🎯
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
⏱️
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
⚖️
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
📊
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था Rajyaseva Mains 2023 MEDIUM

शेतातील इमारत या संज्ञेचा अर्थ आकारणी केलेल्या किंवा धारण केलेल्या जमिनीवर ________ या उद्देशासाठी उभारलेली रचना होय. अ. शेतीची अवजारे, खत किंवा वैरण साठविण्यासाठी ब. शेतीचे उत्पन्न साठविण्यासाठी क. गुरा-ढोरांना निवारा मिळण्यासाठी ड. जमीन धारकांच्या कुटुंबातील व्यक्तिंच्या, सेवकांच्या किंवा कुळांच्या निवासासाठी योग्य पर्याय निवडा.

EN The term 'farm building' means a structure erected on land assessed or held for the purpose of agriculture for the purpose of ________. (a) Storage of agricultural implements, manure or fodder (b) Storage of agricultural produce (c) Sheltering cattle (d) Residence of members of the family, servants or tenants of the holder Select the correct option:
💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:
A
अ, ब आणि ड योग्य आहेत
(a), (b) and (d) are correct
B
अ, ब आणि क योग्य आहेत
(a), (b) and (c) are correct
C
सर्व योग्य आहेत
All are correct
D
फक्त अ योग्य आहे
Only (a) is correct
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (3) - सविस्तर स्पष्टीकरण

अचूक उत्तर: पर्याय (३) सर्व योग्य आहेत

महाराष्ट्र जमीन महसूल संहिता, १९६६ नुसार 'शेतातील इमारत' (Farm Building) या संज्ञेमध्ये अ, ब, क आणि ड ही सर्व उद्दिष्टे (सर्व योग्य आहेत) समाविष्ट आहेत.

सविस्तर विश्लेषण:

• महाराष्ट्र जमीन महसूल संहिता, १९६६ च्या कलम २(९) [Section 2(9)] मध्ये 'शेतातील इमारत' (Farm building) ची वैधानिक व्याख्या दिली आहे:
• *"शेतातील इमारत म्हणजे शेतीच्या कारणासाठी आकारणी केलेल्या किंवा धारण केलेल्या जमिनीवर खालीलपैकी सर्व किंवा कोणत्याही एका कारणासाठी उभारलेली रचना:*
• (अ) शेतीची अवजारे, खत किंवा वैरण साठविण्यासाठी (Storage of agricultural implements, manure or fodder),
• (ब) शेतीचे उत्पन्न साठविण्यासाठी (Storage of agricultural produce),
• (क) गुरा-ढोरांना निवारा मिळण्यासाठी (Sheltering cattle),
• (ड) जमीन धारकाच्या कुटुंबातील व्यक्तींच्या, सेवकांच्या किंवा कुळांच्या निवासासाठी (Residence of family members, servants, or tenants)."
• या चारही कारणांसाठी उभारलेल्या इमारतीला शेतीपूरक बांधकाम मानले जाते आणि त्यासाठी स्वतंत्र अकृषिक (NA) परवानगीची आवश्यकता नसते.
• म्हणून पर्याय (३) सर्व योग्य आहेत हे अचूक उत्तर आहे.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

📌 MPSC परीक्षा टीप: MLRC १९६६ - शेतातील इमारत (कलम २(९)):

• शेतीची अवजारे, खत, वैरण साठवणूक.
• शेतीमाल साठवणूक.
• गोठा / गुरांचा निवारा.
• शेतकरी कुटुंब किंवा शेतमजूर/कुळांचे निवासस्थान.
• हे बांधकाम शेतीचाच भाग मानले जाते.
translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option (3) All are correct

Under the Maharashtra Land Revenue Code, 1966, the term 'farm building' encompasses all four purposes (a, b, c, and d - All are correct).

Detailed Analysis:

• Section 2(9) of the Maharashtra Land Revenue Code, 1966 defines:
• *"'farm building' means a structure erected on land assessed or held for the purpose of agriculture for all or any of the following purposes:*
• *(a) for the storage of agricultural implements, manure or fodder;*
• *(b) for the storage of agricultural produce;*
• *(c) for sheltering cattle;*
• *(d) for the residence of members of the family, servants or tenants of the holder."*
• Structures erected strictly for these specified purposes are legally recognized as agricultural farm buildings, exempting the holder from the requirement of formal Non-Agricultural (NA) conversion.
• Therefore, Option (3) All are correct is the validated answer.
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

📌 MPSC Exam Tip: Under Section 2(9) of the MLRC, 1966, a 'farm building' includes residences for the farmer's family/tenants, cattle sheds, and storage spaces for farm tools, fodder, and produce.

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✗ पर्याय (1) अ, ब आणि ड योग्य आहेत (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
⚠️ पर्याय (2) अ, ब आणि क योग्य आहेत (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✓ पर्याय (3) सर्व योग्य आहेत (अचूक उत्तर): [gold]**अचूक उत्तर: पर्याय (३) सर्व योग्य आहेत**[/gold]
✗ पर्याय (4) फक्त अ योग्य आहे (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.
assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था सर्वसमावेशक सराव संच' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC संयुक्त गट-क मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट २ (पेपर २: सामान्य अध्ययन व बुद्धिमत्ता)
quiz 100 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 100 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC संयुक्त गट-ब मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट २ (पेपर २: सामान्य अध्ययन व बुद्धिमत्ता)
quiz 100 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 100 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट २ (GS-2: भारतीय संविधान व राजकारण)
quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 150 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था विशेष चाचणी ०१
quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण
menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था सर्वसमावेशक सराव संच

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था सर्वसमावेशक सराव संच' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र. परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1 परीक्षेतील अभ्यासक्रम: भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था विषयांतर्गत 'भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था सर्वसमावेशक सराव संच' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2 तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3 मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4 वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5 उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था विषयातील 'भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था सर्वसमावेशक सराव संच' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था सर्वसमावेशक सराव संच' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
💬 या प्रश्नाबाबत काही शंका आहे का?
आमच्या MPSC शिक्षक व विषय तज्ञांशी थेट व्हॉट्सअॅपवर चर्चा करा.
व्हॉट्सअॅपवर शंका विचारा 💬
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →