'राष्ट्रीय विकास मंडळाकडून भारतातील सहकारी चळवळीचा आढावा कधी घेण्यात आला ?
EN
When was the review of the cooperative movement in India conducted by the National Development Board?
स्पष्टीकरण:
योग्य उत्तर पर्याय ४ म्हणजेच १९५८ (1958) आहे.
१.
राष्ट्रीय विकास परिषद (NDC) आणि सहकार आढावा:
•
नोव्हेंबर १९५८ मध्ये नवी दिल्ली येथे झालेल्या राष्ट्रीय विकास परिषदेच्या (National Development Council - NDC) बैठकीत भारतातील सहकार चळवळीच्या प्रगतीचा सर्वंकष आढावा घेण्यात आला.
•
या बैठकीत NDC ने एक ऐतिहासिक ठराव संमत करून देशात 'एक गाव, एक सहकारी संस्था' हा नियम लागू करण्याची आणि ग्रामीण विकासात सहकारी संस्था व ग्रामपंचायतींमध्ये समन्वय घडवून आणण्याची शिफारस केली.
२.
परिणाम:
•
या आढाव्यानंतर दुसऱ्या व तिसऱ्या पंचवार्षिक योजनेदरम्यान सहकारी शेती, ग्रामीण गोदामे आणि शेती पतपुरवठ्याचा मोठ्या प्रमाणावर विस्तार करण्यात आला.
अतः राष्ट्रीय विकास परिषदेकडून १९५८ मध्ये आढावा घेण्यात आला.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
•
राष्ट्रीय विकास परिषद (NDC) स्थापना: ६ ऑगस्ट १९५२ (अध्यक्ष: पंतप्रधान).
•
सहकार चळवळीवर NDC चा महत्त्वपूर्ण ठराव: नोव्हेंबर १९५८.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Explanation:
The correct option is 4, i.e., 1958.
1.
National Development Council (NDC) Review on Cooperation:
•
In November 1958, the National Development Council (NDC) conducted a comprehensive policy review of the cooperative movement in India.
•
The NDC passed a milestone resolution on Cooperative Policy, recommending that cooperatives should be organized on the basis of village communities ('one village, one cooperative society') to work hand-in-hand with village Panchayats.
2.
Policy Ramifications:
•
This historic resolution catalyzed grassroots expansion during the Second Five-Year Plan, leading to the appointment of the V. L. Mehta Committee on Cooperative Credit in 1959.
Hence, the review took place in 1958.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
•
NDC Resolution on Cooperative Policy: November 1958 (advocated the village-level cooperative society as the nucleus of rural planning).