध्ये ही ऐतिहासिक घोषणा केली. त्यांनी स्पष्ट केले की, भारतीय राजकीय पक्षांमध्ये सहमती होवो अथवा न होवो, ब्रिटिश सरकार ३० जून १९४८ पूर्वी निश्चितपणे सत्ता भारतीयांकडे सोपवेल. या सत्ताहस्तांतरणाची प्रक्रिया पार पाडण्यासाठी त्यांनी लॉर्ड वेव्हेल यांच्या जागी लॉर्ड माउंटबॅटन यांची नवे व्हाइसरॉय म्हणून नियुक्ती जाहीर केली.
•
पर्याय (१) अयोग्य: स्टॅफर्ड क्रिप्स हे अ‍ॅटली मंत्रिमंडळात व्यापार मंडळाचे अध्यक्ष होते.
•
पर्याय (३) अयोग्य: जॉन मेजर हे १९९० च्या दशकातील हुजूर पक्षाचे पंतप्रधान होते.
•
पर्याय (४) अयोग्य: विन्स्टन चर्चिल हे भारताच्या स्वातंत्र्याला तीव्र विरोध करणारे हुजूर पक्षाचे युद्धकालीन पंतप्रधान होते.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
लॉर्ड माउंटबॅटन यांनी भारतात आल्यानंतर देशातील वाढता जातीय हिंसाचार पाहून ३ जून १९४७ रोजी भारताच्या फाळणीची योजना ('३ जून योजना' किंवा 'डिकी बर्ड प्लॅन') जाहीर केली आणि सत्ताहस्तांतरणाची तारीख जून १९४८ वरून थेट १५ ऑगस्ट १९४७ वर आणली.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (2) - Clement Attlee.
Detailed Analysis:
•
Option (2) is correct: On February 20, 1947, British Prime Minister Clement Attlee made his famous policy statement in the House of Commons, setting a definite deadline: Britain would transfer power to responsible Indian hands no later than June 1948. He also announced that Lord Mountbatten would replace Lord Wavell as the new Viceroy to execute this transition.
•
Option (1) is incorrect: Stafford Cripps was a cabinet minister (President of the Board of Trade).
•
Option (3) is incorrect: John Major served as Conservative PM from 1990 to 1997.
•
Option (4) is incorrect: Winston Churchill had staunchly opposed Indian self-determination throughout his premiership.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
Lord Mountbatten arrived in India in March 1947 and, faced with mounting communal riots, advanced the transfer of power date from June 1948 to August 15, 1947, through the June 3rd Mountbatten Plan.