अर्थव्यवस्था व नियोजन Rajyaseva Mains 2021 MEDIUM

“फैमिली क्रेडिट प्लॅन" कोणत्या कार्यक्रमाशी/योजनेशी संबंधीत आहे ?

EN To which program/scheme does “Family Credit Plan” relate?
A
आश्वासित रोजगार योजना Guaranteed Employment Scheme
B
जवाहर रोजगार योजना Jawahar Rojgar Yojana
C
स्त्रिया आणि बालकांचा विकास योजना Women and Child Development Scheme
✓
एकात्मिक ग्रामीण विकास कार्यक्रम Integrated Rural Development Programme
✓ योग्य उत्तर (Correct Answer)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (4) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर: पर्याय ४ (एकात्मिक ग्रामीण विकास कार्यक्रम / IRDP)

स्पष्टीकरण:

• 'फॅमिली क्रेडिट प्लॅन' (Family Credit Plan - कुटुंब पत योजना) हा एकात्मिक ग्रामीण विकास कार्यक्रमाशी (Integrated Rural Development Programme - IRDP) संबंधित आहे.
• IRDP ची पार्श्वभूमी:
• IRDP हा कार्यक्रम १९७८-७९ मध्ये प्रायोगिक तत्त्वावर सुरू झाला आणि २ ऑक्टोबर १९८० पासून देशभरात लागू करण्यात आला.
• यामध्ये दारिद्र्यरेषेखालील ग्रामीण कुटुंबांना स्वयंरोजगारासाठी बँक कर्ज (Credit) आणि सरकारी अनुदान (Subsidy) देऊन मालमत्ता (Productive Assets - उदा. दुभती जनावरे, शेती अवजारे) दिली जात असे.
• यांतर्गत लाभार्थ्यांच्या संपूर्ण कुटुंबाचे उत्पन्न गरिबी रेषेच्या वर आणण्यासाठी बहु-उद्देशीय पतपुरवठा करण्यासाठी 'फॅमिली क्रेडिट प्लॅन' ही संकल्पना राबवण्यात आली होती.

त्यामुळे फॅमिली क्रेडिट प्लॅन IRDP शी संबंधित आहे.

💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

१ एप्रिल १९९९ रोजी IRDP आणि त्याच्या संलग्न ५ योजना (TRYSEM, DWCRA, SITRA, GKY, MWS) एकत्र करून 'स्वर्णजयंती ग्राम स्वरोजगार योजना' (SGSY) सुरू करण्यात आली, जी पुढे २०११ मध्ये 'राष्ट्रीय ग्रामीण जीवनोन्नती अभियान' (NRLM - DAY-NRLM) बनली.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option 4 (Integrated Rural Development Programme / IRDP)

Explanation:

• The 'Family Credit Plan' was introduced under the Integrated Rural Development Programme (IRDP).
• About IRDP:
• Introduced in 1978-79 and expanded nationwide on 2nd October 1980.
• Aimed at providing productive assets and self-employment to rural BPL families through a mix of institutional bank credit and government capital subsidy.
• Under the 'Family Credit Plan' approach, instead of single-activity assistance, comprehensive credit requirements of target families across allied activities were appraised to elevate them sustainably above the poverty line.

Hence, Family Credit Plan relates to IRDP.

💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

On 1 April 1999, IRDP and allied programs (TRYSEM, DWCRA, SITRA, GKY, MWS) were merged into Swarnajayanti Gram Swarozgar Yojana (SGSY), which was restructured in 2011 as National Rural Livelihoods Mission (NRLM / Deendayal Antyodaya Yojana - DAY-NRLM).

जाहिरात • ADVERTISEMENT

📱 ५०,०००+ MPSC सराव प्रश्न व टेस्ट सिरीज मोफत!

MPSC गट-क, गट-ब आणि राज्यसेवा परीक्षेच्या सर्व मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) थेट मोबाईलवर सोडवा.

Google Play वरून ॲप मिळवा 📲
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF (Year Wise) → Combine Study Guide →