संगणकाशी प्रिंटर, स्कॅनर किंवा वेबकॅम यांसारखे एखादे नवीन हार्डवेअर उपकरण जोडल्यास, ऑपरेटिंग सिस्टीमने त्या उपकरणाशी योग्य संवाद साधावा यासाठी प्रथम कशाची स्थापना (Installation) करणे अनिवार्य असते?
EN
When a new peripheral hardware device such as a printer, scanner, or webcam is connected to a computer, which software must be installed to enable the operating system to communicate with the hardware?
योग्य उत्तर पर्याय (२) डिव्हाइस ड्रायव्हर (Device Driver) आहे.
स्पष्टीकरण:
•
डिव्हाइस ड्रायव्हर (Device Driver):
•
हा एका विशिष्ट प्रकारचा सिस्टीम सॉफ्टवेअर प्रोग्रॅम असतो, जो संगणकाची ऑपरेटिंग सिस्टीम आणि बाह्य हार्डवेअर उपकरण (उदा. प्रिंटर, स्कॅनर, ग्राफिक कार्ड, कीबोर्ड) यांच्यामध्ये दुवा (Bridge / Translator) म्हणून काम करतो.
•
ऑपरेटिंग सिस्टीमच्या सामान्य आज्ञांचे रूपांतर हार्डवेअरला समजणाऱ्या विशिष्ट विद्युत संकेतांमध्ये (Hardware-specific instructions) करण्याचे कार्य ड्रायव्हर करतो.
•
ड्रायव्हर स्थापित केल्याशिवाय ऑपरेटिंग सिस्टीम त्या उपकरणाशी संवाद साधू शकत नाही किंवा त्याला योग्य रीतीने चालवू शकत नाही.
इतर पर्यायांचे विश्लेषण (Distractor Analysis):
•
पर्याय १ (Buffer): हा मेमरीचा तात्पुरता साठवणूक भाग असतो, जो डेटाच्या वेगातील फरक संतुलित करतो.
•
पर्याय ३ (Maker): संगणक शास्त्रात असा कोणताही स्थापित घटक नाही.
•
पर्याय ४ (Pager): हा ऑपरेटिंग सिस्टीमच्या व्हर्च्युअल मेमरी मॅनेजमेंटमधील (Paging) डेटा स्थलांतरित करणारा भाग आहे.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
सॉफ्टवेअरचे प्रकार:
•
सिस्टीम सॉफ्टवेअर: हार्डवेअर चालवण्यासाठी आवश्यक (उदा. OS, Device Drivers, Firmware, BIOS).
•
ॲप्लिकेशन सॉफ्टवेअर: वापरकर्त्याचे विशिष्ट कार्य करण्यासाठी (उदा. MS Word, Web Browser, Excel).
•
युटिलिटी सॉफ्टवेअर: सिस्टीमची सुरक्षितता व देखभाल राखण्यासाठी (उदा. Antivirus, Disk Defragmenter).
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
The correct answer is Option (2) Device Driver.
Explanation:
•
Device Driver:
•
A specialized system-level program that operates as a bidirectional translator/interface between the computer's operating system and an attached hardware peripheral (e.g., printer, scanner, sound card, GPU).
•
The OS transmits generic I/O instructions (e.g., "print this page"), which the device driver translates into detailed machine-level control commands recognized by the device's micro-controller.
•
Without the correct driver installed, the OS cannot recognize or operate the connected peripheral.
Distractor Analysis:
•
Option 1 (Buffer): Temporary volatile storage area used to compensate for speed mismatches between producer and consumer components.
•
Option 3 (Maker): Non-standard distractor term.
•
Option 4 (Pager): OS memory management subsystem responsible for swapping memory pages between RAM and disk storage in virtual memory systems.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
Software Hierarchy in MPSC:
•
System Software: Controls internal operations and hardware interfaces (OS, Device Drivers, Compilers, Assemblers).
•
Application Software: Performs user-specific tasks (Office suites, media players).
•
Plug and Play (PnP): Technology where OS automatically detects and loads the appropriate driver without manual reconfiguration.