२ ऑक्टोबर २०२४ रोजी पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या हस्ते देशभरातील ६३,००० हून अधिक आदिवासी गावांच्या सर्वांगीण विकासासाठी सुरू करण्यात आलेल्या 'धरती आबा जनजातीय ग्राम उत्कर्ष अभियाना'चा (DAJGUA) एकूण आर्थिक खर्च किती आहे?
EN
What is the total financial outlay of the 'Dharti Aaba Janjatiya Gram Utkarsh Abhiyan' (DAJGUA) launched by PM Narendra Modi on 2 October 2024 to holistically develop over 63,000 tribal villages across India?
योग्य उत्तर: पर्याय (1) ₹७९,१५६ कोटी
स्पष्टीकरण:
२ ऑक्टोबर २०२४ रोजी पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी झारखंडमधील हजारीबाग येथून 'धरती आबा जनजातीय ग्राम उत्कर्ष अभियान' (Dharti Aaba Janjatiya Gram Utkarsh Abhiyan - DAJGUA) चा देशव्यापी शुभारंभ केला.
•
आर्थिक तरतूद: या अभियानाचा एकूण नियोजित खर्च ₹७९,१५६ कोटी आहे (ज्यामध्ये केंद्र सरकारचा वाटा ₹५६,३३३ कोटी आणि संबंधित राज्यांचा वाटा ₹२२,८२३ कोटी आहे).
•
व्याप्ती आणि उद्दिष्ट:
•
हे अभियान देशातील ३० राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांमधील ५४९ जिल्ह्यांतील ६३,००० हून अधिक आदिवासी गावांमध्ये राबवले जाईल, ज्यामुळे ५ कोटींपेक्षा जास्त आदिवासी जनतेला लाभ होईल.
•
केंद्र सरकारच्या १७ मंत्रालयांच्या २५ महत्त्वाच्या योजनांचे एकत्रीकरण (Convergence) करून आदिवासी खेड्यांमध्ये पक्की घरे, रस्ते, वीज, पाणी, आरोग्य उपकेंद्रे, मोबाईल इंटरनेट आणि आश्रम शाळा उपलब्ध करून देणे.
•
नावाचे महत्त्व: महान आदिवासी स्वातंत्र्यसेनानी भगवान बिरसा मुंडा यांना आदराने 'धरती आबा' (जगाचा पिता / Earth Father) म्हटले जाते; त्यांच्या स्मरणार्थ हे नाव देण्यात आले आहे.
पर्यायांचे विश्लेषण:
•
पर्याय १ (योग्य): ₹७९,१५६ कोटी ही या अभियानाची अधिकृत तरतूद आहे.
•
पर्याय २, ३ व ४: हे चुकीचे आकडे आहेत.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
📌 MPSC परीक्षा टीप:
आदिवासी कल्याणाच्या प्रमुख केंद्र सरकार योजना:
१.
पीएम-जनमन (PM-JANMAN): ₹२४,१०४ कोटी (विशेषतः दुर्बल आदिवासी गट - PVTG साठी).
२.
धरती आबा जनजातीय ग्राम उत्कर्ष अभियान: ₹७९,१५६ कोटी (सर्व आदिवासी गावांसाठी).
३.
जनजातीय गौरव दिन: दरवर्षी १५ नोव्हेंबर (भगवान बिरसा मुंडा यांची जयंती).
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (1) ₹79,156 crore
Explanation:
On October 2, 2024, Prime Minister Narendra Modi launched the ambitious 'Dharti Aaba Janjatiya Gram Utkarsh Abhiyan' (DAJGUA) from Hazaribagh, Jharkhand.
•
Financial Outlay: The total scheme outlay stands at ₹79,156 crore (comprising Central Share of ₹56,333 crore and State Share of ₹22,823 crore).
•
Scope and Coverage:
•
Implemented across 63,843 tribal-majority villages spread across 549 districts in 30 States and UTs, directly benefiting over 5 crore indigenous tribal citizens.
•
Integrates 25 critical interventions across 17 Central Ministries to bridge critical infrastructure deficits (pucca housing, piped potable water, all-weather road connectivity, electricity, broadband, mobile medical units).
•
Nomenclature: Named in reverence of legendary tribal revolutionary freedom fighter Bhagwan Birsa Munda, fondly venerated as 'Dharti Aaba' (Father of the Earth).
Distractor Analysis:
•
Option 1 (Correct): ₹79,156 crore is the approved statutory outlay.
•
Options 2, 3 & 4: Incorrect financial allocations.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
📌 MPSC Exam Tip:
Tribal Welfare Initiatives in India:
•
PM-JANMAN Scheme: ₹24,104 crore targeting 75 Particularly Vulnerable Tribal Groups (PVTGs).
•
Dharti Aaba Abhiyan: ₹79,156 crore targeting all tribal habitations.
•
Janjatiya Gaurav Divas: Celebrated on 15 November (Birsa Munda birth anniversary).