वासुदेव बळवंत फडके ________ खात्यात लिपिक होते.
EN
Vasudeo Balwant Phadke served as a clerk in _________ department.
उत्तर: लष्करी (Military) (पर्याय 1)
महत्त्वाचे मुद्दे:
•
आद्य क्रांतिकारक वासुदेव बळवंत फडके (1845–1883):
•
त्यांचा जन्म 4 नोव्हेंबर 1845 रोजी शिरढोण (ता. पनवेल, जि. रायगड) येथे झाला.
•
प्राथमिक शिक्षणानंतर ते मुंबई व नंतर पुण्यात आले. त्यांनी पुण्यातील लष्करी हिशेब खात्यात (Military Finance / Accounts Department) सुमारे 15 वर्षे मुख्य लिपिक म्हणून नोकरी केली.
•
क्रांतीची ठिणगी:
•
त्यांची आई आजारी असताना ब्रिटिश अधिकाऱ्यांनी त्यांची रजेची मागणी फेटाळली; जेव्हा ते शिरढोणला पोहोचले तेव्हा त्यांच्या आईचे निधन झाले होते. या घटनेमुळे त्यांच्या मनात इंग्रजी राजवटीबद्दल तीव्र चीड निर्माण झाली.
•
न्यायमूर्ती महादेव गोविंद रानडे यांच्या स्वदेशी आणि अर्थशास्त्रावरील व्याख्यानांचा त्यांच्यावर खोल प्रभाव पडला.
•
1876–77 च्या भीषण दुष्काळात ब्रिटिशांनी दाखवलेली क्रूर अनास्था पाहून त्यांनी सशस्त्र क्रांतीचा मार्ग निवडला.
•
1879 मध्ये त्यांनी रामोशी, कोळी, भिल्ल आणि धनगर तरुणांची गुप्त सशस्त्र संघटना उभारली आणि स्वतंत्र भारताचे पहिले 'स्वराज्य' घोषित केले.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
आद्य क्रांतिकारक वासुदेव बळवंत फडके हे पुण्यातील 'लष्करी हिशेब खात्यात' (Military Accounts Department) लिपिक होते. 1876-77 च्या दुष्काळानंतर त्यांनी रामोशी-कोळ्यांना संघटित करून ब्रिटिशांविरुद्ध 1879 मध्ये सशस्त्र उठाव केला.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Answer: Military (Option 1)
Key Points:
•
Adya Krantiveer Vasudeo Balwant Phadke (1845–1883):
•
Born on 4 November 1845 in Shirdhon village, Panvel taluka, Raigad district.
•
Moved to Pune and served for nearly 15 years as a clerk in the Military Accounts / Finance Department.
•
Turning Point towards Revolution:
•
When his mother was critically ill, his British superior denied his leave request. By the time he reached home, his mother had already passed away, instilling deep resentment against British rule.
•
Influenced by Justice M.G. Ranade's lectures on Swadeshi and drain of wealth.
•
Deeply moved by the misery of the peasantry during the Great Famine of 1876–77, he resolved to overthrow colonial rule through armed struggle.
•
In 1879, he mobilized Ramoshis, Kolis, Dhangars, and Bhils to form an armed insurgent force, launching raids to fund an insurrection for Swaraj.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
Vasudeo Balwant Phadke worked as a clerk in the Military Accounts Department in Pune. Grieved by British apathy during the 1876–77 Deccan famine, he organized the Ramoshis and Kolis to launch an armed insurrection for Swaraj in 1879.