योग्य उत्तर: पर्याय ३: मंडाले
स्पष्टीकरण:
लोकमान्य बाळ गंगाधर टिळक यांनी आपला जगप्रसिद्ध तत्त्वज्ञानपर ग्रंथ 'गीतारहस्य' (श्रीमद्भगवद्गीतारहस्य किंवा कर्मयोगशास्त्र) हा ब्रह्मदेशातील (म्यानमार) 'मंडाले' (Mandalay) येथील तुरुंगात लिहिला.
महत्त्वाचे पैलू:
१.
शिक्षा व कालावधी: १९०८ मध्ये मुझफ्फरपूर बॉम्बस्फोटानंतर 'केसरी'मध्ये 'देशाचे दुर्देव' हा लेख लिहिल्याबद्दल टिळकांवर राजद्रोहाचा खटला चालवून ६ वर्षांच्या काळ्या पाण्याची शिक्षा ठोठावण्यात आली (१९०८ ते १९१४).
२.
ग्रंथाचे लेखन: मंडालेच्या एकाकी अंधाऱ्या कोठडीत असताना टिळकांनी अवघ्या काही महिन्यांत (१९१०-१९११ दरम्यान) पेन्सिलने या ग्रंथाचा मूळ मसुदा लिहून काढला.
३.
ग्रंथाचे मुख्य सूत्र: गीतेचा खरा संदेश संन्यास किंवा केवळ भक्ती नसून 'अनासक्त कर्मयोग' (कर्मयोगशास्त्र) हाच आहे, असा क्रांतीकारी विचार टिळकांनी मांडला.
१९१४ मध्ये मंडाले तुरुंगातून सुटका झाल्यानंतर १९१५ मध्ये पुण्यात गीतारहस्य हा ग्रंथ प्रथम प्रकाशित झाला.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option 3: Mandalay
Explanation:
Lokmanya Bal Gangadhar Tilak authored his monumental philosophical treatise 'Gita Rahasya' (The Secret of the Gita or Karma Yoga Shastra) during his six-year internment at Mandalay Prison in Burma (Myanmar).
Key Aspects:
1.
Sentence (1908–1914): Tried for sedition in 1908 for his fiery editorials in *Kesari* following the Muzaffarpur bomb incident, Tilak was sentenced to six years of rigorous transportation and lodged in Mandalay.
2.
Composition: Confined in solitary confinement, Tilak penned the entire manuscript in pencil between 1910 and 1911.
3.
Core Philosophy: Tilak revolutionized Gita commentary by proving that its supreme teaching is not renunciation of action (*Sannyasa*) or passive devotion (*Bhakti*), but selfless and righteous ethical action (*Nishkama Karma Yoga*).
Tilak was released in June 1914, and 'Gita Rahasya' was formally published in Pune in 1915, becoming an instant national classic.