धार्मिक पर्यटनाला आणि अंतर्देशीय जलवाहतुकीला (Inland Waterways) चालना देण्यासाठी उत्तर प्रदेशातील पवित्र अयोध्या नगरीमध्ये सुरू करण्यात आलेली भारतातील पहिली सौरऊर्जेवर चालणारी अत्याधुनिक 'रामायण क्रूझ टूर' (Ramayan Cruise Tour) सेवा खालीलपैकी कोणत्या नदीवर कार्यरत आहे?
EN
To promote spiritual tourism and inland waterways, India's state-of-the-art luxury solar-powered 'Ramayan Cruise Tour' service in the holy city of Ayodhya, Uttar Pradesh, operates on which of the following rivers?
योग्य उत्तर पर्याय 3 (सरयू नदी / Saryu River) आहे.
सविस्तर भौगोलिक व पर्यटन विश्लेषण:
•
सरयू नदी: अयोध्या हे ऐतिहासिक व धार्मिक शहर सरयू नदीच्या काठावर वसलेले आहे. सरयू नदी ही हिमालयातून उगम पावणारी घाघरा (Ghaghara) नदीचीच उपनदी किंवा तिचाच एक प्रवाह मानली जाते.
•
रामायण क्रूझ टूर (Ramayan Cruise Tour): केंद्रीय बंदरे, नौवहन आणि जलमार्ग मंत्रालयाने (Ministry of Ports, Shipping and Waterways) अयोध्येत सरयू नदीवर राष्ट्रीय जलमार्ग क्रमांक ४० (National Waterway 40) अंतर्गत या लक्झरी क्रूझ सेवेची सुरुवात केली.
•
ही पूर्णपणे वातानुकूलित व पर्यावरणपूरक सौर क्रूझ असून त्यामध्ये प्रवाशांना रामायणातील विविध प्रसंगांचे श्राव्य-दृश्यात्मक दर्शन घडविले जाते.
इतर पर्यायांचे विश्लेषण:
•
गंगा नदी: गंगेवर वाराणसी ते दिब्रुगड दरम्यान जगातील सर्वात लांब रिव्हर क्रूझ 'एमव्ही गंगा विलास' (MV Ganga Vilas) चालवली जाते.
•
यमुना नदी: आग्रा, मथुरा आणि दिल्ली ही प्रमुख शहरे यमुनेच्या काठावर आहेत.
•
गोमती नदी: उत्तर प्रदेशची राजधानी लखनौ गोमती नदीच्या तीरावर वसलेली आहे.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
राष्ट्रीय जलमार्ग कायदा, २०१६ अन्वये भारतातील १११ नद्यांना 'राष्ट्रीय जलमार्ग' (National Waterways) म्हणून घोषित करण्यात आले आहे. राष्ट्रीय जलमार्ग १ (NW-1) हा गंगा-भागीरथी-हुगळी नदीवर प्रयागराज ते हल्दिया दरम्यान (१,६२० किमी) भारतातील सर्वात लांब जलमार्ग आहे.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
The correct answer is Option 3 (Saryu River).
Detailed Geographical and Tourism Analysis:
•
Saryu River: Ayodhya is situated on the sacred banks of the Saryu River (the lower course/tributary of the Ghaghara River originating in the Himalayas).
•
Ramayan Cruise Tour: Launched by the Ministry of Ports, Shipping and Waterways, this luxury eco-friendly solar electric cruise service operates on the Saryu River along National Waterway 40 (NW-40) in Ayodhya, Uttar Pradesh.
•
The cruise offers pilgrims a spiritual audio-visual journey exploring scenes from the Ramayana alongside the revitalized ghats of Ayodhya.
Distractor Analysis:
•
Ganga River: Hosts the world's longest river cruise, 'MV Ganga Vilas' (Varanasi to Dibrugarh via Bangladesh).
•
Yamuna River: Courses past Delhi, Mathura, and Agra.
•
Gomti River: Lucknow, the capital of Uttar Pradesh, is located on its banks.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
India's longest national waterway is NW-1 (Ganga-Bhagirathi-Hooghly system) running 1,620 km from Prayagraj to Haldia.