फौजदारी प्रक्रिया संहितेच्या कलम 96 प्रमाणे पुस्तक, वर्तमानपत्र, इ.ची. जप्ती रद्द ठरविण्यासाठी कोणत्या कोर्टात अर्ज दाखल करता येईल ?
EN
Under Section 96 of the Code of Criminal Procedure, an application to set aside the declaration of forfeiture of a book, newspaper, etc. can be filed in which court?
अचूक उत्तर: पर्याय (२) उच्च न्यायालय
सविस्तर विश्लेषण:
•
CrPC कलम 96 (जप्तीची घोषणा रद्द करण्यासाठी उच्च न्यायालयात अर्ज):
•
कलम 95 अन्वये राज्य शासनाने कोणत्याही पुस्तकाची, वर्तमानपत्राची किंवा दस्तऐवजाची जप्ती जाहीर केली असल्यास, ज्या व्यक्तीचे त्यामध्ये हितसंबंध आहेत ती व्यक्ती जप्तीच्या अधिसूचनेच्या तारखेपासून दोन महिन्यांच्या आत उच्च न्यायालयात (High Court) अर्ज करू शकते.
•
कलम 96(2) नुसार, ज्या उच्च न्यायालयात तीन किंवा अधिक न्यायाधीश असतील तिथे असा अर्ज किमान तीन न्यायाधीशांच्या विशेष खंडपीठाद्वारे (Special Bench of three Judges) ऐकला जातो.
•
इतर पर्यायांचे विश्लेषण:
•
पर्याय (१) सत्र न्यायालय: सत्र न्यायालयास कलम 96 अन्वये हा अधिकार नाही.
•
पर्याय (३) सर्वोच्च न्यायालय: कलम 96 अन्वये मूळ अर्ज थेट उच्च न्यायालयातच दाखल करावा लागतो.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
📌 MPSC परीक्षा टीप: CrPC कलम 96: पुस्तके/वर्तमानपत्रांची जप्ती रद्द करण्याचा अर्ज केवळ 'उच्च न्यायालयात' (High Court) 2 महिन्यांच्या आत दाखल करावा लागतो आणि तो 3 न्यायाधीशांच्या विशेष खंडपीठासमोर चालतो.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (2) High Court
Detailed Analysis:
•
Section 96 CrPC - Application to High Court to set aside declaration of forfeiture:
•
Under Section 96(1), any person having an interest in any newspaper, book, or other document declared forfeited by the State Government under Section 95 may apply to the High Court within two months to set aside such declaration.
•
Under Section 96(2), every such application is heard and determined by a Special Bench of the High Court composed of three Judges.
•
Analysis of Other Options:
•
Option (1) Sessions Court: Has no jurisdiction under Section 96.
•
Option (3) Supreme Court: Original statutory petition lies directly before the High Court.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
📌 MPSC Exam Tip: Under Section 96 CrPC, applications to set aside forfeiture of publications lie exclusively before the High Court (to be heard by a Special Bench of 3 Judges).