वहाबी' चळवळीचे उद्दिष्ट कोणते?
EN
What was the objective of the 'Wahabi' movement?
योग्य उत्तर: पर्याय (४) मुसलमानांचे राज्य स्थापन करणे.
सविस्तर विश्लेषण:
•
वहाबी चळवळ (Wahabi Movement): भारतात १९ व्या शतकात (१८२० ते १८७० चे दशक) सुरू झालेली ही एक अत्यंत संघटित, सशस्त्र आणि पुनरुत्थानवादी (Revivalist) चळवळ होती.
•
संस्थापक: भारतातील वहाबी चळवळीचे प्रणेते सय्यद अहमद बरेलवी (Syed Ahmad of Rai Bareilly, १७८६–१८३१) हे होते. ते अरेबियातील अब्दुल वहाब आणि दिल्लीच्या शाह वलीउल्लाह यांच्या विचारांनी प्रेरित होते.
•
मुख्य उद्दिष्ट:
•
भारताला 'दार-उल-हर्ब' (काफिरांचा / शत्रूचा देश) या दर्जामधून मुक्त करून पुन्हा 'दार-उल-इस्लाम' (इस्लामी राज्य / मुसलमानांचे राज्य) बनवणे.
•
भारतातून शीख राज्य आणि विशेषतः ब्रिटिश ख्रिश्चन सत्तेला सशस्त्र जिहादच्या माध्यमातून हाकलून देऊन शुद्ध इस्लामी शासन प्रस्थापित करणे हे या चळवळीचे मुख्य ध्येय होते.
•
केंद्रे: या चळवळीचे मुख्य राजकीय व गुप्त केंद्र पाटणा (बिहार) येथे होते, तर पश्चिमोत्तर सरहद्दीवरील सीताना (Sithana) येथे लष्करी तळ होता.
---
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
•
अंबाला मोहीम (१८६३): ब्रिटिश सैन्याने वहाबींचा उठाव मोडून काढण्यासाठी पश्चिमोत्तर सीमेवर मोठी लष्करी मोहीम काढली होती.
•
लॉर्ड मेयोची हत्या (१८७२): अंदमान येथे भारताचा व्हाइसरॉय लॉर्ड मेयो याची हत्या करणारा शेर अली अफ्रिदी हा वहाबी चळवळीशी संबंधित कैदी होता.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (4) To establish Muslim rule.
Detailed Analysis:
•
The Wahabi Movement (Tariqah-i-Muhammadiya): The most formidable, puritanical, and militant anti-British resistance movement in 19th-century India.
•
Leadership: Spearheaded by Syed Ahmad Barelvi (1786–1831) of Rae Bareli, profoundly influenced by the Islamic orthodoxy of Shah Waliullah of Delhi and Muhammad ibn Abd al-Wahhab.
•
Core Political Objective:
•
To transform India from *Dar-ul-Harb* (abode of war/unbelievers) into Dar-ul-Islam (an Islamic state under sovereign Muslim rule).
•
Waged armed Jihad initially against the Sikh Kingdom in the Punjab, and after British annexation of the Punjab in 1849, directed their full armed insurrection against the British colonial power.
•
Headquarters: Operated an elaborate pan-Indian underground conspiracy with its operational financial base at Patna (Bihar) and its military encampment at Sithana in the North-West Frontier.
---
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
•
Suppression by British: The British mounted severe military strikes (Ambala Campaign, 1863) and staged historic sedition trials at Patna and Ambala in the 1860s.
•
Assassination of Viceroy Mayo (1872): Viceroy Lord Mayo was assassinated in the Andaman penal colony by Sher Ali, an imprisoned Wahabi sympathizer.