🎯

लक्ष्य परीक्षा

संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा

⏱️

अपेक्षित वेळ

३० ते ४५ सेकंद

⚖️

गुणदान पद्धत

+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह

📊

काठिण्य पातळी

मध्यम (७४% अचूकता)

चालू घडामोडी MPSC Exam PYQ 2026 MEDIUM

कुष्ठरोगाचे वेळेत निदान, मोफत बहु-औषधोपचार (MDT) आणि निर्मूलन साध्य करणारा 'राष्ट्रीय कुष्ठरोग निर्मूलन कार्यक्रम' (NLEP) कोणत्या व्यापक राष्ट्रीय अभियानांतर्गत राबवला जातो?

EN The long-standing National Leprosy Eradication Programme (NLEP) is structurally implemented under which overarching national health mission?

💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:

राष्ट्रीय आरोग्य अभियान (National Health Mission - NHM)

National Health Mission (NHM)

आयुष्मान भारत योजना

Ayushman Bharat Mission

राष्ट्रीय स्वास्थ्य विमा योजना

Rashtriya Swasthya Bima Yojana

प्रधानमंत्री मातृ वंदना योजना

Pradhan Mantri Matru Vandana Yojana

जाहिरात • ADVERTISEMENT

verified योग्य उत्तर: पर्याय (1) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर: पर्याय १ - राष्ट्रीय आरोग्य अभियान (National Health Mission - NHM)

सार्वजनिक आरोग्य व कार्यक्रम विश्लेषण:

• NLEP पार्श्वभूमी: हा कार्यक्रम सर्वप्रथम १९५५ मध्ये 'राष्ट्रीय कुष्ठरोग नियंत्रण कार्यक्रम' म्हणून सुरू झाला आणि १९८३ मध्ये त्याचे 'राष्ट्रीय कुष्ठरोग निर्मूलन कार्यक्रम' (NLEP) असे नामकरण करण्यात आले.

• अंमलबजावणी: सध्या हा केंद्र पुरस्कृत कार्यक्रम राष्ट्रीय आरोग्य अभियानाच्या (NHM) संसर्गजन्य रोग नियंत्रण छत्राखाली संपूर्ण देशभरात राबवला जातो.

• उपचार: कुष्ठरोग हा 'मायकोबॅक्टेरियम लेप्री' (Mycobacterium leprae) या जीवाणूमुळे होतो. यासाठी सर्व सरकारी प्राथमिक आरोग्य केंद्रांवर मल्टी-ड्रग थेरपी (MDT) मोफत दिली जाते.

• राष्ट्रीय ध्येय: भारताने २०२७ पर्यंत कुष्ठरोगाचे शून्य संक्रमण (Zero Transmission of Leprosy) साध्य करण्याचे राष्ट्रीय ध्येय निश्चित केले आहे.

💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

📌 MPSC परीक्षा टीप: राष्ट्रीय आरोग्य अभियान (NHM - NRHM व NUHM), राष्ट्रीय कुष्ठरोग निर्मूलन कार्यक्रम, आणि जागतिक आरोग्य संघटनेची (WHO) कुष्ठरोग निर्मूलन मानके MPSC GS Paper III (मानवी संसाधन व आरोग्य) साठी अत्यंत महत्त्वाची आहेत.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option 1 - National Health Mission (NHM)

Public Health Framework & Epidemiological Targets:

• Historical Genesis: Launched originally as the National Leprosy Control Programme in 1955; reorganized into the National Leprosy Eradication Programme (NLEP) in 1983.

• Convergence with NHM: Operates as a centrally sponsored vertical disease control program integrated under the overarching National Health Mission (NHM).

• Treatment Modality: Caused by the bacterium *Mycobacterium leprae*, successfully treated worldwide with Multi-Drug Therapy (MDT) provided free at primary health centres.

• Strategic Target: India aims for zero indigenous transmission of leprosy by 2027, ahead of the global SDG timeline.

💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

📌 MPSC Exam Tip: National Health Mission components, disease eradication timelines (TB by 2025, Leprosy by 2027), and MDT protocols are high-yield questions for MPSC.

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)

✓ पर्याय (1) राष्ट्रीय आरोग्य अभियान (National Health Mission - NHM) (अचूक उत्तर): [gold]योग्य उत्तर:[/gold] [green]पर्याय १ - राष्ट्रीय आरोग्य अभियान (National Health Mission - NHM)[/green]

⚠️ पर्याय (2) आयुष्मान भारत योजना (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.

⚠️ पर्याय (3) राष्ट्रीय स्वास्थ्य विमा योजना (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.

✗ पर्याय (4) प्रधानमंत्री मातृ वंदना योजना (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).

💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.

assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'मार्च २०२६' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी

quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी

quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी

quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट

महाराष्ट्र चालू घडामोडी - जानेवारी २०२६ सराव चाचणी

quiz 10 प्रश्न timer 15 मिनिटे military_tech 10 गुण

menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: मार्च २०२६

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'मार्च २०२६' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र.	परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1	परीक्षेतील अभ्यासक्रम: चालू घडामोडी विषयांतर्गत 'मार्च २०२६' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2	तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3	मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4	वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5	उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.

📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: चालू घडामोडी विषयातील 'मार्च २०२६' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

या प्रश्नाचे अचूक उत्तर 'राष्ट्रीय आरोग्य अभियान (National Health Mission - NHM)' हे असून ते 'मार्च २०२६' या अभ्यास घटकाशी संबंधित आहे.
MPSC पूर्व व मुख्य परीक्षांमध्ये थेट संकल्पनात्मक प्रश्न विचारून विद्यार्थ्यांच्या मूलभूत आकलनाची चाचणी घेतली जाते.
परीक्षेत नकारात्मक गुणपद्धत (-०.२५) असल्यामुळे खात्री असल्यासच उत्तर निश्चित करावे.
संबंधित घटकाचे मूळ स्रोत, पाठ्यपुस्तके आणि आयोगाच्या अधिकृत संदर्भ ग्रंथांचा आधार घेऊन नियमित सराव करावा.
MPSC Abhyas Academy ॲपवर या घटकावरील ५०+ मोफत सराव प्रश्न व ऑल-महाराष्ट्र रँक उपलब्ध आहेत.

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)

हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more

हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.

'मार्च २०२६' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more

या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.

MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more

MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.

quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)

जाहिरात • ADVERTISEMENT

📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

घटक सराव चाचणी

🏆 चाचणी निकाल व ऑल-महाराष्ट्र रँक

WhatsApp झटपट लॉगिन