अचूक उत्तर: पर्याय १ (प्रत्यक्ष विदेशी गुंतवणूक)
### 📚 संकल्पना व सविस्तर स्पष्टीकरण:
•
१९९१ च्या आर्थिक सुधारणा आणि भांडवली प्रवाह (Capital Flows): १९९१ च्या नवीन आर्थिक धोरणापूर्वी भारतात परकीय भांडवलावर अनेक बंधने होती (उदा. FERA कायदा).
•
जुलै १९९१ मध्ये सरकारने देशांतर्गत तंत्रज्ञानाचा विकास आणि परकीय चलनाचा साठा वाढवण्यासाठी भांडवली प्रवाहांचे उदारीकरण प्रामुख्याने प्रत्यक्ष विदेशी गुंतवणूक (Foreign Direct Investment - FDI) आणि विदेशी संस्थात्मक गुंतवणूक (FII / FPI) च्या स्वरूपात केले.
•
उच्च प्राधान्य असलेल्या ३४ उद्योग क्षेत्रांमध्ये ५१% पर्यंत थेट परकीय गुंतवणुकीला स्वयंचलित मंजुरी (Automatic Approval) देण्यात आली, तसेच विदेशी गुंतवणूक प्रोत्साहन मंडळ (FIPB) ची स्थापना करण्यात आली.
परकीय भांडवल प्रवाहाचे दोन प्रमुख प्रकार: १) FDI (प्रत्यक्ष विदेशी गुंतवणूक): दीर्घकालीन गुंतवणूक व व्यवस्थापनात प्रत्यक्ष सहभाग, २) FPI/FII (विदेशी पोर्टफोलिओ गुंतवणूक): समभाग/शेअर्स मधील अल्पकालीन तरती गुंतवणूक (Hot Money).
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option 1 (FDI)
### 📚 Concept & Detailed Explanation:
•
Capital Account Liberalization: Prior to 1991, foreign investment in India was severely constrained under the restrictive FERA regime.
•
As part of the 1991 structural reforms, the Government of India dramatically liberalized international capital flows in the form of Foreign Direct Investment (FDI) and Foreign Institutional Investment (FII).
•
It permitted automatic approval for FDI up to 51% in 34 high-priority industrial sectors and established the Foreign Investment Promotion Board (FIPB) to expedite capital inflows.
Remember the two main vehicles of foreign capital inflows: FDI (long-term equity with managerial control) and FPI/FII (portfolio investment traded on capital markets).
