अचूक उत्तर: पर्याय (4) वरीलपैकी सर्व बरोबर आहेत
स्पष्टीकरण:
मानवी हक्क संरक्षण अधिनियम, 1993 मधील कलम 12 अन्वये राष्ट्रीय मानवाधिकार आयोगाची कार्ये (Functions of the Commission) निश्चित करण्यात आली आहेत:
1.
विधानांचे विश्लेषण:
•
विधान (अ) बरोबर: कलम 12(a) नुसार, मानवी हक्कांचे उल्लंघन झाल्यास पीडित व्यक्तीने सादर केलेल्या अर्जावरून किंवा आयोगास स्वतःहून (Suo Motu) चौकशी करण्याचा अधिकार आहे.
•
विधान (ब) बरोबर: कलम 12(c) नुसार, राज्य शासनाला पूर्वसूचना देऊन (under intimation to the State Government) कोणत्याही तुरुंगात किंवा संस्थांमध्ये भेट देऊन तेथील परिस्थितीचे निरीक्षण करणे.
•
विधान (क) बरोबर: कलम 12(g) नुसार, मानवी हक्कांच्या क्षेत्रात संशोधन हाती घेणे व त्याला प्रोत्साहन देणे.
•
विधान (ड) बरोबर: कलम 12(h) नुसार, मानवी हक्कविषयक साक्षरता पसरविणे आणि विविध माध्यमांद्वारे जनजागृती करणे.
2.
निष्कर्ष:
•
विधाने अ, ब, क आणि ड ही सर्व विधाने कलम 12 मधील वैधानिक कार्ये असल्यामुळे पर्याय (4) वरीलपैकी सर्व बरोबर आहेत हे अचूक उत्तर आहे.
📌 MPSC परीक्षा टीप: कलम 12 मधील प्रमुख कार्ये:
•
कलम 12(a): स्वतःहून (Suo motu) किंवा याचिकेवरून चौकशी.
•
कलम 12(c): राज्य शासनाला पूर्वसूचना देऊन तुरुंग भेट.
•
कलम 12(e): संविधानात्मक व कायदेशीर संरक्षणांचे पुनरावलोकन.
•
कलम 12(g): संशोधन व विकास.
•
कलम 12(i): बिगर-सरकारी संस्थांच्या (NGOs) प्रयत्नांना प्रोत्साहन देणे.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (4) All of the above are correct
Explanation:
Under Section 12 of the Protection of Human Rights Act, 1993, the functions of the National Human Rights Commission are defined:
1.
Analysis of Statements:
•
Statement (a) is correct: Under Section 12(a), the Commission can inquire suo motu or on a petition presented to it by a victim of human rights violations.
•
Statement (b) is correct: Under Section 12(c), it can visit any jail or detention facility under the control of the State Government under intimation to that Government.
•
Statement (c) is correct: Under Section 12(g), it undertakes and promotes research in the field of human rights.
•
Statement (d) is correct: Under Section 12(h), it spreads human rights literacy among various sections of society.
2.
Conclusion:
•
All four statements are explicit statutory functions under Section 12. Therefore, Option (4) All of the above are correct is the right choice.
📌 MPSC Exam Tip: Key functions under Section 12:
•
Sec 12(a): Suo motu / petition inquiry into human rights violations and negligence by public servants.
•
Sec 12(c): Jail visits under intimation to State Government.
•
Sec 12(g): Undertaking & promoting research.
•
Sec 12(i): Encouraging the efforts of non-governmental organizations (NGOs).
