खालीलपैकी कोणते विधान सत्य आहेत ? अ) चाऊ-एन-लॉय यांनी नेहरूंशी दलाई लामा यांच्या भारतातील राहण्याबद्दल बोलणी केली. ब) नेहरुंनी दलाई लामांना तिबेटमध्ये परत जाण्यास सांगितले. पर्यायी उत्तरे :
EN
When Zhou Enlai visited India in 1956, who among the following were present with him / participated in the meetings?
a) Dalai Lama
b) Panchen Lama
c) Pandit Nehru
d) V. K. Krishna Menon
Alternative answers:
योग्य उत्तर: पर्याय (४) दोन्ही विधाने सत्य आहेत.
चाऊ-एन-लाय, नेहरू आणि दलाई लामा संवाद (१९५६):
•
नोव्हेंबर १९५६ मध्ये भगवान बुद्धांच्या २५०० व्या महापरिनिर्वाण जयंतीनिमित्त (२५०० वा बुद्ध जयंती महोत्सव) तिबेटचे सर्वोच्च धर्मगुरू १४ वे दलाई लामा भारत भेटीवर आले होते.
•
याच वेळी चीनचे पंतप्रधान चाऊ-एन-लाय हेही भारत दौऱ्यावर आले होते.
•
विधान अ (सत्य): चाऊ-एन-लाय यांनी नवी दिल्लीत पंतप्रधान जवाहरलाल नेहरू यांच्याशी दलाई लामा यांच्या तिबेटमधील स्थितीबद्दल आणि त्यांच्या भारतात राहण्याबद्दल चर्चा केली होती.
•
विधान ब (सत्य): त्यावेळी नेहरूंनी दलाई लामांना समजावून सांगितले की आंतरराष्ट्रीय परिस्थिती लक्षात घेता त्यांनी सध्या भारतात न थांबता तिबेटमध्ये परत जावे आणि १९५१ च्या १७ कलमी कराराच्या चौकटीत राहून चीनशी समन्वय साधावा. दलाई लामांनी हा सल्ला मानून १९५६ मध्ये तिबेटला प्रयाण केले. (पुढे मार्च १९५९ मध्ये तिबेटमधील उठावानंतर दलाई लामांनी भारतात कायमस्वरूपी राजकीय आश्रय घेतला).
•
त्यामुळे दोन्ही विधाने सत्य आहेत (पर्याय ४) हे योग्य उत्तर आहे.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
•
मार्च १९५९: तिबेटमधील ल्हासा उठावानंतर १४ व्या दलाई लामांनी भारतात प्रवेश केला.
•
पंतप्रधान नेहरूंनी ३१ मार्च १९५९ रोजी दलाई लामांना भारतात राजकीय आश्रय (Asylum) दिला आणि त्यांना धर्मशाला (हिमाचल प्रदेश) येथे केंद्र दिले, ज्यामुळे भारत-चीन संबंध बिघडून पुढे १९६२ चे युद्ध झाले.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (4) Both statements are true.
Zhou Enlai, Nehru, and the Dalai Lama (1956):
•
In November 1956, during the celebrations of the 2,500th Buddha Jayanti in India, the 14th Dalai Lama visited New Delhi and held high-level discussions with Prime Minister Jawaharlal Nehru and Chinese Premier Zhou Enlai.
•
Statement a (True): Zhou Enlai discussed the political situation in Tibet and the Dalai Lama's prospective stay in India with Nehru.
•
Statement b (True): At that juncture in 1956, Nehru advised the Dalai Lama to return to Lhasa and cooperate pragmatically with the Chinese authorities within the framework of the 1951 Seventeen-Point Agreement rather than establishing an exile government in India. The Dalai Lama followed Nehru's counsel and returned to Tibet in early 1957 (before finally seeking permanent asylum in India in March 1959).
•
Hence, Both statements are true (Option 4).
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
•
In March 1959, following the Lhasa uprising, the Dalai Lama fled to India and was granted political asylum by Nehru, triggering the diplomatic rift that culminated in the 1962 Sino-Indian War.