व्यक्तिचे फौजदारी कृत्य केव्हा गुन्हा म्हणून संबोधता येत नाही? :
EN
When can a person's criminal act not be termed as an offence?
अचूक उत्तर: पर्याय (४) वरील एकही नाही
सविस्तर विश्लेषण:
•
भारतीय दंड संहिता (IPC) प्रकरण ४ - सामान्य अपवाद (General Exceptions - कलम ७६ ते १०६):
•
कायद्यानुसार काही विशिष्ट परिस्थितीत केलेले कृत्य गुन्हा मानले जात नाही. उदा. ७ वर्षांखालील बालकाचे कृत्य (कलम ८२), विकृत मनाच्या व्यक्तीचे कृत्य (कलम ८४), अनैच्छिक नशेत केलेले कृत्य (कलम ८५), किंवा खाजगी संरक्षणाचा हक्क बजावताना केलेले कृत्य (कलम ९६ ते १०६).
•
परंतु, व्यक्तीचे 'म्हातारे असणे' (वृद्ध पुरुष किंवा वृद्ध स्त्री असणे) हा IPC मध्ये गुन्हा न मानण्याचा कोणताही अपवाद नाही. वृद्ध व्यक्तीने गुन्हा केल्यास त्याला समान कायद्यान्वये जबाबदार धरले जाते.
•
तसेच 'IPC मध्ये अशी तरतूद नाही' हा पर्यायही चुकीचा आहे, कारण IPC मध्ये सामान्य अपवादांची संपूर्ण प्रकरण ४ (कलम ७६-१०६) ची तरतूद आहे.
•
त्यामुळे दिलेल्या पर्यायांपैकी कोणताही पर्याय योग्य नसल्याने 'वरील एकही नाही' (पर्याय ४) हे अचूक उत्तर आहे.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
📌 MPSC परीक्षा टीप: IPC प्रकरण ४ मधील सामान्य अपवादांमध्ये बालपण, वेडेपणा, खाजगी बचाव इत्यादींचा समावेश आहे; वृद्धत्वामुळे गुन्हेगारी दायित्वातून कोणतीही सामान्य सूट मिळत नाही.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (4) None of the above
Detailed Analysis:
•
Chapter IV of the Indian Penal Code (General Exceptions - Sections 76 to 106):
•
Certain acts are not offences if covered by statutory exceptions: e.g., act of a child under 7 years (Section 82), act of a person of unsound mind (Section 84), involuntary intoxication (Section 85), or private defence (Sections 96 to 106).
•
However, being an 'elderly man' or 'elderly woman' does not grant any legal immunity from criminal liability under IPC.
•
Option 3 is also incorrect because IPC does have comprehensive provisions on when an act is not an offence (Sections 76-106).
•
Consequently, none of the specific options (1, 2, or 3) is correct, making Option (4) None of the above the accurate answer.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
📌 MPSC Exam Tip: IPC Chapter IV provides general exceptions (infancy, insanity, accident, necessity, private defence), but old age provides no statutory immunity from criminal prosecution.