🎯
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
⏱️
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
⚖️
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
📊
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) Rajyaseva Pre 2019 MEDIUM

प्रबळ आणि दीर्घ मुदतीच्या आर्थिक विकासासाठी दिलेल्या योगदानाबद्दल 2018 मध्ये अर्थशास्त्रातील नोबेल पुरस्कार कोणाला देण्यात आला आहे?

EN To whom is the Nobel Prize in Economics in 2018 awarded for their contribution in sustainable and long term economic development ?
💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:
A
प्राध्यापकसोलो आणि सॅम्यूल्सन
Prof. Solo and Samuelson
B
प्राध्यापक गन्नर मर्दळ आणि प्राध्यापक राजन
Gunnar Myrdal and Prof. Rajan
C
प्राध्यापक विलॅम नॉर्डॉस आणि प्राध्यापक पॉल रोमेर
Prof. Willam Nordhaus and Prof. Paul Romer
D
प्राध्यापक अमर्त्य सेन व प्राध्यापक बासु
Prof. Amartya Sen and Prof. Basu
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (3) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर: पर्याय ३ (प्राध्यापक विल्यम नॉर्डहॉस आणि प्राध्यापक पॉल रोमर)

सविस्तर स्पष्टीकरण:

२०१८ चे अर्थशास्त्रातील नोबेल पारितोषिक (Sveriges Riksbank Prize in Economic Sciences):

दीर्घकालीन शाश्वत आर्थिक विकासाच्या विश्लेषणासाठी २०१८ चे नोबेल पारितोषिक संयुक्तपणे दोन अमेरिकन अर्थतज्ज्ञांना प्रदान करण्यात आले:

1. प्रा. विल्यम डी. नॉर्डहॉस (Prof. William D. Nordhaus - येल विद्यापीठ):
• हवामान बदल आणि व्यापक अर्थशास्त्राचे एकत्रीकरण: त्यांनी जागतिक तापमानवाढ आणि अर्थव्यवस्थेचा परस्परसंबंध स्पष्ट करणारे पहिले 'डायनॅमिक इंटिग्रेटेड क्लायमेट-इकॉनॉमी' (DICE) मॉडेल विकसित केले. कार्बन उत्सर्जनावर कर (Carbon Tax) लावण्याची प्रभावी यंत्रणा त्यांनी मांडली.
2. प्रा. पॉल एम. रोमर (Prof. Paul M. Romer - न्यूयॉर्क विद्यापीठ):
• तांत्रिक नवोपक्रम आणि अंतर्जात विकास सिद्धांत (Endogenous Growth Theory): नवीन कल्पना, ज्ञान आणि नवकल्पना (Innovation) या आर्थिक वाढीचे मुख्य प्रेरक कसे ठरतात हे त्यांनी स्पष्ट केले.

दोन्ही संशोधकांनी निसर्गाचे नियम आणि ज्ञानाचे स्वरूप यांचा वापर करून शाश्वत व दीर्घकालीन जागतिक समृद्धी कशी साधता येईल हे दाखवून दिले.

💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

अर्थशास्त्रातील नोबेल पुरस्काराचे महत्त्वाचे संदर्भ:

• पहिला पुरस्कार: १९६९ मध्ये राग्नार फ्रिश आणि जॅन टिनबर्गेन यांना.
• अमर्त्य सेन: कल्याणकारी अर्थशास्त्र आणि दारिद्र्य निर्मूलनासाठी १९९८ मध्ये नोबेल पारितोषिक जिंकणारे पहिले भारतीय.
• अभिजित बॅनर्जी: जागतिक दारिद्र्य निर्मूलनाच्या प्रायोगिक दृष्टिकोनासाठी २०१९ मध्ये (एस्थर डुफ्लो आणि मायकेल क्रेमर यांच्यासोबत) नोबेल पुरस्कार विजेते.
translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option 3 (Prof. Willam Nordhaus and Prof. Paul Romer)

Detailed Explanation:

The 2018 Nobel Memorial Prize in Economic Sciences:

The Royal Swedish Academy of Sciences awarded the 2018 prize jointly to two American macroeconomists for integrating climate change and technological innovation into long-run economic growth:

1. William D. Nordhaus (Yale University):
• *"For integrating climate change into long-run macroeconomic analysis."* He constructed the pioneering Integrated Assessment Models (DICE and RICE models) that quantify the global cost of carbon emissions, establishing the economic necessity of universal carbon taxation.
2. Paul M. Romer (NYU Stern School of Business):
• *"For integrating technological innovations into long-run macroeconomic analysis."* He developed Endogenous Growth Theory, demonstrating that ideas, knowledge spillovers, and R&D policies sustain long-term economic expansion.

Together, their frameworks address how market economies interact with nature and knowledge.

💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

Indian Laureates in Economics:

• Amartya Sen (1998): For contributions to welfare economics, social choice theory, and poverty measurement.
• Abhijit Banerjee (2019): Along with Esther Duflo and Michael Kremer, for their experimental approach to alleviating global poverty (Randomized Controlled Trials - RCTs).
format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✗ पर्याय (1) प्राध्यापकसोलो आणि सॅम्यूल्सन (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
⚠️ पर्याय (2) प्राध्यापक गन्नर मर्दळ आणि प्राध्यापक राजन (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✓ पर्याय (3) प्राध्यापक विलॅम नॉर्डॉस आणि प्राध्यापक पॉल रोमेर (अचूक उत्तर): योग्य उत्तर:** **पर्याय ३ (प्राध्यापक विल्यम नॉर्डहॉस आणि प्राध्यापक पॉल रोमर)**
✗ पर्याय (4) प्राध्यापक अमर्त्य सेन व प्राध्यापक बासु (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.
assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०१९ (GS) पेपर-१' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

🎯 घटक चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०१९ (GS) पेपर-१
quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२५ (GS) पेपर-१ (दि. ०९ नोव्हेंबर, २०२५)
quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२४ (GS) पेपर-१ (दि. ०१ डिसेंबर, २०२४)
quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२३ (GS) पेपर-१ (दि. ०४ जून, २०२३)
quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 200 गुण
menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०१९ (GS) पेपर-१

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०१९ (GS) पेपर-१' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र. परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1 परीक्षेतील अभ्यासक्रम: मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) विषयांतर्गत 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०१९ (GS) पेपर-१' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2 तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3 मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4 वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5 उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) विषयातील 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०१९ (GS) पेपर-१' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०१९ (GS) पेपर-१' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
💬 या प्रश्नाबाबत काही शंका आहे का?
आमच्या MPSC शिक्षक व विषय तज्ञांशी थेट व्हॉट्सअॅपवर चर्चा करा.
व्हॉट्सअॅपवर शंका विचारा 💬
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →