सराव केंद्र ➔
भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था PSI Mains 2019 MEDIUM

हुंडा प्रतिबंधक कायदा, 1961 कलम 2 अन्वये स्पष्ट केलेली "मौल्यवान वस्तू" याचा अर्थ भारतीय दंड विधान 1960 मधील .......... याप्रमाणेच आहे.

EN The term "valuable security" explained under Section 2 of the Dowry Prohibition Act, 1961 has the same meaning as in Section ________ of the Indian Penal Code, 1860.
A
कलम 32 Section 32
B
कलम 45 Section 45
C
कलम 38 Section 38
✓
कलम 30 Section 30
✓ योग्य उत्तर (Correct Answer)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (4) - सविस्तर स्पष्टीकरण

अचूक उत्तर: पर्याय (४) कलम ३०

सविस्तर कायदेशीर व तांत्रिक विश्लेषण:

• हुंडा प्रतिबंधक कायदा, १९६१ चे कलम २ (स्पष्टीकरण २):

कलम २ च्या स्पष्टीकरण (II) मध्ये स्पष्टपणे नमूद केले आहे की:

*'मौल्यवान रोखा' (Valuable Security) या संज्ञेला भारतीय दंड संहिता, १८६० (Indian Penal Code, 1860) च्या कलम ३० मध्ये जो अर्थ देण्यात आला आहे, तोच अर्थ या अधिनियमात असेल.*

• भारतीय दंड संहिता (IPC), १८६० - कलम ३० ची व्याख्या:

कलम ३० नुसार, 'मौल्यवान रोखा' (Valuable Security) म्हणजे असा कोणताही दस्तऐवज ज्याद्वारे कोणताही कायदेशीर हक्क निर्माण केला जातो, वाढवला जातो, हस्तांतरित केला जातो, मर्यादित केला जातो, नष्ट केला जातो किंवा सोडला जातो, किंवा ज्याद्वारे कोणतीही व्यक्ती आपण कायदेशीर दायित्वाखाली असल्याचे मान्य करते.

• इतर पर्यायांचे विश्लेषण:
• पर्याय (१) कलम ३२: यात 'कृत्यांचा निर्देश करणाऱ्या शब्दांमध्ये बेकायदेशीर लोपाचा समावेश होतो' (Acts include illegal omissions) ही व्याख्या आहे.
• पर्याय (२) कलम ४५: यात 'जीवन' (Life) ची व्याख्या दिलेली आहे.
• पर्याय (३) कलम ३८: यात 'गुन्हेगारी कृत्यात गुंतलेल्या व्यक्ती वेगवेगळ्या गुन्ह्यांसाठी दोषी असू शकतात' याची तरतूद आहे.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

📌 MPSC परीक्षा टीप:

हुंडा प्रतिबंधक कायदा, १९६१ मधील व्याख्या (कलम २):

१. 'हुंडा' (Dowry) = विवाह प्रित्यर्थ प्रत्यक्ष/अप्रत्यक्ष दिलेली संपत्ती किंवा मौल्यवान रोखा (यात मुस्लीम वैयक्तिक कायद्यातील मेहेर/डावर समाविष्ट नाही).
२. 'मौल्यवान रोखा' (Valuable Security) = भा.दं.सं. (IPC) कलम ३० प्रमाणे व्याख्या.
translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option (4) Section 30

Detailed Legal & Technical Analysis:

• Section 2 (Explanation II) of the Dowry Prohibition Act, 1961:

Section 2, Explanation II explicitly provides:

*'The expression "valuable security" has the same meaning as in Section 30 of the Indian Penal Code (45 of 1860).'*

• Section 30 of the Indian Penal Code (IPC), 1860:

Section 30 defines 'valuable security' as a document which is, or purports to be, a document whereby any legal right is created, extended, transferred, restricted, extinguished or released, or who acknowledges that he lies under a legal liability.

• Analysis of Other Options:
• Option (1) Section 32: Pertains to words referring to acts including illegal omissions.
• Option (2) Section 45: Defines 'Life'.
• Option (3) Section 38: Pertains to persons concerned in criminal act being guilty of different offences.
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

📌 MPSC Exam Tip:

Definitions under Section 2 of the Dowry Prohibition Act, 1961:

1. 'Dowry' = Property or valuable security given as consideration for marriage (excludes Mahr/Dower under Muslim law).
2. 'Valuable Security' = Borrowed directly from IPC Section 30.
जाहिरात • ADVERTISEMENT

📱 ५०,०००+ MPSC सराव प्रश्न व टेस्ट सिरीज मोफत!

MPSC गट-क, गट-ब आणि राज्यसेवा परीक्षेच्या सर्व मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) थेट मोबाईलवर सोडवा.

Google Play वरून ॲप मिळवा 📲
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF (Year Wise) → Combine Study Guide →