🎯
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
⏱️
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
⚖️
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
📊
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
सामान्य विज्ञान व तंत्रज्ञान Maharashtra Zilla Parishad Bharti (ZP) 2024 MEDIUM

विद्युत परिपथामध्ये विद्युत धारकत्व (Electrical Capacitance - विद्युतभार साठवून ठेवण्याची क्षमता) मोजण्याचे आंतरराष्ट्रीय (SI) एकक कोणते आहे?

EN What is the standard International System of Units (SI) measurement unit of electrical capacitance?
💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:
A
फॅरॅड (Farad)
Farad
B
व्होल्ट (Volt)
Volt
C
ओहम (Ohm)
Ohm
D
सीमेन्स (Siemens)
Siemens
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (1) - सविस्तर स्पष्टीकरण

अचूक उत्तर: पर्याय (१) फॅरॅड (Farad)

स्पष्टीकरण:

• कॅपेसिटरचे विद्युत धारकत्व (Capacitance, C) मोजण्याचे SI एकक 'फॅरॅड' (Farad - चिन्ह: F) हे असून ते शास्त्रज्ञ मायकेल फॅराडे यांच्या सन्मानार्थ ठेवण्यात आले आहे.
• धारकत्वाचे सूत्र: C = Q / V (जिथे Q = विद्युतभार कुलॉम्बमध्ये, V = विभवांतर व्होल्टमध्ये). म्हणजेच १ फॅरॅड = १ कुलॉम्ब/व्होल्ट (1 F = 1 C/V).
• फॅरॅड हे अतिशय मोठे एकक असल्याने व्यवहारात मायक्रोफॅरॅड (μF) किंवा पिकॉफॅरॅड (pF) ही उप-एकके वापरली जातात.
• पर्याय २ चुकीचा आहे: व्होल्ट (V) हे विभवांतराचे एकक आहे.
• पर्याय ३ चुकीचा आहे: ओहम (Ω) हे विद्युत रोधाचे एकक आहे.
• पर्याय ४ चुकीचा आहे: सीमेन्स (S) हे विद्युत वाहकतेचे (Conductance) एकक आहे.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

📌 MPSC परीक्षा टीप: विद्युत धारकत्व (Capacitance) = फॅरॅड (F); विद्युत रोध = ओहम (Ω); विद्युत वाहकता = सीमेन्स (S); विद्युत प्रवाह = ॲम्पिअर (A).

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option (1) Farad

Detailed Explanation:

• The Farad (symbol: F) is the SI derived unit of electrical capacitance, named after the pioneering English physicist and chemist Michael Faraday.
• Capacitance measures the ability of a capacitor to store electric charge per unit potential difference: C = Q / V (1 Farad = 1 Coulomb per Volt).
• Because 1 Farad is an extraordinarily large amount of capacitance, practical electronic capacitors are rated in microfarads (μF = 10^-6 F) or picofarads (pF = 10^-12 F).
• Option 2 is incorrect: The Volt (V) measures electric potential difference.
• Option 3 is incorrect: The Ohm (Ω) measures electrical resistance.
• Option 4 is incorrect: The Siemens (S) measures electrical conductance.
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

📌 MPSC Exam Tip: Summary of electrical units: Capacitance = Farad (F); Inductance = Henry (H); Resistance = Ohm (Ω); Conductance = Siemens (S).

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✓ पर्याय (1) फॅरॅड (Farad) (अचूक उत्तर): [gold]**अचूक उत्तर: पर्याय (१) फॅरॅड (Farad)**[/gold]
⚠️ पर्याय (2) व्होल्ट (Volt) (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
⚠️ पर्याय (3) ओहम (Ohm) (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✗ पर्याय (4) सीमेन्स (Siemens) (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.
assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'जीवशास्त्र (General Biology)' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
जिल्हा परिषद: सामान्य विज्ञान सराव चाचणी #१ (जीवशास्त्र, मानवी शरीर व आरोग्य)
quiz 50 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 100 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
जिल्हा परिषद: सामान्य विज्ञान सराव चाचणी #२ (भौतिकशास्त्र व दैनंदिन विज्ञान)
quiz 50 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 100 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
जिल्हा परिषद: सामान्य विज्ञान सराव चाचणी #३ (रसायनशास्त्र, कृषी व पर्यावरण विज्ञान)
quiz 50 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 100 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
सामान्य विज्ञान व तंत्रज्ञान विशेष चाचणी ०१
quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण
menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: जीवशास्त्र (General Biology)

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'जीवशास्त्र (General Biology)' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र. परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1 परीक्षेतील अभ्यासक्रम: सामान्य विज्ञान व तंत्रज्ञान विषयांतर्गत 'जीवशास्त्र (General Biology)' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2 तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3 मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4 वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5 उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: सामान्य विज्ञान व तंत्रज्ञान विषयातील 'जीवशास्त्र (General Biology)' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'जीवशास्त्र (General Biology)' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
💬 या प्रश्नाबाबत काही शंका आहे का?
आमच्या MPSC शिक्षक व विषय तज्ञांशी थेट व्हॉट्सअॅपवर चर्चा करा.
व्हॉट्सअॅपवर शंका विचारा 💬
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →