योग्य उत्तर: पर्याय (4) भागलपूर तीर्थधाम (Bhagalpur Teerthdham)
योग्य उत्तर पर्याय (2) आहे.
### विस्तृत स्पष्टीकरण:
•
सुलतानगंज स्थानकाचे नामांतर: बिहार सरकारने भागलपूर जिल्ह्यातील सुलतानगंज रेल्वे स्थानकाचे नाव बदलून 'अजगैबीनाथ धाम' (Ajgaibinath Dham) करण्याचा प्रस्ताव मंजूर करून तो केंद्र सरकारच्या रेल्वे मंत्रालयाकडे पाठवला.
•
धार्मिक व सांस्कृतिक महत्त्व:
1.
सुलतानगंज येथे गंगा नदीच्या पात्रातील खडकावर वसलेले प्राचीन आणि प्रसिद्ध अजगैबीनाथ शिव मंदिर आहे.
2.
श्रावण महिन्यातील प्रसिद्ध कावड यात्रेत लाखो भाविक सुलतानगंज येथून उत्तरवाहिनी गंगेचे पवित्र जल घेऊन झारखंडमधील देवघर येथील 'बाबा बैद्यनाथ ज्योतिर्लिंगा'ला अर्पण करण्यासाठी चालत जातात.
### पर्यायांचे विश्लेषण:
•
पर्याय (1) अयोग्य: काशीधाम हे वाराणसी (उत्तर प्रदेश) शी संबंधित आहे.
•
पर्याय (2) योग्य: अजगैबीनाथ धाम हेच सुलतानगंजचे प्रस्तावित नवीन नाव आहे.
•
पर्याय (3) अयोग्य: विक्रमशिला हे प्राचीन बौद्ध विद्यापीठ भागलपूर जिल्ह्यात असले तरी स्थानकाला अजगैबीनाथ नाव दिले आहे.
•
पर्याय (4) अयोग्य: हे नाव प्रस्तावित नाही.
📌 MPSC परीक्षा टीप:
रेल्वे स्थानकांचे नामांतर करण्याची प्रक्रिया:
राज्य सरकार नामांतराचा प्रस्ताव केंद्रीय गृहमंत्रालयाकडे (MHA) पाठवते. गृहमंत्रालय रेल्वे मंत्रालय, भारतीय टपाल विभाग आणि सर्व्हे ऑफ इंडिया यांच्याकडून 'ना-हरकत प्रमाणपत्र' (NOC) घेऊन अंतिम मंजुरी देते.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (4) Bhagalpur Teerthdham
The correct answer is Option (2).
### Detailed Explanation:
•
Renaming of Sultanganj Station: The Bihar government formally cleared a resolution to rename Sultanganj Railway Station in Bhagalpur district to Ajgaibinath Dham Railway Station.
•
Cultural and Pilgrimage Significance:
1.
Sultanganj is renowned for the ancient Ajgaibinath Temple, dedicated to Lord Shiva, situated on a granite rocky hillock in the midst of the River Ganga.
2.
During the annual Shravani Mela, millions of Kanwariyas collect holy Ganga water from Sultanganj to undertake a 105-km foot pilgrimage to the Baidyanath Jyotirlinga temple in Deoghar, Jharkhand.
### Option Analysis:
•
Option (1) Incorrect: Kashidham pertains to Varanasi in Uttar Pradesh.
•
Option (2) Correct: Ajgaibinath Dham is the approved renamed designation.
•
Options (3) and (4) Incorrect: While Vikramshila is in Bhagalpur, the station is specifically named after the Ajgaibinath shrine.
📌 MPSC Exam Tip:
Constitutional / Administrative process for renaming railway stations: The state cabinet submits a proposal to the Union Ministry of Home Affairs (MHA), which coordinates with the Ministry of Railways, Department of Posts, and Survey of India before issuing a formal No Objection Certificate (NOC).
