🎯
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
⏱️
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
⚖️
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
📊
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
बुद्धिमत्ता व अंकगणित (CSAT) ASO Mains 2018 MEDIUM

संदेश गुप्त राखण्यासाठी जितू आणि अलेक्स यांनी पुढील नियमांवर आधारित संकेत प्रणाली तयार केली. (a) A ते M पर्यंतच्या प्रत्येक अक्षराऐवजी वर्णक्रम उलटा गणून Z ते N चा समक्रम असणारे अक्षर ठेवायचे म्हणजे A होईल Z, B होईल Y, असे क्रमाने होईल. N ते Z या वर्णाक्षरांऐवजी A ते M वर्णाक्षरे ठेवायची म्हणजे N होईल A, O होईल B, असे क्रमाने होईल. (b) प्रक्रिया (a) मधून मिळालेल्या प्रत्येक अक्षराऐवजी सर्व वर्णाक्षरे उलट्या क्रमाने मांडून त्या प्रत्येक अक्षराचा दोन अंकी क्रम तेथे ठेवायचा, म्हणजे A होईल 26, B होईल 25, X होईल 03 असे क्रमाने होईल. याच प्रणालीवर आधारित LUKEWARM या शब्दाचा संकेत निवडा - पर्यायी उत्तरे :

EN To keep messages secret, Jitu and Alex developed a coding system based on the following rules: (a) For each letter from A to M, replace it by counting the alphabet in reverse order with corresponding letters from Z to N (i.e., A becomes Z, B becomes Y, and so on). For letters from N to Z, replace them with letters from A to M in regular order (i.e., N becomes A, O becomes B, and so on). (b) For each letter obtained from step (a), arrange all letters in reverse order and substitute its two-digit position (i.e., A becomes 26, B becomes 25, X becomes 03, and so on). Based on this system, select the code for the word LUKEWARM: Alternative answers:
💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:
A
1221110523151813
B
1219110517012213
C
1221110517012213
D
1219110517012613
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (2) - सविस्तर स्पष्टीकरण

स्पष्टीकरण:

संकेत प्रणालीचे नियम:

• नियम (a):
• A ते M या अक्षरांना उलट्या क्रमाने Z ते N च्या समकक्षाने बदलावे (A $\rightarrow$ Z, B $\rightarrow$ Y, ..., M $\rightarrow$ N).
• N ते Z या अक्षरांना A ते M ने बदलावे (N $\rightarrow$ A, O $\rightarrow$ B, ..., Z $\rightarrow$ M).
• नियम (b): उलट्या वर्णमालेतील दोन अंकी क्रम (Z=01, Y=02, ..., B=25, A=26).

LUKEWARM या शब्दाचे कोडिंग:

1. L: A ते M मध्ये 12 वे अक्षर $\rightarrow$ Z कडून 12 वे अक्षर 'O'.

'O' चा उलट्या वर्णमालेतील क्रमांक $= 12$.

2. U: N ते Z मध्ये (21 वे अक्षर) $\rightarrow$ नियमित A ते M मधील समतुल्य 'H'.

'H' चा उलट्या वर्णमालेतील क्रमांक $= 19$.

3. K: 11 वे अक्षर $\rightarrow$ 'P'. 'P' चा उलट्या वर्णमालेतील क्रमांक $= 11$.
4. E: 5 वे अक्षर $\rightarrow$ 'V'. 'V' चा उलट्या वर्णमालेतील क्रमांक $= 05$.
5. W: 23 वे अक्षर $\rightarrow$ 'J'. 'J' चा उलट्या वर्णमालेतील क्रमांक $= 17$.
6. A: 1 ले अक्षर $\rightarrow$ 'Z'. 'Z' चा उलट्या वर्णमालेतील क्रमांक $= 01$.
7. R: 18 वे अक्षर $\rightarrow$ 'E'. 'E' चा उलट्या वर्णमालेतील क्रमांक $= 22$.
8. M: 13 वे अक्षर $\rightarrow$ 'N'. 'N' चा उलट्या वर्णमालेतील क्रमांक $= 13$.

सर्व अंक एकत्र जोडल्यास:

$$1219110517012213$$

हा क्रमांक पर्याय 2 शी तंतोतंत जुळतो.

योग्य पर्याय: 2 (1219110517012213)

💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

अशा मोठ्या कोडिंग प्रश्नात पहिले 4 अंक ($1219...$) आणि शेवटचे 4 अंक ($...2213$) तपासून पर्यायांची थेट निवड करावी, ज्यामुळे पूर्ण वेळ वाचतो.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Explanation:

Coding Rules:

• Rule (a):
• Letters A to M are mapped in reverse to Z to N ($A \rightarrow Z, B \rightarrow Y, \dots, M \rightarrow N$).
• Letters N to Z are mapped in forward order to A to M ($N \rightarrow A, O \rightarrow B, \dots, Z \rightarrow M$).
• Rule (b): Replace the transformed letter with its two-digit position in reverse alphabet ($Z=01, Y=02, \dots, A=26$).

Encoding LUKEWARM:

1. L (12th) $\rightarrow$ 'O', reverse rank $= 12$
2. U (21st) $\rightarrow$ 'H', reverse rank $= 19$
3. K (11th) $\rightarrow$ 'P', reverse rank $= 11$
4. E (5th) $\rightarrow$ 'V', reverse rank $= 05$
5. W (23rd) $\rightarrow$ 'J', reverse rank $= 17$
6. A (1st) $\rightarrow$ 'Z', reverse rank $= 01$
7. R (18th) $\rightarrow$ 'E', reverse rank $= 22$
8. M (13th) $\rightarrow$ 'N', reverse rank $= 13$

Concatenating all codes:

$$1219110517012213$$

This matches Option 2 perfectly.

Correct Option: 2 (1219110517012213)

💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

Check the prefix ($1219...$) and suffix ($...2213$) against the options to identify the correct code quickly without calculating every single letter.

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✗ पर्याय (1) 1221110523151813 (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
✓ पर्याय (2) 1219110517012213 (अचूक उत्तर): हा क्रमांक पर्याय 2 शी तंतोतंत जुळतो.
⚠️ पर्याय (3) 1221110517012213 (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✗ पर्याय (4) 1219110517012613 (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.
assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'तुलनात्मक विश्लेषण व क्रमवारी' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC संयुक्त गट-क मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट ४ (पेपर २: जीएस व चालू घडामोडी)
quiz 100 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 100 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
अंकगणित व बुद्धिमत्ता चाचणी विशेष चाचणी ०१
quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
अंकगणित व बुद्धिमत्ता चाचणी विशेष चाचणी ०२
quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२५ (CSAT-२)
quiz 80 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण
menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: तुलनात्मक विश्लेषण व क्रमवारी

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'तुलनात्मक विश्लेषण व क्रमवारी' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र. परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1 परीक्षेतील अभ्यासक्रम: बुद्धिमत्ता व अंकगणित (CSAT) विषयांतर्गत 'तुलनात्मक विश्लेषण व क्रमवारी' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2 तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3 मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4 वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5 उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: बुद्धिमत्ता व अंकगणित (CSAT) विषयातील 'तुलनात्मक विश्लेषण व क्रमवारी' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'तुलनात्मक विश्लेषण व क्रमवारी' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
💬 या प्रश्नाबाबत काही शंका आहे का?
आमच्या MPSC शिक्षक व विषय तज्ञांशी थेट व्हॉट्सअॅपवर चर्चा करा.
व्हॉट्सअॅपवर शंका विचारा 💬
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →