1979 मध्ये 'द्वितीय मागासवर्ग आयोग' चे अध्यक्ष कोण होते?
उत्तर: बीपी मंडळ (BP Mandal)
उत्तर: बीपी मंडळ (BP Mandal)
उत्तर: पर्याय 3 (बीपी मंडळ)
स्पष्टीकरण:
योग्य उत्तर बीपी मंडळ आहे.
Key Points
1979 मध्ये ' दुसरा मागासवर्ग आयोग' बीपी मंडळाच्या अध्यक्षतेखाली होता.
त्याला मंडल आयोग असेही म्हणतात.
भारतातील सामाजिक किंवा शैक्षणिकदृष्ट्या मागासलेले वर्ग ओळखण्यासाठी निकष निश्चित करण्यासाठी 1979 मध्ये त्याची स्थापना करण्यात आली.
भारतीय राज्यघटनेच्या कलम 340 चे पालन करून, 29 जानेवारी 1953 रोजी राष्ट्रपतींच्या आदेशाने काका कालेलकर यांच्या अध्यक्षतेखाली प्रथम मागासवर्ग आयोगाची स्थापना करण्यात आली.
Additional Information
जयप्रकाश नारायण हे जेपी किंवा लोकनायक म्हणून ओळखले जाणारे भारतीय स्वातंत्र्य कार्यकर्ते, सिद्धांतवादी, समाजवादी आणि राजकीय नेते होते.
1970 च्या दशकाच्या मध्यात पंतप्रधान इंदिरा गांधी यांच्या विरोधातील नेतृत्व केल्याबद्दल त्यांची आठवण केली जाते, ज्यांच्या पदच्युत करण्यासाठी त्यांनी "संपूर्ण क्रांती" पुकारली होती.
1999 मध्ये, त्यांच्या सामाजिक सेवेची दखल घेऊन त्यांना मरणोत्तर भारतरत्न हा भारताचा सर्वोच्च नागरी पुरस्कार प्रदान करण्यात आला. इतर पुरस्कारांमध्ये 1965 मध्ये सार्वजनिक सेवेसाठी मॅगसेसे पुरस्काराचा समावेश होतो.
भीमराव रामजी आंबेडकर हे भारतीय कायदेतज्ज्ञ, अर्थशास्त्रज्ञ आणि दलित नेते होते ज्यांनी संविधान सभा चर्चेतून भारतीय संविधानाचा मसुदा तयार करणाऱ्या समितीचे नेतृत्व केले होते त्यांनी जवाहरलाल नेहरूंच्या पहिल्या मंत्रिमंडळात कायदा आणि न्याय मंत्री म्हणून काम केले आणि हिंदू धर्माचा त्याग केल्यानंतर दलित बौद्ध चळवळीला प्रेरणा दिली.
1990 मध्ये, भारतरत्न हा भारताचा सर्वोच्च नागरी पुरस्कार आंबेडकरांना मरणोत्तर बहाल करण्यात आला.
📌 MPSC परीक्षा टीप: महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय उद्याने (ताडोबा, पेंच, संजय गांधी, गुगामल, नवेगाव, चांदोली) आणि व्याघ्र प्रकल्प यांची जिल्हानिहाय स्थाने नियमितपणे विचारली जातात.
Answer: Option 3 (BP Mandal)
Explanation:
Key Points
The ‘ Second Backward Classes Commission’ in 1979 was headed by BP Mandal.
It is also known as Mandal Commission.
It was formed in 1979 to determine the criteria to identify the socially or educationally backward classes of India.
Adhering to Article 340 of the Constitution of India, the First Backward Classes Commission was set up by a presidential order on 29 January 1953 under the chairmanship of Kaka Kalelkar.
Additional Information
Jayaprakash Narayan popularly referred to as JP or Lok Nayak was an Indian independence activist, theorist, socialist and political leader.
He is remembered for leading the mid-1970s opposition against Prime Minister Indira Gandhi, for whose overthrow he had called for a "total revolution".
In 1999 , he was posthumously awarded the Bharat Ratna , India's highest civilian award, in recognition of his social service. Other awards include the Magsaysay award for Public Service in 1965 .
Bhimrao Ramji Ambedkar was an Indian jurist, economist, and Dalit leader who headed the committee drafting the Constitution of India from the Constituent Assembly debates served as Law and Justice Minister in the first cabinet of Jawaharlal Nehru and inspired the Dalit Buddhist movement after renouncing Hinduism.
In 1990 , the Bharat Ratna, India's highest civilian award, was posthumously conferred on Ambedkar.
📌 MPSC Exam Tip: The geographical locations of Maharashtra's National Parks (Tadoba, Pench, Sanjay Gandhi, Gugamal, Navegaon, Chandoli) and tiger reserves are recurring exam topics.
'भारताचा भूगोल' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.
MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'भारताचा भूगोल' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.
| क्र. | परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts) |
|---|---|
| 1 | परीक्षेतील अभ्यासक्रम: भूगोल व महाराष्ट्राचा भूगोल विषयांतर्गत 'भारताचा भूगोल' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे. |
| 2 | तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे. |
| 3 | मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात. |
| 4 | वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो. |
| 5 | उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी. |
२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.