भूगोल व महाराष्ट्राचा भूगोल ASO Mains 2011 MEDIUM

स्थलांतराने काय परिणाम होतात.

EN What are the impacts/consequences of migration?
A
लिंग गुणोत्तर बदलते Changes the sex ratio
B
आर्थिक परीणाम होतो Produces economic impacts
C
जन्मदर व मृत्युदर बदलतो Alters birth rate and death rate
✓
वरील पैकी सर्व All of the above
✓ योग्य उत्तर (Correct Answer)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (4) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर पर्याय ४ (वरील पैकी सर्व) आहे.

स्पष्टीकरण:

• स्थलांतराचे बहुआयामी परिणाम (Consequences of Migration):
• १. लिंग गुणोत्तरावर परिणाम: पुरुषप्रधान स्थलांतरामुळे मूळ प्रदेशात (उदा. ग्रामीण कोकण किंवा बिहार) लिंग गुणोत्तर वाढते (स्त्रियांचे प्रमाण वाढते), तर स्थलांतरित शहरात (उदा. मुंबई) पुरुषांचे प्रमाण वाढून लिंग गुणोत्तर घटते.
• २. आर्थिक परिणाम: स्थलांतरित कामगारांकडून मूळ गावी पैसा पाठवला जातो (Remittances), ज्यामुळे ग्रामीण अर्थव्यवस्था सुधारते; तर शहरांना स्वस्त मजूर पुरवठा मिळतो.
• ३. जन्मदर व मृत्यूदरावर परिणाम: तरुण प्रजननक्षम वयोगटातील लोकांचे स्थलांतर झाल्याने मूळ प्रदेशातील जन्मदर घटतो आणि शहरांमध्ये लोकसंख्येची पुनर्रचना होते.
• म्हणून वरील तिन्ही परिणाम स्थलांतरामुळे घडून येतात.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

स्थलांतराचे परिणाम: जनसांख्यिकीय (वय-लिंग रचनेत बदल), आर्थिक (रेमिटन्सेस व मजुरांची उपलब्धता), सामाजिक (आधुनिकीकरण व संस्कृती संकर) आणि पर्यावरणीय (शहरी गर्दी).

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

The correct answer is Option 4 (All of the above).

Explanation:

• Multidimensional Impacts of Migration:
• 1. Alters sex ratio: Male-selective out-migration increases the sex ratio in source rural areas (more females remaining) and depresses the sex ratio in receiving urban metropolises.
• 2. Economic impacts: Remittances sent back by migrants boost rural consumption and capital formation, while urban industries benefit from workforce influx.
• 3. Modifies demographic vital rates: Outflow of young reproductive-age adults alters age structure, impacting local birth and death rates in both sending and receiving regions.
• Therefore, all of the above are direct consequences of human migration.
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

Migration impacts are categorized into demographic (age-sex distortion), economic (remittance flows), social (inter-cultural diffusion), and environmental (urban stress).

जाहिरात • ADVERTISEMENT

📱 ५०,०००+ MPSC सराव प्रश्न व टेस्ट सिरीज मोफत!

MPSC गट-क, गट-ब आणि राज्यसेवा परीक्षेच्या सर्व मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) थेट मोबाईलवर सोडवा.

Google Play वरून ॲप मिळवा 📲
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF (Year Wise) → Combine Study Guide →