🎯
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
⏱️
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
⚖️
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
📊
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
बुद्धिमत्ता व अंकगणित (CSAT) Tax Assistant Mains 2018 MEDIUM

चांगले' आणि 'वाईट' यासारख्या नैतिक दर्शकांची उपस्थिती तथ्यात्मक आशयात कोणतीही भर टाकत नाही. मी जर एखाद्याला, 'शिळी फळे चढ्या किमतीला विकणं हे तुझं वागणं वाईट आहे', असे सांगितले तर 'तू शिळी फळं चढ्या किमतीला विकली' असं थोडक्यात सांगण्यापलीकडे मी काहीही अधिकचं असं सांगत नसते. ही कृती वाईट आहे ही भर घालून मी त्याबद्दल अधिक काहीही विधान करत नाही. मी केवळ नैतिक नापसंती प्रकट करते. हे काहीसे मी 'तू शिळी फळं चढ्या किमतीला विकली' हे घृणा व्यक्त करणाऱ्या स्वरांत म्हटले किंवा ते लिहून त्यानंतर उद्वारचिन्ह लिहिल्यासारखे आहे. वाक्याच्या शब्दशः अर्थात, हा सूर वा उद्वारवाचक चिन्ह काहीही भर टाकत नाही. फक्त बोलणाऱ्या व्यक्तीने काही भावनांसह अभिव्यक्ती लक्षात घेतली आहे हे दाखवण्याचे काम यातून साधते. पुढे दिलेल्यांतून वरील युक्तिवादाचा मुख्य निष्कर्ष उत्तम प्रकारे अभिव्यक्त करणारा पर्याय निवडा.

EN The presence of moral terms like "good" and "bad" adds nothing to the factual content. If I say to someone, "It is bad of you to sell stale fruit at exorbitant prices," I state nothing beyond "You sold stale fruit at exorbitant prices." By adding that this act is bad, I am merely expressing moral disapproval. It is as if I said "You sold stale fruit at exorbitant prices" in a tone of disgust, or wrote it with an exclamation mark. The tone or exclamation mark adds nothing to the literal meaning of the sentence; it only indicates the speaker's emotional response. Select the option that best expresses the main conclusion of the above argument:
💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:
A
काहीतरी चुकीचे आहे असे म्हणणे हा फक्त नापसंती व्यक्त करण्याचा एक मार्ग आहे.
Saying that something is wrong is merely a way of expressing disapproval.
B
जेव्हा कोणीतरी काहीतरी चुकीचं आहे असं प्रतिपादन करतात तेव्हा ते तथ्यांबाबत प्रतिपादन करतात.
When someone asserts that something is wrong, they are making an assertion about facts.
C
शिळी फळे चढया किमतीला विकणं हे तुझं वागणं वाईट आहे' चा अर्थ फक्त 'तू शिळी फळं चढ्या किमतीला विकली' एवढाच आहे.
"It is bad of you to sell stale fruit at exorbitant prices" means nothing more than "You sold stale fruit at exorbitant prices."
D
वाक्यातील चांगले वाईट या शब्दांची भर तथ्यात्मक आशयात बदल करत नाही.
Adding words like "good" or "bad" to a sentence does not alter its factual content.
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (4) - सविस्तर स्पष्टीकरण

स्पष्टीकरण:

नैतिक विधाने आणि वस्तुस्थिती (Ethics and Facts):

• परिच्छेदात स्पष्ट केले आहे की 'चांगले' किंवा 'वाईट' हे शब्द केवळ वक्त्याची वैयक्तिक भावना किंवा नापसंती दर्शवतात, ते वस्तुस्थितीच्या तथ्यात्मक आशयात (Factual Content) कोणताही बदल करत नाहीत.
• पर्याय (4) "वाक्यातील चांगले वाईट या शब्दांची भर तथ्यात्मक आशयात बदल करत नाही" हे विधानाचे तंतोतंत भाषांतर आणि तार्किक निष्कर्ष आहे.

त्यामुळे पर्याय (4) हे योग्य उत्तर आहे.

💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

तत्वज्ञानातील Emotivism: मूल्यदर्शक शब्द (चांगले/वाईट) तथ्यात्मक विधानात वस्तुनिष्ठ भर घालत नाहीत, केवळ मूल्यमापन दर्शवतात.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Explanation:

Meta-ethical analysis (Emotivism):

Value judgments such as 'good' or 'bad' express subjective evaluation rather than altering descriptive factual reality.

Option (4) directly restates this core thesis: "Adding words good or bad does not alter the factual content."

Therefore, Option (4) is the correct answer.

💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

Philosophical distinction: Normative evaluative terms do not alter empirical factual assertions.

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✗ पर्याय (1) काहीतरी चुकीचे आहे असे म्हणणे हा फक्त नापसंती व्यक्त करण्याचा एक मार्ग आहे. (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
⚠️ पर्याय (2) जेव्हा कोणीतरी काहीतरी चुकीचं आहे असं प्रतिपादन करतात तेव्हा ते तथ्यांबाबत प्रतिपादन करतात. (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
⚠️ पर्याय (3) शिळी फळे चढया किमतीला विकणं हे तुझं वागणं वाईट आहे' चा अर्थ फक्त 'तू शिळी फळं चढ्या किमतीला विकली' एवढाच आहे. (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✓ पर्याय (4) वाक्यातील चांगले वाईट या शब्दांची भर तथ्यात्मक आशयात बदल करत नाही. (अचूक उत्तर): पर्याय (4) "वाक्यातील चांगले वाईट या शब्दांची भर तथ्यात्मक आशयात बदल करत नाही" हे विधानाचे तंतोतंत भाषांतर आणि तार्किक निष्कर्ष आहे.
💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.
assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'विधाने, युक्तिवाद व तर्कशुद्ध निष्कर्ष' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC संयुक्त गट-क मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट ४ (पेपर २: जीएस व चालू घडामोडी)
quiz 100 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 100 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
अंकगणित व बुद्धिमत्ता चाचणी विशेष चाचणी ०१
quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
अंकगणित व बुद्धिमत्ता चाचणी विशेष चाचणी ०२
quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२५ (CSAT-२)
quiz 80 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण
menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: विधाने, युक्तिवाद व तर्कशुद्ध निष्कर्ष

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'विधाने, युक्तिवाद व तर्कशुद्ध निष्कर्ष' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र. परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1 परीक्षेतील अभ्यासक्रम: बुद्धिमत्ता व अंकगणित (CSAT) विषयांतर्गत 'विधाने, युक्तिवाद व तर्कशुद्ध निष्कर्ष' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2 तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3 मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4 वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5 उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: बुद्धिमत्ता व अंकगणित (CSAT) विषयातील 'विधाने, युक्तिवाद व तर्कशुद्ध निष्कर्ष' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'विधाने, युक्तिवाद व तर्कशुद्ध निष्कर्ष' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
💬 या प्रश्नाबाबत काही शंका आहे का?
आमच्या MPSC शिक्षक व विषय तज्ञांशी थेट व्हॉट्सअॅपवर चर्चा करा.
व्हॉट्सअॅपवर शंका विचारा 💬
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →