गेंड्याच्या शिंगाचा प्रमुख औषधीयुक्त उपयोग काय समजला जातो?
EN
What is traditionally believed to be the primary medicinal use of rhino horn?
योग्य उत्तर: पर्याय २ (लैंगिक इच्छा वाढविणे / Aphrodisiac)
सविस्तर विश्लेषण:
गेंड्याचे शिंग आणि अवैध शिकार:
1.
अंधश्रद्धा व गैरसमज: पारंपरिक चिनी औषध पद्धती (Traditional Chinese Medicine - TCM) आणि व्हिएतनामसारख्या आशियाई देशांमध्ये गेंड्याच्या शिंगाची भुकटी ही लैंगिक उत्तेजक / लैंगिक इच्छा वाढवणारी (Aphrodisiac) तसेच ताप, संधिवात व विषबाधेवर गुणकारी असल्याचे अंधश्रद्धेने मानले जाते.
2.
वैज्ञानिक वास्तव: वैज्ञानिकदृष्ट्या गेंड्याचे शिंग हे कोणत्याही हाडाचे नसून ते केवळ घट्ट जुळलेल्या केरॅटिन (Keratin) नावाच्या प्रथिनाचे बनलेले असते. आपल्या मानवी नखांमध्ये आणि केसांमध्ये जे प्रथिन असते तेच केरॅटिन गेंड्याच्या शिंगात असते. त्यामुळे त्यात कोणतेही औषधी किंवा लैंगिक गुणधर्म नसतात.
3.
संवर्धनावरील आघात: या अंधश्रद्धेमुळे आंतरराष्ट्रीय काळ्या बाजारात गेंड्याच्या शिंगाची किंमत सोन्यापेक्षा जास्त झाली आहे, ज्यामुळे एकशिंगी गेंड्यांची मोठ्या प्रमाणावर अवैध शिकार (Poaching) झाली.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
आसाममधील काझीरंगा राष्ट्रीय उद्यान हे जगातील सर्वाधिक एकशिंगी गेंड्यांचे (Great Indian One-horned Rhino - *Rhinoceros unicornis*) निवासस्थान आहे. गेंड्यांच्या संवर्धनासाठी 'इंडियन राइनो व्हिजन २०२०' (IRV 2020) राबवण्यात आले होते.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option 2 (Aphrodisiac / Increasing libido)
Detailed Analysis:
Rhino Horn Trade and Myths:
1.
Traditional Myth: In traditional East Asian beliefs (particularly Traditional Chinese Medicine and Vietnamese folk remedies), rhino horn powder is falsely valued as a powerful aphrodisiac (increasing sexual desire/virility) as well as an antipyretic for curing fevers and toxins.
2.
Scientific Reality: Biochemically, rhino horn is not bone; it consists entirely of compacted keratin—the exact same structural fibrous protein found in human hair and fingernails. Rigorous clinical tests have conclusively proven it possesses zero therapeutic or medicinal value.
3.
Conservation Impact: The demand driven by these misconceptions fuels relentless illegal poaching of the endangered Indian One-horned Rhinoceros (*Rhinoceros unicornis*).
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
Kaziranga National Park in Assam hosts more than two-thirds of the world's Great Indian One-horned Rhinoceroses. In India, rhino horn trade is strictly prohibited under Schedule I of the Wildlife (Protection) Act, 1972 and Appendix I of CITES.