🎯
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
⏱️
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
⚖️
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
📊
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
चालू घडामोडी MPSC Exam PYQ 2026 MEDIUM

सेंद्रिय व शेतीतील कचऱ्यापासून 'संकुचित बायोगॅस' (CBG) उत्पादनाला चालना देऊन ग्रामीण अर्थव्यवस्थेत चक्रीय जैवऊर्जेला गती देणारी केंद्रीय मंत्रिमंडळाने मंजूर केलेली योजना कोणती?

EN To commercialize Compressed Bio-Gas (CBG) generation from livestock dung and agricultural stubble under circular economy principles, which scheme was sanctioned by the Union Cabinet?
💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:
A
राष्ट्रीय जैवऊर्जा कार्यक्रम
National Bioenergy Programme
B
गोवर्धन राष्ट्रीय परिपत्रक जैवऊर्जा योजना (GOBARdhan Scheme)
GOBARdhan National Circular Bioenergy Scheme
C
सस्टेनेबल अल्टरनेटिव्ह टुवर्ड्स अफॉर्डेबल ट्रान्सपोर्टेशन (SATAT)
SATAT Initiative
D
पीएम-कुसुम योजना
PM-KUSUM Scheme
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (2) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर: [b]पर्याय २ (गोवर्धन राष्ट्रीय परिपत्रक जैवऊर्जा योजना - GOBARdhan Scheme)[/b]

[b]महत्त्वाचे मुद्दे व विश्लेषण:[/b]

• गोवर्धन योजना (GOBARdhan - Galvanizing Organic Bio-Agro Resources Dhan):
• ही केंद्र सरकारची स्वच्छ भारत मिशन (ग्रामीण) आणि विविध मंत्रालयांच्या समन्वयातून राबवली जाणारी प्रमुख राष्ट्रीय योजना आहे.
• विस्तारित रूपरेषा: 'गोवर्धन राष्ट्रीय परिपत्रक जैवऊर्जा योजना' म्हणून केंद्रीय मंत्रिमंडळाने बायोगॅस आणि सीबीजी (CBG) प्रकल्पांसाठी आर्थिक सहाय्य व भांडवली सबसिडी मंजूर केली.
• उद्दिष्टे:
• शेतातील काडीकचरा, पिकांचे अवशेष आणि जनावरांच्या विष्ठेचे (शेण) रूपांतर स्वच्छ इंधन 'संकुचित बायोगॅस' (CBG) आणि सेंद्रिय खतात (FOM) करणे.
• ग्रामीण भागात कचरा व्यवस्थापन, रोजगार निर्मिती आणि शेतकऱ्यांच्या उत्पन्नात भर घालणे.
• सीएनजीला पर्याय: उत्पादित सीबीजी थेट व्यावसायिक वाहने आणि उद्योगांमध्ये सीएनजीच्या जागी वापरला जाऊ शकतो.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

📌 MPSC परीक्षा टीप:

MPSC GS-4 (पर्यावरण व ऊर्जा): गोवर्धन योजनेचे एकात्मिक पोर्टल केंद्रीय जलशक्ती मंत्रालयाने सुरू केले असून ते सर्व बायोगॅस प्रकल्पांच्या नोंदणीसाठी 'एकल खिडकी' (Single Window) म्हणून कार्य करते.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: [b]Option 2 (GOBARdhan National Circular Bioenergy Scheme)[/b]

[b]Key Points & Explanation:[/b]

• Mission Profile: GOBARdhan (Galvanizing Organic Bio-Agro Resources Dhan) operates as an inter-ministerial umbrella initiative to valorize cattle dung and agri-residues into Compressed Bio-Gas (CBG).
• Circular Bioeconomy: Supports commercial CBG bio-refineries, producing methane fuel alongside Fermented Organic Manure (FOM) to restore soil fertility.
• Climate Co-benefits: Mitigates open-field stubble burning, reduces carbon footprint, and curbs crude oil and LNG import dependencies.
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

📌 MPSC Exam Tip:

The unified GOBARdhan digital portal was introduced under the Department of Drinking Water and Sanitation (Ministry of Jal Shakti) to coordinate nationwide project clearances.

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✗ पर्याय (1) राष्ट्रीय जैवऊर्जा कार्यक्रम (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
✓ पर्याय (2) गोवर्धन राष्ट्रीय परिपत्रक जैवऊर्जा योजना (GOBARdhan Scheme) (अचूक उत्तर): [gold]योग्य उत्तर:[/gold] [b]पर्याय २ (गोवर्धन राष्ट्रीय परिपत्रक जैवऊर्जा योजना - GOBARdhan Scheme)[/b]
⚠️ पर्याय (3) सस्टेनेबल अल्टरनेटिव्ह टुवर्ड्स अफॉर्डेबल ट्रान्सपोर्टेशन (SATAT) (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✗ पर्याय (4) पीएम-कुसुम योजना (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.
assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'ऑगस्ट २०२६' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी
quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी
quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी
quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी - जानेवारी २०२६ सराव चाचणी
quiz 10 प्रश्न timer 15 मिनिटे military_tech 10 गुण
menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: ऑगस्ट २०२६

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'ऑगस्ट २०२६' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र. परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1 परीक्षेतील अभ्यासक्रम: चालू घडामोडी विषयांतर्गत 'ऑगस्ट २०२६' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2 तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3 मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4 वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5 उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: चालू घडामोडी विषयातील 'ऑगस्ट २०२६' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'ऑगस्ट २०२६' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
💬 या प्रश्नाबाबत काही शंका आहे का?
आमच्या MPSC शिक्षक व विषय तज्ञांशी थेट व्हॉट्सअॅपवर चर्चा करा.
व्हॉट्सअॅपवर शंका विचारा 💬
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →